Πρόσωπα Tετ-α-τετ με την Aνδρομάχη

Τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, η Ζακλίν ντε Ρομιγύ τούς παρακολουθεί
με πάθος. Γιατί, ό,τι μπορεί να δημιουργήσει ενδιαφέρον για την αρχαία Ελλάδα,
είναι καλό.

Ζακλίν ντε Ρομιγύ: «Τα κείμενα αποτελούν τμήματα του εαυτού μας»

Σήμερα «θέλουμε πάση θυσία να ξέρουν τα παιδιά τι συμβαίνει γύρω τους», λέει η
μεγάλη ελληνίστρια. «Όμως πόσο θαυμάσιο είναι όταν, στην αίθουσα διδασκαλίας,
ανακαλύπτουν για μία ώρα έναν άλλο κόσμο! Γιατί θα έπαιρνε κανείς περισσότερα
από μια συνάντηση με οποιονδήποτε, απ’ ό,τι από ένα τετ-α-τετ με την Ανδρομάχη
ή τον Έκτορα;»

H Ζακλίν ντε Ρομιγύ είναι από εκείνους τους καθηγητές που σε σημαδεύουν για
όλη σου τη ζωή. Μπορεί κανείς να την ακούει ώρες ατέλειωτες να μιλάει για τον
Σοφοκλή ή για τις περιπέτειες της Δηιάνειρας όταν προσπαθεί να τη βιάσει ο
κένταυρος Νέσσος και εκείνη φωνάζει για βοήθεια τον Ηρακλή. Ενενήντα ενός
χρόνων πλέον και με σοβαρά προβλήματα στην όραση, της λείπει η διδασκαλία, της
λείπει και η ανάγνωση των «αγαπημένων Ελλήνων». Μιλάει στη Φλοράνς Νουαβίλ τής
«Λε Μοντ» για τις ώρες που έχει περάσει βυθισμένη μαζί με τους μαθητές της σ’
αυτόν τον «άλλο κόσμο», τον κόσμο των αρχαίων Ελλήνων· και για το «συλλογικό
θαύμα» που λαμβάνει χώρα όταν ένα κείμενο γίνεται κατανοητό και «μπαίνει μέσα
σου για πάντα». Γιατί τα κείμενα, επιμένει η σπουδαία αυτή διανοούμενη,
«αποτελούν τμήματα του εαυτού μας».

Πρώτη γυναίκα που εξελέγη στο Κολέζ ντε Φρανς, το 1973, μέλος της Γαλλικής
Ακαδημίας από το 1988, η Ζακλίν ντε Ρομιγύ λέει πως ο κεραυνοβόλος έρωτάς της
ήταν ο Θουκυδίδης, στο έργο του οποίου αφιέρωσε τη διδακτορική διατριβή που
υπέβαλε το 1947 στη Σορβόννη. «Ωστόσο δεν είναι εύκολα γοητευτικός», εξηγεί,
«είναι ένας εξαιρετικά αρσενικός συγγραφέας, που νοιάζεται για τον πόλεμο και
την πολιτική». Ο έρωτάς της για τον μεγαλύτερο ιστορικό της αρχαιότητας
ουδέποτε διαψεύσθηκε. Κάθε φορά που ξαναδιαβάζει τον Πελοποννησιακό Πόλεμο (τα
καταφέρνει ακόμη, αλλά με μια μεγεθυντική συσκευή που της προκαλεί
πονοκεφάλους), ο ιστορικός είναι «τόσο πυκνός, δυνατός και πλήρης ώστε κάθε
φράση του με αφήνει έκθαμβη».

Ανάμεσα στη διδασκαλία, τα πολυάριθμα έργα της – ακόμη και σήμερα δουλεύει ένα
βιβλίο για τη δημοκρατία στην αρχαία Αθήνα – και την ακούραστη υπεράσπιση των
ελληνικών, η Ζακλίν ντε Ρομιγύ δεν κατάλαβε τον χρόνο να περνά: «Πήρα
διαζύγιο, δεν έχω ούτε παιδιά ούτε οικογένεια. Μερικές φορές, λέω στον εαυτό
μου πως ήταν λίγο κουτό. Αλλά έτσι είναι. H ζωή πέρασε χωρίς να προσέξω». Δεν
μετανιώνει όμως καθόλου. Αν κρίνει κανείς από τη Ζακλίν ντε Ρομιγύ, τα
ελληνικά μπορούν να κάνουν κάποιον ευτυχισμένο.