Yπάρχουμε… Συνυπάρχουμε;

«Σαν βγω απ’ αυτή τη φυλακή /κανείς δε θα με περιμένει /οι δρόμοι θα ‘ναι
αδειανοί /κι η πολιτεία μου πιο ξένη» Διονύσης Σαββόπουλος

Για τα MME η φυλακή υπάρχει μόνο όταν «εκπέμπει» μυρωδιά θανάτου και φωτιάς. H
φυλακή είναι εξ ορισμού ένας τόπος έξω από την καθημερινότητα. H κοινωνία την
θεωρεί ένα είδος «κοινωνικού νεκροταφείου» ή «κοινωνικό σκουπιδοτενεκέ».
Δυστυχώς, από μια άποψη έτσι είναι ή τείνει να γίνει διεθνώς. Σ’ αυτό το
«κοινωνικό νεκροταφείο» όμως, υπάρχουν ανθρώπινα σώματα και ανθρώπινες ψυχές.
Τις προηγούμενες εβδομάδες Έλληνες και αλλοδαποί κρατούμενοι σύστησαν μια
επιτροπή για να διεκδικήσουν τον σεβασμό κάποιων στοιχειωδών δικαιωμάτων. Δεν
σκοπεύει η στήλη να ασχοληθεί μ’ αυτό. Όπως δεν σκοπεύει να ασχοληθεί με το
φαινόμενο της υπερ-παρουσίας αλλοδαπών στις φυλακές και τις νέες προκλήσεις
που φέρνει μια τέτοια πρωτόγνωρη κατάσταση. Θέλω να παρουσιάσω μόνο κάποιες
μαρτυρίες. Εδώ και τρία χρόνια λαμβάνω κάθε τόσο επιστολές από φυλακισμένους,
κυρίως αλλοδαπούς. Είναι αποσπάσματα ημερολογίων, ποιήματα, διηγήματα, μέχρι
και σκίτσα. Πρέπει να ομολογήσω πως ήμουν τρομακτικά προκατειλημμένος για τους
ανθρώπους που καταλήγουν στη φυλακή. Οι επιστολές αυτές με βοήθησαν να δω και
την ανθρώπινη όψη της πραγματικότητας. Γι’ αυτό παραθέτω χωρίς σχόλια μερικά
αποσπάσματα.

Ηλίας M., 21 χρόνων. Ποινή: 30 χρόνια κάθειρξη. Αποσπάσματα από το ημερολόγιό
του

«Ήρθε κι άλλο άτομο στο κελί μας. Γίναμε δέκα τώρα και λένε πως θα φέρουν και
άλλους. Παρ’ όλα αυτά, εδώ νιώθεις πολύ μόνος […] Εχθές είδα στο όνειρό μου
τη μάνα μου. Θα ντρέπεται πάρα πολύ για μένα. Θα την δείχνουν με το δάκτυλο
τώρα: η μάνα του Ηλία του ληστή […] H ζωή μου ήταν ένας σκοτεινός δρόμος και
περπάτησα πολύ λάθος».

«Κάποιοι, όταν περνάνε πολλά χρόνια στη φυλακή, ξεχνούν ότι έχουν ζήσει και
έξω […] Ένας μου είπε μια μέρα κάτι που μου άρεσε. Και ο κόσμος έξω μια
φυλακή είναι, απλώς είναι φυλακή πέντε αστέρων».

Νοέμβριος, Δεκέμβριος 2000 – Φυλακές Αυλώνας

Αρτούρ N., 32 χρόνων. Ποινή: 5 χρόνια

«Με το τέλος της ποινής μας, εμάς τους αλλοδαπούς, δεν μας διώχνουν κανονικά,
αλλά κάνουν μήνες. Έχουμε πολλές μαρτυρίες και με ονόματα αν θέλετε ότι όταν
μεταφέρουν τους αποφυλα-κισθέντες από τον Πειραιά μέχρι την Κακαβιά τούς
χτυπάνε στον δρόμο. Εμείς κάναμε αδικήματα και τιμωρηθήκαμε όπως έπρεπε βάσει
του Νόμου από τους δικαστές. Γιατί λοιπόν πρέπει οι αστυνομικοί να μας
τιμωρήσουν ξανά;».

Νοέμβριος 2001 – Φυλακές Χανίων, Κρήτη

Σαφέτ B., ετών 22. Ποινή: δις ισόβια για ανθρωποκτονία

«Τον Ιανουάριο του 2000 μου ζήτησαν να παρουσιαστώ στο A.T. της Καβάλας.
Νόμισα πως με ήθελαν για να μου ελέγξουν τα χαρτιά. Στην Ασφάλεια όμως μου
είπαν ότι εγώ είμαι ληστής και επικίνδυνος. Μετά με πήγαν Θεσσαλονίκη, όπου
αφού με έδειραν, μου είπαν να υπογράψω πως έχω σκοτώσει κάποιον άνθρωπο, τον
οποίο δεν είχα δει ποτέ στη ζωή μου […] Σε τρεις μήνες μού έκαναν
δικαστήριο. Ήρθαν 6 μάρτυρες Έλληνες για να δουν εάν εγώ ήμουν ο φονιάς και
όλοι τους είπαν πως αυτόν τον άνθρωπο τον βλέπουμε για πρώτη φορά.
Καταδικάστηκα όμως σε δις ισόβια. H δίκη διάρκεσε μόνο 40 λεπτά. Εκείνη τη
στιγμή έβλεπα τους δικαστές και έλεγα μέσα μου πώς είναι δυνατόν να σκοτώνουν
έτσι χωρίς να νοιάζονται έναν αθώο […] Γιατί είμαι αθώος. Παρακαλώ, βοηθήστε
με. Δεν αντέχω εδώ μέσα. Φοβάμαι πως θα τρελαθώ ή θα αυτοκτονήσω».

Οκτώβριος 2001 – Φυλακές Διαβατών, Θεσσαλονίκη

ΥΓ: Χάρη στις προσπάθειες του δικηγόρου Ορέστη Γεωργιάδη, ο Σαφέτ B. αθωώθηκε
τελικά το 2002

Ο Γκαζμέντ Καπλάνι είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος