Aπό την προσσελήνωση, στους γάμους

Τριάντα έξι χρόνια από το μεγάλο βήμα της ανθρωπότητας που παρέμεινε ένα ιδανικό τηλεοπτικό γεγονός. Στη φωτογραφία τα μέλη του «Απόλλων ΙΙ» Νιλ Άρμστρονγκ, Μάικλ Κόλινς, Έντγουιν Όλντριν

Όλοι εμείς οι άνθρωποι της μιντιακής εποχής έχουμε αποκτήσει μια εξαιρετικά
χιουμοριστική σχέση με την Ιστορία των χρόνων μας. Την καθορίζουν – με
γεγονότα που υπερδιογκώνουν – τα ίδια τα μίντια! Ακούμε εδώ και τρεις ημέρες
(από δελτία ειδήσεων και πλήθος κουτσομπολοεκπομπές) για τον γάμο της
Άντζελας, που γίνεται με τον ίδιο άνδρα είκοσι χρόνια ακριβώς μετά τον πρώτο
τους γάμο. Όσοι έχουν γενέθλια των 20 χρόνων τους, έχουν συνδεθεί ήδη με το
εξαιρετικό αυτό μιντιακό γεγονός, που υποθέτουμε ότι στο εξής θα εορτάζεται με
την ίδια θέρμη κατ’ έτος, όχι μόνο από το ζεύγος, αλλά και από τις κάμερες που
θα τους ακολουθούν και θα «θυμούνται». Επίσης – όπως μας θύμισε ο Δημήτρης
Καμπουράκης (Mega) – εκτός από το εθνικού βεληνεκούς γεγονός των γάμων της
Λαίδης, με τους οποίους άλλωστε ασχολήθηκε η εκπομπή του, προχθές ήταν και 36η
επέτειος της προσσελήνωσης.

Του «μεγάλου αυτού βήματος της ανθρωπότητας», όπως χαρακτηρίζεται από
λάτρεις της διαστημικής μυθολογίας και από τους υποστηρικτές της αντίστοιχης
τεχνολογικής ανάπτυξης. Για την παγκόσμια Ιστορία πάντως, ήταν σίγουρα η
επέτειος της μεγαλύτερης στιγμής της τηλεόρασης. Μια στιγμή που όλος ο
πλανήτης ενώθηκε μπροστά στις οθόνες, για να παρακολουθήσει το μεγαλύτερο
μιντιακό γεγονός όλων των εποχών σε απευθείας μετάδοση. Ήταν η πρώτη απευθείας
σύνδεση σε ταυτόχρονη αναμετάδοση σε ολόκληρο τον πλανήτη, ο οποίος
παρακολούθησε εικόνα… από έναν άλλον πλανήτη! Από τη Σελήνη.

Γεγονός μοναδικό που έκτοτε δεν επαναλήφθηκε – άλλωστε δεν υπήρχε
λόγος! Τόσο η διαστημική όσο και η τηλεοπτική τεχνολογία ενώθηκαν σε ένα
μιντιακό «σώμα», που έμελλε να αποτελέσει το μοντέλο για μια νέου είδους
ενημέρωση· για μια νέα τηλεόραση, για ένα νέο είδος οργανωμένων υπερθεαμάτων
που θα διαφήμιζαν (το καθένα αναλόγως) ένα ολόκληρο «πακέτο» εμπορικο –
πολιτισμικών αγαθών.

Αυτή ήταν και η δικαίωση της τηλεόρασης, όχι μόνο ως μέσου επικοινωνίας, αλλά
ως μοχλού κινητοποίησης της Αγοράς.

Το γεγονός πάντως που αποθέωσε την τηλεοπτική τεχνολογία τέθηκε έκτοτε
πλειστάκις σε διάλογο και αμφισβήτηση. Πρώτον, αμφισβητήθηκε η ίδια η
προσσελήνωση, το αν συνέβη ή όχι και εάν εκείνο το αποτύπωμα τού αστροναυτικού
υποδήματος σε γκρίζο χώμα ήταν όντως πλάνο από τη Σελήνη ή την έρημο της
Αριζόνας!

Μικρής σημασίας πάντως η αλήθεια ή μη του γεγονότος, για το δεύτερο ρεύμα των
αμφισβητήσεων που αφορούσαν πλέον την ίδια τη λειτουργία τού τηλεοπτικού
μέσου. Προσφέρει το πανηγύρι της επικοινωνίας γύρω από ένα πραγματικό γεγονός
ή στήνει το πανηγύρι της ψευδαίσθησης γύρω από ένα γεγονός που θα ανοίξει
δρόμους κατανάλωσης;

Πρόκειται για την αποθέωση του αμερικανικού πολιτισμού της προόδου; Για την
«τεχνολογία που θα θεραπεύσει την “αρρώστια” της δουλείας”, όπως έλεγε ο
μελετητής τού αμερικανικού πνεύματος Τοκβίλ; Όχι χωρίς σκεπτικισμό πάντως γι’
αυτήν τη διαρκή «επιθυμία για το καινούργιο», που του προκαλούσε δέος!

Το τι «θεράπευσε» το πανηγύρι της τεχνολογίας – και δη της τηλεοπτικής
– μάλλον το διαπιστώνουμε καθημερινώς με τη διάγνωση νέων «ασθενειών». Αλλά,
για να είμαστε ειλικρινείς, χωρίς τη θαυμαστή λειτουργία τού τηλεοπτικού μέσου
που έχει τη δύναμη να ενώνει τον κόσμο με την αναμετάδοση του ίδιου γεγονότος,
δεν θα συνέβαινε – τουλάχιστον – η πανανθρώπινη επικοινωνιακή ενότητα.

Ευτυχώς η ανθρωπότης προοδεύει

Αν το γεγονός είναι η προσσελήνωση, με τα «αισιόδοξα» μηνύματά της για το
διαστημικό μέλλον της ανθρωπότητας, η γκλαμουροζωή των Πάρις & Paris με το
παγκόσμιο ενδιαφέρον ή η…«ντύθηκα νυφούλα – Άντζελα (εγχωρίου μεν
ενδιαφέροντος, πλην όμως με τα πανανθρώπινα μηνύματά της), μικρή σημασία έχει!
Όλα τα προαναφερθέντα γεγονότα έχουν ένα βασικό κοινό στοιχείο: την τηλεοπτική
τεχνολογία, που τα μετέτρεψε σε γεγονότα – μηνύματα. Οι τεχνολογικές
καινοτομίες δημιούργησαν προσδοκίες για την ανάπτυξη νέων ελευθεριών και νέων
μορφών κοινωνικής οργάνωσης, γράφουν οι θεωρητικοί.

Μπα, οι γάμοι να ‘ναι καλά – καλοκαιριάτικα – και κανένας κοσμικός έρωτας,
έτσι για να σκοτώνουμε την πλήξη· όσο για τις νέες ελευθερίες, αυτές ας
περιμένουν το επόμενο «βήμα» σε πλανήτη. Τότε, τις ξαναγιορτάζουμε!