Όταν ένας άντρας λέει «έχω προστάτη», αναφέρεται στην καλοήθη διόγκωση (υπερπλασία) του προστατικού αδένα. Αυτή η διόγκωση σχετίζεται απόλυτα με την ηλικία: όσο μεγαλύτερος είναι κανείς, τόσο πιθανότερο είναι να την παρουσιάσει.
Υπολογίζεται ότι δύο στους τρεις άντρες παρουσιάζουν κάποιου βαθμού διόγκωση του προστάτη από τα 50 τους χρόνια και μετά– η πλειονότητα, μετά τα 65. Ο προστάτης έχει φυσιολογικό όγκο 20-25 κυβικά εκατοστά. Μιλάμε για καλοήθη υπερπλασία του αδένα, όταν ο όγκος του υπερβαίνει τα 30 κυβικά εκατοστά.
Η υπερπλασία δεν δημιουργεί πάντοτε συμπτώματα στα αρχικά στάδια, διότι ναι μεν τα συμπτώματα έχουν σχέση με το μέγεθος του αδένα, αλλά όχι πάντα. Υπάρχουν ασθενείς που φθάνουν στα 60 ή τα 70 κυβικά χωρίς να παρουσιάσουν ιδιαίτερα προβλήματα, ενώ άλλοι με μέγεθος 30 κυβικά έχουν συμπτώματα, γεγονός που σχετίζεται με το πόσο πιέζεται η ουρήθρα (το σωληνάκι αποβολής των ούρων που διέρχεται από το μέσον του προστάτη).
Τα συμπτώματα εντοπίζονται κυρίως στην ούρηση: αναπτύσσονται δυσκολίες στην έναρξή της, αδυναμία αποβολής των ούρων, μειωμένη ροή και διακοπτόμενη ούρηση. Τα συμπτώματα αυτά αποκαλούνται αποφρακτικά, διότι ο διογκωμένος προστάτης αποφράσει την ουρήθρα. Άλλα, δευτερεύοντα όμως, συμπτώματα είναι η συχνουρία, η νυκτερινή ούρηση και η επιτακτική ούρηση.
Η υπερτροφία του προστάτη κατ’ αρχήν απαιτεί παρακολούθηση τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο. Θεραπεία με φάρμακα ή χειρουργική επέμβαση συνιστάται μόνο όταν τα συμπτώματα καθιστούν τη ζωή του ασθενούς βασανιστική.
Η χειρουργική θεραπεία συνιστάται όταν αποτυγχάνουν οι φαρμακευτικές λύσεις ή όταν υπάρχει επίσχεση (παντελής αδυναμία αποβολής) των ούρων, πολύ ελαττωμένη αποβολή ούρων (οπότε αυτά «λιμνάζουν» και υπάρχει κίνδυνος καταστροφής των νεφρών ή λοίμωξης) και συνύπαρξη πέτρας στην ουροδόχο κύστη.
Ο Ηρακλής Πούλιας είναι διευθυντής της Ουρολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου Ερυθρός Σταυρός
