Πατώντας σε δύο βάρκες

Ο Κώστας Καραμανλής γνωρίζει πως ο πυρήνας των ψηφοφόρων του συγκροτείται από στρώματα συντηρητικά, παθητικά, που αναμένουν με το χέρι απλωμένο δεν είναι αυτά που θα κινήσουν την κοινωνία, αλλά ούτε εκείνα που θα συγχωρήσουν την αθέτηση των υποσχέσεων…

ΑΠΑΣΧΟΛΕΙ πολλούς η κυβερνητική αδυναμία, η αδράνεια, όλη αυτή η
αίσθηση αναστολής, ή καλύτερα αναβολής, που χαρακτηρίζει τη νέα διακυβέρνηση
Καραμανλή. Διαπορούν οι περισσότεροι και άλλοι διερωτώνται από πού πηγάζει το
πρόβλημα. Βεβαίως, τα κυβερνητικά στελέχη, όταν ερωτώνται σε ιδιαίτερες
συνάξεις και συνομιλίες, διακηρύσσουν ευθέως ότι δεν σκοπεύουν τούτη τη φορά
να θυσιάσουν την ευκαιρία εξουσίας που τους προσφέρθηκε απλόχερα από τον
ελληνικό λαό, ούτε πρόκειται να προκαλέσουν την τύχη τους – όπως πριν από δέκα
και κάτι χρόνια έκανε ο K. Μητσοτάκης. Το φοβικό σύνδρομο της «παρένθεσης» που
τους καταδιώκει, και δεν το κρύβουν, δίδει έως ένα βαθμό την εξήγηση. Όμως δεν
φθάνει, δεν αποδίδει το όλον.

Ο ΚΩΣΤΑΣ Καραμανλής, από τη στιγμή που ανέλαβε την ηγεσία της Νέας
Δημοκρατίας, πολιτεύθηκε με τον αυτόν τρόπο. Απέβαλε από το κόμμα του κάθε
διακεκριμένη ιδεολογική φωνή, κάθε δύναμη που εξέπεμπε λόγο ισχυρό, ικανό να
προκαλέσει είτε συμπάθειες μεγάλες είτε αντιπάθειες και εχθρότητες. Απόδιωξε
αρχικώς από τη ρητορική του τη φιλελεύθερη επιλογή, απευθύνθηκε πρώτα απ’ όλα
στις λαϊκές τάξεις και τις πιο φτωχές ομάδες του πληθυσμού, «χάιδεψε τα αυτιά»
των απλών ανθρώπων, υποσχέθηκε λαγούς με πετραχήλια στους αγρότες, τους
συνταξιούχους, τους ανέργους και τους μισθωτούς, ικανοποίησε την Εκκλησία,
παρακολουθώντας τα συντηρητικά και εθνικιστικά βήματα του Αρχιεπισκόπου
Αθηνών, και επέτυχε σταδιακά να «τσιμεντάρει» τη νεοδημοκρατική βάση. Από το
2000 ακόμη, είχε ανεβάσει τη συσπείρωση της Δεξιάς σε ποσοστό 95%.

ΣΥΝΕΧΙΣΕ μάλιστα, σχεδόν μέχρι τις αρχές του 2003, να κινείται στην
αυτή γραμμή. Καταγγελτικός ο λόγος, κάλυψη όλων των αιτούντων, θέσεις κατά
περίσταση, λαϊκισμός άκρατος, καμία ουσιαστική προετοιμασία και επεξεργασία
για τη διακυβέρνηση. Στις αρχές του 2003 κλονίσθηκε, άρχισε να ανησυχεί μήπως
γίνει πάλι η στραβή και την τελευταία στιγμή, με τα έργα, την Ολυμπιάδα, την
ευρωπαϊκή προεδρία και όσα δυναμικά προσέφερε το 2004, η κρίσιμη μάζα των
αστών, των επιχειρηματιών, των κατεχόντων ισχύ και επιρροή, δεν θεωρούσε
αρκετό το αίτημα της αλλαγής, λόγω της μακράς παραμονής του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία
και δεν έκανε το μεγάλο βήμα.

ΤΟΤΕ ΛΟΙΠΟΝ από τον φόβο, από την ανησυχία μήπως το κρίσιμο 5% δεν
μετακινηθεί, έκανε σημαία την τακτική του «μεσαίου χώρου», άρχισε να παίζει το
χαρτί του «Κέντρου», να καλοπιάνει τους αστούς, τους επιχειρηματίες και τους
διανοούμενους, με εκείνα τα γενικόλογα, καθ’ υπόδειξιν και χωρίς ουσιαστικό
περιεχόμενο, κηρύγματα υπέρ του πολιτισμού.

Αναβολή και καθυστέρηση

ΚΑΠΩΣ ΕΤΣΙ, με κινήσεις κατά βάση τακτικές και επικοινωνιακές, έχοντας
δεδομένη τη φθορά των αντιπάλων, επέτυχε τον σκοπό, κατέκτησε την εξουσία,
χωρίς σχέδιο, χωρίς επεξεργασμένη στρατηγική και – το κυριότερο – χωρίς άξονα
αναφοράς, χωρίς ιδεολογία ή έστω ιδεολόγημα, δηλαδή χωρίς μύθο διεγερτικό και
καθοδηγητικό, πέραν εκείνου που προσφέρει η εξουσία. «Πρώτος και μόνος στόχος
η εξουσία», έλεγε προσφάτως υπουργός του Κώστα Καραμανλή και στο ερώτημα «τώρα
που την πήρατε τι θα την κάνετε;», δεν δίσταζε να απαντήσει με αφοπλιστική
ειλικρίνεια: «θα δούμε». Αυτό το «θα δούμε» καταδιώκει σήμερα την κυβέρνηση,
δίδει την απάντηση στο ερώτημα και την απορία για την αδυναμία, την αναβολή
και την καθυστέρηση.

ΕΠΑΙΞΕ με τα λαϊκά στρώματα ο Κώστας Καραμανλής, υποσχέθηκε πολλά και
ταυτόχρονα «έκλεισε το μάτι» στους αστούς, τους επιχειρηματίες, τον απαιτητικό
κύκλο των διανοουμένων. Και όταν ήλθε η ώρα της διακυβέρνησης μπερδεύτηκε,
καθώς δεν ταίριαζαν τα αταίριαστα. Γνωρίζει πως ο πυρήνας των ψηφοφόρων του
συγκροτείται από στρώματα συντηρητικά, παθητικά, που αναμένουν με το χέρι
απλωμένο, δεν είναι αυτά που θα κινήσουν την κοινωνία, αλλά ούτε εκείνα που θα
συγχωρήσουν την αθέτηση των υποσχέσεων. Αν όμως μείνει με αυτούς θα χάσει τα
άλλους, τους δυναμικούς και κινητικούς, εκείνους που είναι ικανοί να παράξουν
και να δημιουργήσουν τον απαιτούμενο καινούργιο πλούτο. Τούτοι όμως είναι
ανυπόμονοι, πιεστικοί, θέλουν ευκαιρίες εδώ και τώρα, απαιτούν συγκρούσεις με
τους πολλούς, δεν παίζουν.

ME ΑΥΤΟΥΣ θα ήθελε να πάει τώρα ο Κώστας Καραμανλής, αλλά είναι
δεσμευμένος. Ο τακτικισμός δεν του το επιτρέπει, δεν μπορεί να στηρίξει
ιδεολογικά τη στροφή. Δεν την πιστεύει, άλλωστε, το κόμμα ούτε τα στελέχη του.
Εκείνοι που πίστευαν βαθιά σε αυτό το μοντέλο των αλλαγών και των
μεταρρυθμίσεων δεν είναι μαζί του, είναι αλλού, δεν έχουν καμία όρεξη και
διάθεση να σηκώσουν το βάρος για να πετροβοληθούν στη συνέχεια. Γι’ αυτό είναι
καταδικασμένη, δυστυχώς, τούτη η διακυβέρνηση. Όπως θα είναι και η επόμενη, αν
εγκαίρως δεν συγκροτήσει θέση συγκεκριμένη για τη χώρα και την πορεία της, αν
δεν περιγράψει τις κινητήριες ιδέες, τα μέσα και τις πολιτικές που θα την
προσδιορίσουν.