H πριγκίπισσα που έσωσε τον Zίγκμουντ Φρόυντ

Απόγονος του Ναπολέοντος, πριγκίπισσα από τον γάμο της με τον πρίγκιπα Γεώργιο
της Ελλάδος το 1907, αλλά κυρίως μαθήτρια του Ζίγκμουντ Φρόυντ. Και ακόμα πιο
σημαντικό για την εδραίωση της επιστήμης της ψυχανάλυσης στην Ελλάδα, η Μαρία
Βοναπάρτη υποστήριξε με θέρμη τη νεοσύστατη ομάδα των πρώτων ορθόδοξων Ελλήνων
ψυχαναλυτών μετά τον πόλεμο, που αποτελούσαν οι Ανδρέας Εμπειρίκος, Γεώργιος
Ζαβιτζιάνος, Δημήτρης Κουρέτας.

«H Μαρία Βοναπάρτη έκανε προσπάθεια για να ενωθούν οι ψυχαναλυτικές δυνάμεις
στη Γαλλία, αλλά και στην Ελλάδα και αποτελεί ένα παράδειγμα που μας αφορά,
παρ’ όλο που η προσπάθειά της δεν έχει αναγνωριστεί όσο θα έπρεπε»,
επισημαίνει ο Γρηγόρης Βασλαματζής, καθηγητής Ψυχιατρικής στην Ψυχιατρική
Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών κι ένας από τους ομιλητές της ημερίδας
«Ψυχανάλυση και Ιστορία: Μαρία Βοναπάρτη. Ψυχαναλύτρια και ιστορικό πρόσωπο».

Στην ημερίδα αυτή που διοργανώνει η Ελληνική Εταιρεία Ψυχαναλυτικής
Ψυχοθεραπείας οι ομιλίες των συμμετεχόντων – ανάμεσα στους οποίους οι Ζερμέν
ντε Μπισί, Αθηνά Αλεξανδρή, Ματθαίος Γιοσάφατ, Άννα Ποταμιάνου, Θανάσης
Τζαβάρας – αλλά και η προβολή δικών της ολιγόλεπτων ντοκιμαντέρ για την Ελλάδα
θα αποκαλύψουν τις διάφορες πτυχές της προσωπικότητάς της. H Μαρία Βοναπάρτη
μυήθηκε στην ψυχανάλυση από τον Φρόυντ. Κι όταν έμαθε η ίδια να κατεισδύει στο
ασυνείδητο αλιεύοντας αλήθειες για τον εαυτό της και τους ασθενείς της, άρχισε
να μεταφράζει στα γαλλικά τα συγγράμματα του δασκάλου της, διαδίδοντας στη
Γαλλία το έργο του. Ακόμη, να γράφει πρωτότυπες μελέτες, με θέμα τη γυναικεία
σεξουαλικότητα, τη θεωρία των ενστίκτων και τις παιδικές νευρώσεις, τον έρωτα,
τον θάνατο, την ψυχανάλυση και την ανθρωπολογία.

Ο Ανδρέας Εμπειρίκος αναφέρεται στο θάρρος και την ευψυχία της Βοναπάρτη,
δασκάλας του στην ψυχανάλυση. Και γράφει το βιογραφικό της σημείωμα στο
αυτοβιογραφικό ψυχαναλυτικό της δοκίμιο «Ταύτιση κόρης και πεθαμένης μητέρας»
(Εκδ. Άγρα): «H Μαρία Βοναπάρτη δεν έδειξε την αλληλεγγύη της με τους Έλληνας
συναδέλφους της μονάχα ηθικά, μα τους βοήθησε ενεργητικά, συστηματικά και
άμεσα, με τη φωτεινή της καθοδήγηση, φροντίζοντας με ακαταπόνητη επιμονή να
αναγνωρισθεί η ελληνική ομάδα όχι μόνο στον τόπο μας, μα και στο εξωτερικό».