Mπράβο αναστήλωση!

Ένας από τους πρώτους αρχαίους ναούς κατασκευασμένος ολόκληρος από μάρμαρο (μέχρι και τα κεραμίδια ήταν μαρμάρινα), το ιερό της Δήμητρας στο Σαγκρί Νάξου, κατέκτησε, μαζί με τον ναό του Διονύσου στα Ύρια, το βραβείο της Europa Nostra. Τα 10.000 ευρώ από το βραβείο θα διατεθούν για το μικρό Μουσείο των Υρίων

Το σημαντικό βραβείο της Europa Nostra κατάφεραν να κερδίσουν με το σπαθί
τους, ή μάλλον με την ποιότητα της αναστήλωσής τους, δύο ελληνικοί
αρχαιολογικοί χώροι της Νάξου. Το ιερό του προστάτη του κυκλαδίτικου νησιού
Διονύσου στα Ύρια και το ολομάρμαρο ιερό της Δήμητρας στο Σαγκρί πέτυχαν όχι
μόνο να διακριθούν «για την ευαίσθητη ανασκαφή, την αναστήλωση και την
ανάδειξη, καθώς και την επιτυχημένη ενσωμάτωσή τους στο φυσικό περιβάλλον»
ανάμεσα σε 171 υποψηφιότητες, αλλά και να κατακτήσουν ένα από τα έξι βραβεία –
την ανώτατη τιμή που απονέμουν η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Europa Nostra, η οποία
παρακολουθεί και βραβεύει εξέχοντα έργα προστασίας και ανάδειξης της
ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς.

Γιατί οι δύο ελληνικοί χώροι έκαναν τη διαφορά; «Βασικό ρόλο έπαιξε η
προσαρμογή των επεμβάσεων στο παραδοσιακό περιβάλλον, όπως τα φυλάκια που
μιμούνται τις παραδοσιακές στάνες ή το άλσος στα Ύρια που μιμείται εκείνο που
υπήρχε στην αρχαιότητα», εξηγεί στα «NEA» ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών
και διευθυντής των εργασιών Βασίλης Λαμπρινουδάκης. «Ρόλο έπαιξε βέβαια και η
αναστήλωση. Ιδιαίτερα στο Σαγκρί, που, ενώ είχαμε ένα μνημείο διάσπαρτο, ο
κόσμος τώρα βλέπει ένα ναό ανασυσταμένο. Αλλά συνέβαλαν και τα μικρά τοπικά
μουσεία που κατάφεραν από αποσπασματικά σωζώμενα ευρήματα να δείξουν στο κοινό
ολόκληρα σύνολα».

Ο πρώτος από τους μνημειακούς χώρους που διακρίθηκαν με το Europa Nostra είναι
το ιερό του Διονύσου στη θέση Ύρια κοντά στη σημερινή πόλη με συνεχή ιστορία
από τον 13ο π.X. αι. μέχρι τον 12ο μ.X. (τον Διόνυσο αντικατέστησε ο Άγιος
Γεώργιος), όπου τέσσερις διαδοχικοί ναοί από τον 8ο μέχρι τον 6ο π.X. αιώνα
έδωσαν πρώτη φορά χειροπιαστά στοιχεία για τα αρχικά βήματα ανάπτυξης της
μαρμάρινης ιωνικής αρχιτεκτονικής.

Μοναδικός, επειδή ήταν φτιαγμένος από τα θεμέλια μέχρι τη στέγη από μάρμαρο, ο
δεύτερος χώρος είναι το ιερό της Δήμητρας στο Σαγκρί, όπου το κύριο εύρημα
είναι ένας ναός του 6ου π.X. αιώνα στον τύπο του τελεστηρίου (αίθουσας
συγκεντρώσεων μυστηριακών τελετών). Το υλικό του αντιπροσωπεύει τα επόμενα
βήματα της εξέλιξης της μαρμάρινης αρχιτεκτονικής που αποτέλεσαν κατόπιν τα
κύρια χαρακτηριστικά της κλασικής αρχιτεκτονικής, όπως η μαρμάρινη στέγη ή
ακόμη και οι καμπυλώσεις που τελειοποιήθηκαν αργότερα στον Παρθενώνα.

Και τα δύο ιερά αποκαλύφθηκαν τα τελευταία είκοσι χρόνια με ανασκαφές του
Πανεπιστημίου Αθηνών σε συνεργασία με το Πολυτεχνείο του Μονάχου, με
πρωτεργάτες τους καθηγητές του Πανεπιστημίου Αθηνών Βασίλη Λαμπρινουδάκη και
Ευαγγελία Μπουρνιά, τον αείμνηστο καθηγητή του Πολυτεχνείου του Μονάχου G.
Gruben, τον καθηγητή του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Μανώλη Κορρέ και τους
αρχιτέκτονες Θεμιστοκλή Μπιλή και Μαρία Μαγνήσαλη. Την πρόταση για την
βράβευσή τους έκανε η Ελληνική Εταιρεία για την Προστασία του Περιβάλλοντος
και της Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

INFO

Εκδήλωση για τη βράβευση στο θέατρο «Ιάκωβος Καμπανέλλης» του Δημαρχιακού
Μεγάρου στη Νάξο, αύριο στις 19.30. Στις 20.30 προβολή της ταινίας της Λυδίας
Καρρά «Φωνή του Αιγαίου». Πληροφορίες στο τηλ. 22850.37204.