«Όχι στον φοβικό θρησκευτικό λόγο»

Ο καθηγητής Νίκος Αλιβιζάτος

H αποκατάσταση της εθνικής συνοχής πάνω σε συνταγματικές αξίες και όχι σε λόγο
θρησκευτικό, «φοβικό και πρωτίστως πολιτικό» – όπως ο Νίκος Αλιβιζάτος,
καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου του Πανεπιστημίου Αθηνών, χαρακτήρισε τον λόγο
του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου – είναι το ζητούμενο για τη σύγχρονη ελληνική
πολιτεία και κοινωνία, όπως διαπιστώνουν κορυφαίοι Έλληνες επιστήμονες και
στοχαστές.

H παρουσίαση του τεύχους 1.778 (Μάιος 2005) της «Νέας Εστίας», με θέμα
«Κοινοτισμός – Πολυπολιτισμικότητα – Εκκλησία και Κράτος», ήταν η αφορμή χθες
για μια ενδιαφέρουσα συζήτηση. Όπως σημείωσε ο διευθυντής της «Νέας Εστίας»
Σταύρος Ζουμπουλάκης, «η απώτερη αφορμή» για το αφιέρωμα αυτό ήταν το γεγονός
πως φέτος συμπληρώνονται εκατό χρόνια από τότε που ψηφίστηκε από την Γ’
Γαλλική Δημοκρατία ο νόμος για τον χωρισμό του κράτους από την Εκκλησία.

Νομική και ενίοτε αιρετική ήταν η ματιά του Νίκου Αλιβιζάτου, ο οποίος
σημείωσε ότι στην Ελλάδα, όπου ποτέ δεν υπήρξε νόμος αντίστοιχος με τον
γαλλικό νόμο περί χωρισμού κράτους και Εκκλησίας, «ακόμα δίδεται η μάχη της
νεωτερικότητας». Παρ’ ότι άσκησε κριτική στα φαινόμενα λαϊκισμού, τα οποία,
όπως είπε, συχνά γίνονται ιδιαίτερα αισθητά στη σημερινή ελληνική
πραγματικότητα, ωστόσο δεν παρέλειψε να τονίσει πως και στη Γαλλία, όπως και
σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες όπου υπάρχει ουδετεροθρησκεία, συχνά παρατηρούνται
κενά και ανεπιθύμητες καταστάσεις όσον αφορά τα ζητήματα του τριπτύχου:
Εκκλησία και κράτος – πολυπολιτισμικότητα – κοινοτισμός.