Πρόσωπα Ο δισεκατομμυριούχος της Bαγδάτης

Χάρη στους Αμερικανούς, ο Ιρακινός επιχειρηματίας Σαάντ αλ-Τζανάμπι μπόρεσε
να επιστρέψει στη χώρα του. Αλλά τώρα, ακόμη κι αυτός τους κατηγορεί πως τα
έχουν κάνει θάλασσα.

Σαάντ αλ-Τζανάμπι. «Οι Αμερικανοί έκαναν σε όλα λάθος»

Ο αλ-Τζανάμπι, 44 ετών, είναι δισεκατομμυριούχος. Εδώ και 40 χρόνια, η
οικογένειά του ελέγχει 26 εταιρείες, με συμφέροντα που απλώνονται από τις
κατασκευές ώς τα μέσα ενημέρωσης και ώς τα καπνά. Ο Σαάντ κατοικεί σε μια
έπαυλη στις όχθες του Τίγρη, ανάμεσα σε φοινικιές και πορτοκαλιές,
προστατευόμενος από έναν στρατό σωματοφυλάκων. Στο γκαράζ του έχει 60
αυτοκίνητα – 5 Φεράρι, μία Ρολς Ρόις, καμιά δεκαριά Μερτσέντες, τζιπ, δύο
μοτοσυκλέτες – «των 1800 κ.ε. με κλιματισμό», διευκρινίζει, μπερλίνες κάθε
μάρκας. Και τώρα ετοιμάζεται να μπει στην πολιτική με μια θεαματική,
αμερικανικού στυλ προεκλογική εκστρατεία.

«Στις 30 Ιουνίου (ημερομηνία της μεταβίβασης της κυριαρχίας στους Ιρακινούς)
δεν θα αλλάξει τίποτε», λέει στον Πάολο Μπιοντάνι, τον απεσταλμένο της
ιταλικής «Κοριέρε». «Το μέλλον του Ιράκ θα αρχίσει με τις εκλογές του
Ιανουαρίου 2005. Και εγώ είμαι ήδη έτοιμος γι’ αυτές. Παίζω μόνο για να νικήσω
και θα νικήσω. Έχω ήδη μια εφημερίδα, έναν ραδιοσταθμό στη Βαγδάτη που σε έξι
εβδομάδες θα εκπέμπει σε όλο το Ιράκ, και επένδυσα ένα τσουβάλι χρήματα για να
ιδρύσω το πρώτο ιδιωτικό τηλεοπτικό κανάλι». Και θα χρησιμοποιήσει τα μέσα
ενημέρωσης που διαθέτει για πολιτική προπαγάνδα; «Φυσικά. Εγώ τα πληρώνω. H
δουλειά είναι δουλειά»…

Ο αλ-Τζανάμπι έχει και δικό του κόμμα, το Ιρακινό Ρεπουμπλικανικό, το οποίο
ίδρυσε το 1995 στο εξωτερικό ως παράνομο κίνημα. «Είχα αναγκαστεί να φύγω από
το Ιράκ, ήξερα πως αν έμενα θα με σκότωναν», λέει. Μα δεν ήταν συνεταίρος του
Σαντάμ στο κρατικό μονοπώλιο τσιγάρων; «Οι συγγενείς του, οι σύζυγοι των δύο
θυγατέρων του, ζήτησαν να γίνουν συνεταίροι μου και τους έκανα. Μετά ήθελαν
περισσότερα και αρνήθηκα». Έτσι διέφυγε στην Ιορδανία και από εκεί στην
Καλιφόρνια, όπου έζησε 8 χρόνια. Ο πόλεμος του 2003 του επέτρεψε να ξανακάνει
το Ιράκ έδρα της αυτοκρατορίας του.

Μολονότι χρωστάει στους Αμερικανούς το ότι βρίσκεται και πάλι στη Βαγδάτη, ο
αλ-Τζανάμπι επικρίνει την αμερικανική κατοχή: «Έκαναν σε όλα λάθος, ο Μπρέμερ
(ο Αμερικανός πολιτικός διοικητής του Ιράκ) δεν είναι σοβαρός. Μα την είδατε
τη Βαγδάτη; Πώς είναι δυνατόν έπειτα από 14 μήνες κατοχής οι Ιρακινοί να είναι
ακόμη χωρίς νερό, ηλεκτρικό, σχολεία, δουλειά, μισθό; Οι Αμερικανοί
υπερτίμησαν την εθνοτική και γεωγραφική εκπροσώπηση, ενώ το Ιράκ πρέπει να
παραμείνει ένα ενωτικό κράτος και έχει ανάγκη από τεχνοκράτες. Τώρα έκαναν και
πάλι το ίδιο λάθος», λέει για την κυβέρνηση που διορίστηκε την Τρίτη. «Αλλά
εγώ δεν θα είμαι ένας διορισμένος πρωθυπουργός», τονίζει. «Θα εκλεγώ από τον
λαό».