Πυροτεχνήματα για νεόπλουτους

Ο φτωχός Χρεμύλος (Λάκης Λαζόπουλος) σε σφιχτή αγκαλιά με τον Πλούτο (Μπάμπη Γιωτόπουλο). Τα μικρόφωνα δεν είναι ορατά στη φωτογραφία, αλλά στον ήχο ήταν αισθητά…

Με μικρόφωνα (ψείρες), στον τόπο της αποθέωσης της ακουστικής, στο Αρχαίο
Θέατρο της Επιδαύρου έπαιξε ο θίασος του «Πλούτου». H αντίφαση
μεγιστοποιήθηκε, εξαιτίας του αέρα που φυσούσε. Ο ήχος του ανέμου ακουγόταν
σαρκαστικός, μέσα από τα μικρόφωνα.

Αλλά όλα συνηθίζονται. Κι έτσι, μετά τους πρώτους σχολιασμούς, ο ψίθυρος του
κόσμου κόπασε και η παράσταση συνεχίστηκε αδιατάρακτα ευχάριστη
αντιμετωπίζοντας την αρπακτική διάθεση χιλιάδων ανθρώπων (περίπου 8.000 την
Παρασκευή και 10.000 το Σάββατο) για ένα καλό αστείο, ένα δικό του αστείο,
λιγάκι αναγνωρίσιμο, λιγάκι βρώμικο, καταναλωτικό. Κι επειδή δεν είναι λίγο να
μένουν οι πολλοί ευχαριστημένοι, το πολύ της επιτυχίας της παράστασης – όταν
οι εντυπώσεις ισορρόπησαν, ο άνεμος έγινε ούριος, ο ξερός ήχος ξεχάστηκε –
ήταν πως η πατροπαράδοτη γκρίνια μας μαλάκωσε και το ρυθμικό χειροκρότημα στο
τέλος ξόρκισε φαντάσματα εθνικών ψευδαισθήσεων.

Ωστόσο το έργο για ψευδαισθήσεις μιλούσε, με παραβολές. Πως ο φτωχός
Χρεμύλος (Λάκης Λαζόπουλος), που κατέφυγε στην Πυθία για μια ευεργετική
μαντεψιά – να ακολουθήσει τον πρώτο που θα συναντήσει -, παίρνει στο κατόπι
έναν κουρελή, τυφλό γέρο, που ούτε λίγο ούτε πολύ είναι ο Πλούτος αυτοπροσώπως
(Μπάμπης Γιωτόπουλος). Ο λαός των φτωχών αγροτών συγκεντρώνεται γύρω του,
ονειρεύεται, απειλεί, ικετεύει και εν τέλει οδηγεί μαζί με τον Χρεμύλο τον
τυφλό στο Ιερό του Ασκληπιού για να δει το φως του. Μάταια, η Πενία (Ελισάβετ
Κωνσταντινίδου) ρητορεύει για να τους κρατήσει κοντά της. Ο πανίσχυρος και
ανοιχτομάτης πλέον Πλούτος μοιράζει ακριβοδίκαια τα αγαθά. H τελευταία
υπέρβαση: οι καλοί φτωχοί θα χορτάσουν και οι κακοί πλούσιοι θα πεινάσουν…

Ο σκηνοθέτης Νίκος Μαστοράκης αντιμετωπίζοντας αυτό που όλοι – λίγο έως πολύ –
ξέρουμε, πως στις ουτοπικές ιστορίες το φινάλε δεν είναι ποτέ καλύτερο από την
αρχή, πρόσθεσε ένα δεύτερο φινάλε. Μια βουβή σκηνή, μελαγχολική, ενορατικού
ρεαλισμού. Σαν ξύπνημα από όνειρο. H λοξή σύνδεση της ουτοπίας με την
πραγματικότητα γίνεται με την Πενία να επανέρχεται στην ορχήστρα χαμογελώντας
σαρκαστικά και τους παρ’ ολίγον πλούσιους να ξαναφοράνε αργά αργά τα φθαρμένα,
άθλια ρούχα και τη μιζέρια τους.

H εμπύρετη επικαιρότητα του Ολυμπιακού θέρους βγάζει το καπέλο της και
υποκλίνεται σ’ έναν λαό, που αν και διδάχθηκε από αρχαιοτάτων χρόνων το μέτρο
δεν έχει κανένα πρόβλημα όταν το χάνει. Όχι μόνο στα γήπεδα, αλλά και στα
θέατρα. Κάτι που έγινε με τα πολλά τραγούδια του Κραουνάκη σε στίχους
Νικολακοπούλου. Πρόκειται για ένα μουσικό έργο (γραμμένο πριν από περίπου 15
χρόνια για τον «Πλούτο» του Εθνικού Θεάτρου, ξαναπαιγμένο στο ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας
το 1997 και τώρα στην παραγωγή της εταιρρίας «Εύμολπις») αναγνωρίσιμο,
χαρούμενο, αλλά και φλύαρο που φόρτωσε στο έργο και στην παράσταση το
πληθωρικό στοιχείο, με το οποίο όχι μόνο χόρτασαν φτωχοί και πεινασμένοι, αλλά
περίσσεψε κι από πάνω.

Όμως για να πούμε και του στραβού το δίκιο, η μουσική ενεργειακή,
καθαρή, ήταν και ένα από τα αστέρια της παράστασης, τα οποία, ευτυχώς, δεν
ήταν μετρημένα στα δάκτυλα του ενός χεριού. Γιατί, εκτός από τον Λαζόπουλο, ο
οποίος από πρωταθλητής στο κατοστάρι των επιθεωρησιακών σκετς απεδείχθη
λαμπερός δρομέας μεγάλων αποστάσεων, η παράσταση αξιοποίησε τον Μπάμπη
Γιωτόπουλο, παλαιό καλό ηθοποιό, από τα μπουντέλια του ελληνικού θεάτρου, τη
Φωτεινή Μπαξεβάνη (φελινική γριά που χάνει το τεκνό), τον αρμόδιο στην κωμωδία
Τάκη Παπαματθαίου, τον έμπειρο Κοσμά Ζαχάρωφ, τον Ταξιάρχη Χάνο, την Ελισάβετ
Κωνσταντινίδου και έναν καλοδουλεμένο μεικτό χορό με τη συνεργασία της δυνατής
ομάδας «Σπείρα – σπείρα».

Το σκηνικό της Εύας Μανιδάκη, το κοστούμια του Γιάννη Μετζικώφ, οι φωτισμοί
του Λευτέρη Παυλόπουλου, οι χορογραφίες της Κικής Μπάκα ενίσχυσαν μία
παράσταση, που είχε φρεσκάδα, ενώ δεν διεκδίκησε και ούτε πρόσθεσε τίποτα νέο.

Το γλέντι άναψε (χωρίς φωτιά)

Δίπλα δίπλα η παραβολή με τις παρεμβολές. Το έργο του Αριστοφάνη σε μετάφραση
K. X. Μύρη, με τις σύγχρονες προσθήκες του Λαζόπουλου. Το αριστοφανικό αστείο
με το χιούμορ της επικαιρότητας που κάνει ιστορική την καθημερινότητά μας.
Μάλλον σ’ αυτήν την τελευταία βρισκόταν και εξακολουθεί να βρίσκεται ο αόρατος
αλλά υπαρκτός ιστός μας στην πορεία των αιώνων. Κι άσε τους ξένους να
ανακαλύπτουν έκπληκτοι ότι οι Έλληνες διαθέτουν χιούμορ. Εμείς το ξέρουμε. Κι
όσοι δεν το δημιουργούμε, το πίνουμε σαν διψασμένοι, με μια δίψα που δεν
ξεδιψάει ποτέ. Έπεσε το θέατρο από τα γέλια όταν ο Χρεμύλος – Λαζόπουλος
οργανώνοντας το γλέντι ζήτησε να του φέρουν και βεγγαλικά. «Δεν θα κάψω πολύ.
Ένα στρέμμα μόνο» και έδειξε υποτιμητικά το μέγεθος…