Πρόσωπα Aγόρασε κι εσύ έναν Mαντέλα…

H εικόνα και το όνομα του Νέλσον Μαντέλα κάνουν θραύση στη Νότια Αφρική και
σε όλο τον κόσμο, τόσο επειδή ο πρώην πρόεδρος της Νότιας Αφρικής είναι κάτι
σαν άγιος όσο και επειδή «πουλάει». Αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα.

Νέλσον Μαντέλα: ένα όνομα που «πουλάει»

Μέτρα αποφάσισαν να λάβουν ο 86χρονος Μαντέλα και το ομώνυμο Ίδρυμα για να
αντιμετωπίσουν την εμπορική εκμετάλλευση του θρυλικού αυτού ονόματος. H
μεγαλύτερη απάτη μέχρι σήμερα έχει γίνει με την ιστοσελίδα www.
nelson-mandela. com, η οποία ζητούσε από τους χρήστες να καταθέσουν χρήματα σε
τράπεζα της Κύπρου. Το Ίδρυμα Νέλσον Μαντέλα, που εποπτεύει την κληρονομιά του
πιο δημοφιλούς πολιτικού της Νότιας Αφρικής, κατάφερε να κλείσει αυτή τη
σελίδα. Ο ίδιος ο πρώην πρόεδρος έδωσε εντολή στους δικηγόρους του να
εξασφαλίσουν τα αποκλειστικά δικαιώματα της χρησιμοποίησης του ονόματός του.
«Ο Μαντέλα θέλει να έχει το αποκλειστικό δικαίωμα χρησιμοποίησης του ονόματός
του, του ονόματος της φυλής του, Μαντίμπα, και του αριθμού που έφερε ως
κρατούμενος, 46.664», δήλωσε ο Ντον ΜακΡόμπερτ, ο δικηγόρος που έχει αναλάβει
αυτή την υπόθεση.

Στη Νότια Αφρική μπορεί κανείς να αγοράσει από τον κούκλο Μαντέλα για το
ψυγείο μέχρι ρούχα, χριστουγεννιάτικες κάρτες και χρυσά νομίσματα. Αυτό που
προκάλεσε την οργή του πρώτου μαύρου προέδρου της Νότιας Αφρικής, όμως, ήταν
το θράσος της εταιρείας Investgold ICC, η οποία εξασφάλισε τον τηλεφωνικό
αριθμό 08600-46664 και πουλάει χρυσά νομίσματα με το πρόσωπο του Μαντέλα. «Από
τότε που ξεκίνησε η εκστρατεία 46664 κατά του AIDS, με μια μεγάλη συναυλία στο
Κέιπ Τάουν, πολλοί θεώρησαν ότι ο αριθμός αυτός μπορεί να αποτελέσει
αντικείμενο εμπορικής εκμετάλλευσης», δήλωσε ο Τιμ Σολτς, στέλεχος του
Ιδρύματος Νέλσον Μαντέλα.

H διαμάχη ξέσπασε τον περασμένο Μάρτιο, όταν το Ίδρυμα Νέλσον Μαντέλα ζήτησε
να ανοίξει μια τηλεφωνική γραμμή με τον αριθμό 46664 και διαπίστωσε ότι την
είχε «κλείσει» η Investgold ICC. Τον Αύγουστο, ο δικηγόρος ΜακΡόμπερτ έστειλε
επιστολή στην εταιρεία με την οποία εξηγούσε ότι το Ίδρυμα επιθυμεί την
αποκλειστική εκμετάλλευση του ονόματος του Μαντέλα και του αριθμού που έφερε
ως κρατούμενος. Την περασμένη Παρασκευή, η εταιρεία ανακοίνωσε ότι θα
σταματήσει να χρησιμοποιεί τον συγκεκριμένο αριθμό τηλεφώνου, αλλά θα
συνεχίσει να πουλάει τα χρυσά νομίσματα.

Αλλά και πολλοί καλλιτέχνες χρησιμοποιούν την εικόνα του πρώην προέδρου για να
βγάζουν το ψωμί τους. H Τζάνετ Ουίλσον, για παράδειγμα, άρχισε μετά τις
εκλογές του 1994 μια σειρά σχεδίων του Μαντέλα, θέλοντας να διαπιστώσει αν ο
κόσμος θα τα αναγνωρίζει ακόμη κι αν είναι θολά. Ορισμένα από τα σχέδια
συνοδεύονταν από μπουκάλια της Κόκα-Κόλα, οδοντόπαστα ή κινητά τηλέφωνα. «H
εικόνα του Νέλσον Μαντέλα είναι χαρακτηριστική», τονίζει. «Σχεδίαζα μορφές όλο
και λιγότερο αναγνωρίσιμες, και παρά ταύτα ο κόσμος τις αναγνώριζε».