Διαστάσεις Ό,τι σπείρεις θα θερίσεις

Οι επέτειοι δίνουν πάντα τροφή για συγκρίσεις. Αποτελούν όμως και μια
ιδανική ευκαιρία για να επιβεβαιώσει κανείς την άποψή του -όποια κι αν είναι
αυτή.

ΗΠΑ 1944 – 2004 (του Σεργκέι, από τη «Μοντ»)

Δύο χήρες. H μία, ενός στρατιώτη που πέθανε στην απόβαση στη Νορμανδία. H
άλλη, ενός στρατιώτη που πέθανε στο Ιράκ. H πρώτη λέει στον δημοσιογράφο ότι η
διαφορά ανάμεσα στο τότε και στο τώρα είναι «ότι τότε πιστεύαμε σ’ αυτό που
κάναμε -και θα το κάναμε ξανά». H δεύτερη υποστηρίζει ότι η σύγκριση που έκανε
ο Τζωρτζ Μπους ανάμεσα στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και τον πόλεμο κατά της
τρομοκρατίας είναι προσβλητική.

Ήταν της μόδας τέτοιες συγκρίσεις αυτές τις μέρες. H εισβολή στο Ιράκ, έγραψε
η Ιντιπέντεντ που είχε το Σάββατο τις δύο χήρες στην πρώτη της σελίδα, διέλυσε
τη συμμαχία που υπήρχε ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη από τότε
που τα αμερικανικά στρατεύματα αποβιβάστηκαν στη Βόρεια Γαλλία. Οι Αμερικανοί
στρατιώτες του 1944 δεν είναι οι στρατιώτες του 2004, υποστήριξε σε μια
τηλεοπτική του συνέντευξη ο Ντομινίκ Μοϊζί, υποδιευθυντής του Γαλλικού
Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων. Τότε, κίνητρό τους ήταν ο ιδεαλισμός. Σήμερα,
αυτό που τους υποκινεί είναι η δίψα για εκδίκηση. Με άλλα λόγια, η Αμερική του
1944 ήταν καλή, ενώ η Αμερική του 2004 είναι κακή.

Βολική εικόνα, απόλυτα σύμφωνη με το πνεύμα της εποχής, αλλά κάπως
απλουστευτική. Τι υποκινεί, αλήθεια, σήμερα τους Γάλλους στρατιώτες; Γιατί η
χώρα του Ντομινίκ Μοϊζί δεν παίρνει καμιά πρωτοβουλία για τη Μέση Ανατολή;
Είναι άραγε υπεράνω κριτικής οι σχέσεις που είχε για χρόνια ο Ζακ Σιράκ με τον
Σαντάμ Χουσεΐν; Το σημερινό χάος στο Ιράκ, γράφει ο Ντέηβιντ Ααρόνοβιτς στην
Ομπζέρβερ, δεν ξεκίνησε με την περυσινή εισβολή. Ούτε ευθύνονται γι’ αυτό
αποκλειστικά οι Αμερικανοί. Ολόκληρη η διεθνής κοινότητα αδιαφόρησε για τις
ωμότητες του Σαντάμ μέχρι την εισβολή στο Κουβέιτ. Κι όταν τελικά ανέλαβε
δράση, αρνήθηκε να μπει στη Βαγδάτη, επιτρέποντας στον δικτάτορα να συντρίψει
τους Σιίτες και τους Κούρδους. Οι κυρώσεις που επέβαλε στη συνέχεια το μόνο
που πέτυχαν ήταν να επιτρέψουν στο καθεστώς να κάνει προπαγάνδα με φόντο
φωτογραφίες νεκρών παιδιών.

Να λοιπόν μια άλλη σύγκριση ανάμεσα στο 1944 και το 2004: ό,τι σπείρεις θα
θερίσεις. H ιερή προσήλωση στο απαραβίαστο της εθνικής κυριαρχίας, σε
συνδυασμό με την κυνική παρατήρηση πως αν δεν κάνεις εσύ μπίζνες με τον δήμιο
κάποιος άλλος θα το κάνει, σε καθιστούν απαθή παρατηρητή των σφαγών. Ο πόλεμος
στο Ιράκ και η διαχείριση της μεταπολεμικής κατάστασης έγιναν με εγκληματικό
τρόπο. Αυτό δεν αίρει όμως τη διαπίστωση ότι ο κόσμος μας χρειάζεται
περισσότερες, όχι λιγότερες παρεμβάσεις. Αν αφήσουμε σήμερα τη Μέση Ανατολή ή
το Σουδάν στην τύχη τους, κάποιος θα στείλει σε 20 χρόνια τα παιδιά μας σε
κάποιο περίεργο μέρος όπου ποτέ δεν θα ήθελαν να βρεθούν.