Δρόμοι

Ο Τόνι Μπλερ…

… δεν είναι πια ένας απλός πρωθυπουργός, είναι ένα φαινόμενο, πολύ
μεγαλύτερο από τους επικριτές του. Έτσι είχε κάνει τον απολογισμό της πρώτης
διετίας τού Μπλερ στην εξουσία ο Βρετανός αρθρογράφος Σάιμον Τζένκινς το 1999.
Θα μπορούσε να είχε κάψει μέσα στο Ουάιτχολ το θατσερικό πρόγραμμα, έγραφε ο
Τζένκινς, εναντίον του οποίου ο Τόνι Μπλερ επί δεκαοκτώ ολόκληρα χρόνια δεν
έκρυβε την οργή του. Θα μπορούσε να είχε κατασπαταλήσει χρήματα και να είχε
τηρήσει την υπόσχεσή του να μην αυξήσει τους φόρους. Τίποτα από όλα αυτά δεν
συνέβη. Μάλλον το αντίθετο. H μοναδική «επανάσταση» των Νέων Εργατικών του
Τόνι Μπλερ από το 1997 ήταν ο περιορισμός στις προσδοκίες τους. Άλλωστε, όπως
είχε πει ο αρχηγός τους, τότε στο συνέδριο του κόμματος, «η πάλη των τάξεων
έχει τελειώσει, αλλά ο αγώνας για αληθινή ισότητα μόλις τώρα αρχίζει».

Πόσο ήταν «νέο»…

… το κόμμα που οδήγησε στην εξουσία ο Μπλερ και τι ακριβώς σημαίνει «νέο»;
Δεν πρέπει να περνάει απαρατήρητο ότι τα εργατικά συνδικάτα εξακολουθούν να
ελέγχουν το 50% των ψήφων όταν λαμβάνονται οι κομματικές αποφάσεις. Όμως,
ακόμη και στους κόλπους της κυβέρνησης υπάρχουν κάποιοι που φαίνεται να
αναγνωρίζουν κάποιους θατσερικούς απόηχους στους Νέους Εργατικούς. Το σημερινό
κόμμα είναι αγνώριστο από το κόμμα που έχασε, πριν από είκοσι πέντε χρόνια,
από τη Μάργκαρετ Θάτσερ. Σήμερα, τα στελέχη των επιχειρήσεων προτιμούν τους
Εργατικούς από τους Συντηρητικούς. Είναι αυτό ακόμη μία επιβεβαίωση ότι οι
μπλερικοί επινόησαν ένα νέο κόμμα με διακριτή ταυτότητα. Μπορεί ο όρος «τρίτος
δρόμος» να μη συνεγείρει πια τα πλήθη, αλλά πάντως χαρακτηρίζει μια πολιτική
που είναι διαφορετική από τον θατσερισμό ή τον παλιό εργατικό συνεργατισμό.

Στα εκατό…

… χρόνια και παραπάνω της ύπαρξής του, από το 1890, όταν ιδρύθηκε από τα
εργατικά συνδικάτα, το Εργατικό Κόμμα βρέθηκε 22 χρόνια στην εξουσία, αλλά
ποτέ δεν είχε κατορθώσει να αποσπάσει και δεύτερη θητεία (οι οικονομικές
κρίσεις, οι υψηλές δαπάνες ή οι υψηλοί φόροι ήταν οι συνήθεις αιτίες που
έπεφταν οι εργατικές κυβερνήσεις). Ο Τόνι Μπλερ κατόρθωσε να αποσπάσει και
δεύτερη και τρίτη.

Το Εργατικό…

… Κόμμα, ύστερα από οκτώ χρόνια στην εξουσία, μπορεί να μη φαίνεται απόλυτα
πεπεισμένο για τις μπλερικές πολιτικές. Μπορεί οι λεξιθηρικές δηλώσεις του
αρχηγού του (νέοι εργατικοί, νέοι ριζοσπάστες) να εγείρουν περισσότερες
απορίες και προσφέρουν λιγότερες απαντήσεις. Όμως, ο Τόνι Μπλερ απέδειξε πως
ξέρει να κερδίζει εκλογές, με ένα «νέο» κόμμα που δεν ταυτίζεται ούτε με τον
θατσερισμό ούτε με τον σοσιαλισμό και που απλώς τοποθετείται στο πολιτικό
κέντρο. Σε αυτό ακριβώς το κέντρο σπεύδουν τώρα να στριμωχτούν και τα υπόλοιπα
μεγάλα βρετανικά κόμματα. Μπορεί να κάνουν εκπτώσεις από τις αρχές τους, αλλά
το κέντρο είναι ο συντομότερος δρόμος προς την εξουσία.