Σε πέντε μέτωπα ο πόλεμος κατά της ακρίβειας

Οι αναμενόμενες αυξήσεις στην αγορά των ειδών σούπερ μάρκετ, των
οπωροκηπευτικών, η αύξηση των τιμών στα καύσιμα, οι τιμές των φαρμάκων, αλλά
και το κόστος των υπηρεσιών που τραβούν την ανηφόρα αποτελούν τα πέντε μέτωπα
του πολέμου κατά της ακρίβειας που έχει ανοικτά το υπουργείο Ανάπτυξης. H
περίοδος χάριτος που είχε δοθεί κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων πέρασε
και τώρα το υπουργείο Ανάπτυξης καλείται να πολεμήσει το κύμα ακρίβειας που
είναι προ των πυλών.

Με εκτεταμένους ελέγχους στην αγορά, παραπομπές και αυστηρά πρόστιμα σε όσους
βρεθούν να παρανομούν, αλλά και με νέες νομοθετικές ρυθμίσεις που θα
αποβλέπουν στην τόνωση του ανταγωνισμού ελπίζει η κυβέρνηση ότι θα ελέγξει την ακρίβεια.

Οι επιχειρηματίες αρνούνται να δεσμευτούν ότι δεν θα προχωρήσουν σε αυξήσεις
τιμών τους επόμενους μήνες, ενώ για μια ακόμη φορά επικαλούνται την αύξηση της
τιμής του πετρελαίου και των καυσίμων στη διεθνή και την εγχώρια αγορά, αλλά
και των πρώτων υλών.

Όλα δείχνουν ότι έρχεται ένας πολύ θερμός χειμώνας. Οι συμφωνίες κυρίων που
ακολουθήθηκαν στο παρελθόν από τις προηγούμενες ηγεσίες του υπουργείου
Ανάπτυξης θεωρούνται από την τωρινή ηγεσία εντελώς αναποτελεσματική πρακτική,
η οποία μάλιστα οδηγεί σε στρεβλώσεις την αγορά και απλώς μεταθέτει τα
προβλήματα διογκώνοντάς τα. Όμως από την άλλη πλευρά η ηγεσία του υπουργείου
αναγνωρίζει ότι και τα δικά της περιθώρια παρέμβασης είναι μικρά. Τη λύση
πιστεύει ότι θα δώσει ο ελεύθερος ανταγωνισμός και στην ομαλή λειτουργία του
επικεντρώνει τις προσπάθειές της.

1. Σούπερ μάρκετ: Πωλήσεις κάτω του κόστους στο στόχαστρο

Στην αγορά ειδών σούπερ μάρκετ όλοι κρατούν στάση αναμονής, καθώς η
προαναγγελία για ανατιμήσεις, οι οποίες θα κυμανθούν κατά μέσο όρο στο 4,5%,
έχει γίνει. Μάλιστα, σε ορισμένες κατηγορίες ειδών όπως τα κρασιά, τα
απορρυπαντικά και τα σοκολατοειδή το ποσοστό των αυξήσεων εκτιμάται ότι θα
φτάσει ακόμα και το 10%. Παρά το γεγονός ότι στελέχη του υπουργείου Ανάπτυξης
δηλώνουν αισιόδοξα για το πώς θα εξελιχθούν οι τιμές το επόμενο διάστημα,
εντούτοις προσπαθούν να προετοιμαστούν για παν ενδεχόμενο. Σύμφωνα με
πληροφορίες το υπουργείο προσανατολίζεται στον επαναπροσδιορισμό της έννοιας
του τιμολογιακού κόστους ακόμα και στην κατάργηση της λέξης τιμολογιακό. Ώστε
να εμφανίζονται στο εξής όλες οι εκπτώσεις που λαμβάνουν οι λιανέμποροι από
τους βιομηχάνους και τους προμηθευτές τους στα τιμολόγια. Εκτιμάται ότι μια
τέτοια ρύθμιση θα φέρει μείωση των τιμών σε αρκετές κατηγορίες ειδών, καθώς
νέο καθεστώς δεν θα αφήνει περιθώρια στους λιανέμπορους να μην περνούν τις
εκπτώσεις την τελική τιμή του προϊόντος και επιπλέον θα ελέγχει εύκολα όσους
παρανομούν πουλώντας κάτω του κόστους.

Επίσης, η Επιτροπή Ανταγωνισμού έχει επέμβει και εξετάζει συγκεκριμένες
περιπτώσεις, για να διαπιστώσει εάν υπήρξαν εναρμονισμένες πρακτικές από
επιχειρήσεις στις τιμές πωλήσεις των προϊόντων και των υπηρεσιών τους.
Μάλιστα, στελέχη του υπουργείου εκτιμούν ότι η ενίσχυση του ρόλου της
Επιτροπής και η επί της ουσίας δραστηριοποίησή της είναι ένα σημαντικό όπλο
κατά του αθέμιτου ανταγωνισμού και των εναρμονισμένων πρακτικών που οδηγούν σε
αυξήσεις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών.

2. Τριπλότυπο για διαφάνεια

Στην αγορά των οπωροκηπευτικών ο καιρός ήταν καλό σύμμαχος το προηγούμενο
διάστημα. Πάντως, για την αποφυγή προβλημάτων στο μέλλον και για την εύρυθμη
λειτουργία της συγκεκριμένης αγοράς ο υφυπουργός Ανάπτυξης Γιάννης
Παπαθανασίου προχωρά την εφαρμογή του τριπλότυπου δελτίου αποστολής που
υποχρεούνται να έχουν στο εξής οι πωλητές, παραγωγοί και επαγγελματίες των
λαϊκών αγορών. Το τριπλότυπο δελτίο θα βοηθήσει στην καλύτερη εποπτεία της
αγοράς και στον εντοπισμό των ψευτοπαραγωγών, καθώς σε αυτό θα αναφέρονται
αναλυτικά οι ποσότητες που θα διακινούνται καθημερινά από τις λαϊκές αγορές,
ενώ στη συνέχεια θα καταχωρούνται σε ηλεκτρονικό αρχείο στον Οργανισμό Λαϊκών
Αγορών. Έτσι το υπουργείο ελπίζει να καταπολεμήσει και φαινόμενα του
παρελθόντος όπου βάφτιζαν προϊόντα από τρίτες χώρες ως ελληνικά. Στόχος του
υπουργείου είναι ο πραγματοποιούμενος έλεγχος να γίνεται εύκολα και να
αποδίδει την πραγματικότητα για τη διακίνηση των οπωροκηπευτικών στις λαϊκές
αγορές. Μάλιστα, όπως τόνισε ο υφυπουργός Ανάπτυξης προς τους εκπροσώπους των
επαγγελματιών λαϊκών αγορών οι έλεγχοι σε πρώτη φάση για την ύπαρξη του
τριπλότυπου θα γίνονται με επιείκεια, ενώ μετά τη λήξη της άτυπης περιόδου
χάριτος δεν θα υπάρξει χαριστική αντιμετώπιση για κανένα. Επίσης, βρίσκονται
στη φάση της συγκρότησης νέα ειδικά κλιμάκια για τον έλεγχο των λαϊκών αγορών
και του υπαίθριου εμπορίου. Μέχρι στιγμής έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για
συμμετοχή περισσότεροι από 300 υπάλληλοι από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Τα
κλιμάκια που θα κάνουν τους ελέγχους θα είναι μεικτά, θα συμμετέχουν δηλαδή
και αστυνομικοί της ΕΛ.ΑΣ. και η έμφαση θα δοθεί στην πάταξη του παραεμπορίου.
Τέλος το υπουργείο προχωρά και στην αναθεώρηση του νόμου 3190 / 2003 για τις
λαϊκές αγορές και το υπαίθριο εμπόριο, που ψηφίστηκε τον περασμένο Οκτώβριο,
καθώς διαπιστώθηκαν πολλά πρακτικά προβλήματα εφαρμογής.

3. Πονοκέφαλος η τιμή του πετρελαίου

H αύξηση της διεθνούς τιμής του πετρελαίου, η οποία έχει σημειώσει ρεκόρ
φτάνοντας στα 52 δολάρια το βαρέλι προκαλεί τις περισσότερες ανησυχίες, καθώς
η αύξηση στην τιμή των καυσίμων εκτός από άμεση επίπτωση στην τσέπη του
καταναλωτή εξαιτίας του πετρελαίου θέρμανσης θα φέρει και αυξήσεις σε προϊόντα
και υπηρεσίες. Υπολογίζεται ότι το πετρέλαιο θέρμανσης θα είναι φέτος κατά 15%
ακριβότερο και θα διαμορφωθεί στα 40 με 42 λεπτά το λίτρο. Από την πλευρά του
το υπουργείο δεν έχει δυνατότητα παρέμβασης, καθώς οι τιμές διαμορφώνονται
πλέον ελεύθερα και έτσι η λήψη αστυνομικών μέτρων είναι ανέφικτη. Όπως έχει
δηλώσει και ο αρμόδιο υφυπουργός κ. Γ. Σαλαγκούδης δεν υπάρχει περίπτωση
επιβολής πλαφόν στις τιμές των καύσιμων, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες θα ζητήσει
το επόμενο διάστημα αυτοσυγκράτηση από τις εταιρείες πετρελαιοειδών.
Παράλληλα, η ΕΚΟ θα προσπαθήσει να κρατήσει όσο το δυνατό χαμηλότερες τις
τιμές. Επιπλέον θα ενταθούν και οι έλεγχοι με σκοπό την πάταξη φαινομένων
νοθείας και λαθρεμπορίας.

4. Στον στόχο ελέγχων οι υπηρεσίες

Οι αυξήσεις στον τομέα των υπηρεσιών αποτελούν ένα από τα μεγαλύτερα αγκάθια
που έχει να αντιμετωπίσει το υπουργείο Ανάπτυξης και μάλιστα χωρίς την
δυνατότητα έλεγχου των τιμών εκτός των περιπτώσεων όπου ισχύουν αγορανομικές
διατάξεις για την επιβολή ανώτατων τιμών σε ορισμένα είδη. Πρόθεση για νέες
αγορανομικές διατάξεις δεν υπάρχει και έτσι ο μόνος τρόπος είναι η πίεση των
επιχειρήσεων με ελέγχους τόσο από την πλευρά του υπουργείου Ανάπτυξης όσο και
του ΣΔΟΕ. Ήδη τα αρμόδια συνεργεία του υπουργείου Ανάπτυξης έχουν
πραγματοποιήσει έως και το Σεπτέμβριο 23.000 ελέγχους και συνεχίζουν. Μάλιστα,
προτεραιότητα έχει δοθεί το επόμενο διάστημα σε ελέγχους που αφορούν
επιχειρήσεις στάθμευσης αυτοκινήτων, λοιπών οχημάτων, καθώς και επισκευής
αυτών. Παιδικούς σταθμούς, εκπαιδευτήρια, φροντιστήρια, κέντρα επαγγελματικής
κατάρτισης και λοιπά συναφή, κέντρα διασκέδασης και ιδίως αυτά με επώνυμους
καλλιτέχνες, ταβέρνες, εστιατόρια και λοιπούς χώρους διασκέδασης και
ψυχαγωγίας και επιχειρήσεις διάθεσης εποχικών ειδών (χριστουγεννιάτικα κ.λπ.).

5. Στάση αναμονής για τα φάρμακα

Τέλος, εν αναμονή της απόφασης του Συμβουλίου της Επικράτειας για το καθεστώς
τιμολόγησης των φαρμάκων το υπουργείο Ανάπτυξης ετοιμάζει νομοθετικό πλαίσιο
για την εφαρμογή νέας τιμολογιακής πολιτικής σε στόχο την συγκράτηση των
φαρμακευτικών δαπανών των ασφαλιστικών ταμείων, αλλά και την ενίσχυση της
εγχώριας φαρμακευτικής βιομηχανίας. Παρά το γεγονός ότι ο αρμόδιος υφυπουργός
Γιάννης Παπαθανασίου κρατά τα χαρτιά του κλειστά για τις κινήσεις που
ετοιμάζει δηλώνει ότι «όσοι προεξοφλούν αυξήσεις από τη νέα τιμολόγηση που θα
ισχύσει για τα φάρμακα θα βρεθούν προ εκπλήξεως». Πάντως, το ενδιαφέρον των
αρμόδιων υπηρεσιών είναι να εντοπίσει τους λόγους που οδηγούν τις τιμές των
φαρμάκων στην Ελλάδα μόνο προς τα πάνω.