ΓNΩMH Eμπρός για μια νέα μουσουλμανική παιδεία

Όταν ο σερ Ίκμπαλ Σακράνι, επικεφαλής του Μουσουλμανικού Συμβουλίου της
Βρετανίας παραδέχθηκε ότι «τα δικά μας παιδιά» πραγματοποίησαν τις επιθέσεις
της 7ης Ιουλίου στο Λονδίνου, ήταν η πρώτη φορά στη μνήμη μου που ένας
Βρετανός μουσουλμάνος αποδεχόταν την ευθύνη εκ μέρους της κοινότητας που
εκπροσωπεί, για αποτρόπαιες πράξεις που μέλη της είχαν διαπράξει.

Αντί να ρίχνει το φταίξιμο για τις βομβιστικές επιθέσεις στην αμερικανική
εξωτερική πολιτική ή την «ισλαμοφοβία», ο Σακράνι περιέγραψε τις επιθέσεις ως
«θεμελιώδη πρόκληση» για τη μουσουλμανική κοινότητα. Ωστόσο, αυτός είναι ο
ίδιος Σακράνι, ο οποίος εν έτει 1989 είχε πει για μένα, τον συγγραφέα των
«Σατανικών Στίχων», ότι «ο θάνατος είναι ίσως υπερβολικά εύκολος». H απόφαση
του Τόνι Μπλερ να τον χρίσει ιππότη και να του συμπεριφέρεται ως το αποδεκτό
πρόσωπο του «μετριοπαθούς», «παραδοσιακού» Ισλάμ, είναι είτε ένδειξη της τάσης
που επιδεικνύει η κυβέρνησή του για κατευνασμό, είτε επίδειξη τού πόσο
περιορισμένες είναι στην πραγματικότητα οι επιλογές του κ. Μπλερ.

H βαθύτερη αποξένωση που οδηγεί στην τρομοκρατία μπορεί να έχει τις ρίζες της
στις αντιρρήσεις των νέων αυτών ανδρών που έγιναν καμικάζι βομβιστές στις
επιθέσεις της 7ης Ιουλίου στο Λονδίνο για τα γεγονότα στο Ιράκ ή αλλού, αλλά
οι κλειστές κοινότητες όπου ζουν ορισμένοι παραδοσιακοί μουσουλμάνοι της
Δύσης, είναι μέρη όπου η αποξένωση, την οποία ήδη νιώθουν οι νέοι, μπορεί
εύκολα να βαθύνει. Αυτό που απαιτείται είναι μια κίνηση πέρα από την παράδοση
– τίποτε λιγότερο από ένα μεταρρυθμιστικό κίνημα εκσυγχρονισμού των θεμελιωδών
νοημάτων του Ισλάμ, μια μουσουλμανική Αναγέννηση που θα καταπολεμήσει όχι
μόνον τους ιδεολόγους της τζιχάντ, αλλά και τα σκονισμένα, αποπνικτικά
διδασκαλεία των υπέρμαχων της παράδοσης, ανοίγοντας διάπλατα τα παράθυρα των
κλειστών κοινοτήτων, για να μπει επιτέλους φρέσκος αέρας.

Θα ήταν καλό να βλέπαμε κυβερνήσεις καθώς και ηγέτες κοινοτήτων, εντός αλλά
και εκτός του μουσουλμανικού κόσμου, να υποστηρίζουν την ιδέα αυτή, επειδή η
δημιουργία και η συντήρηση ενός τέτοιου κινήματος θα απαιτήσουν πάνω απ’ όλα
μια νέα εκπαιδευτική πρωτοβουλία, τα αποτελέσματα της οποίας μπορεί να
χρειαστούν μία γενιά μέχρι να γίνουν αισθητά και μία νέα παιδεία που θα
αντικαταστήσει τους στενόμυαλους δογματικούς και όσους παίρνουν το Κοράνι κατά
λέξη, οι οποίοι αποτελούν την πληγή της σύγχρονης μουσουλμανικής σκέψης.

Για να είναι κανείς ανοιχτόμυαλος πρέπει να έχει ανοχή και εάν κανείς
αποκτήσει αυτά τα δύο, τότε οδηγούμαστε στην ειρήνη. Μόνο έτσι μπορεί να
αντιμετωπιστεί η «θεμελιώδης πρόκληση» των βομβιστών. Θα συμφωνήσει ο σερ
Ίκμπαλ Σακράνι και οι σύντροφοί του, ότι το Ισλάμ πρέπει να εκσυγχρονιστεί;
Αυτό πράγματι θα τους έκανε μέρος της λύσης. Διαφορετικά παραμένουν απλώς το
«παραδοσιακό» μέρος του προβλήματος.

©The Times, 2005