Ο Tσέχωφ ενώνει

H Κάτια Δανδουλάκη και ο Γιάννης Φέρτης φωτογραφήθηκαν με τον σκηνοθέτη, που θα ανεβάσει τις «Τρεις αδελφές» τους, Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς

Τις «Τρεις αδελφές» του Άντον Τσέχωφ αποφάσισε, με μια αιφνιδιαστική κίνηση,
«επιθετική» στη σοβούσα κρίση του θεάτρου, να παρουσιάσει τον επόμενο χειμώνα
η Κάτια Δανδουλάκη στο θέατρό της με τον Γιάννη Φέρτη πλάι της και με έναν
θίασο πρωταγωνιστών, σε σκηνοθεσία του Σέρβου Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς.

H παράσταση, που θα είναι συμπαραγωγή με επιχειρηματία ο οποίος κάνει για
πρώτη φορά την είσοδό του στον χώρο του θεάτρου, είναι η πρώτη πρωτοβουλία ως
προς το αιτούμενο της συνένωσης θεατρικών δυνάμεων και φιλοδοξεί να
συγκεντρώσει γερά ονόματα του θεάτρου.

Ο Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς, ο οποίος τα τελευταία χρόνια έχει κάνει αισθητή την
παρουσία του στην ελληνική σκηνή – «Ιβάνοφ», «Έγκλημα και τιμωρία», «Δον
Ζουάν», «Φυγή», «Πλατόνοφ» του Τσέχωφ -, έφτασε στην Αθήνα την περασμένη
Τετάρτη και ώς την Παρασκευή που επέστρεψε στο Βελιγράδι συναντήθηκε με μια
σειρά διακεκριμένων ηθοποιών του θεάτρου μας. H διανομή, πέρα από την Κάτια
Δανδουλάκη που θα είναι η Μάσα της παράστασης και τον Γιάννη Φέρτη ο οποίος θα
ερμηνεύσει τον Βερσίνιν, και οι υπόλοιποι συντελεστές θα ανακοινωθούν σύντομα.
H μετάφραση θα είναι του Μάριου Πλωρίτη, ο οποίος θα προσαρμόσει στα ελληνικά
και τη διασκευή που ετοιμάζει ο σκηνοθέτης.

Συνάντησα την Κάτια Δανδουλάκη, τον Γιάννη Φέρτη και τον Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς,
πλαισιωμένο από τη βοηθό σκηνοθέτιδα Έφη Θεοδώρου και την εξαίρετη διερμηνέα
Ισμήνη Ραντούλοβιτς, στο γραφείο του θεάτρου «Δανδουλάκη», όλους σε εξαιρετική
διάθεση.

Κάτια Δανδουλάκη: «Βλέποντας φέτος το “θεατρικό τοπίο” που ήταν για
όλους μας… αγριευτικό, σκεφτόμουν ότι κάτι πρέπει να γίνει στο θέατρο. Για
να προχωρήσει. Συζητώντας με φίλους ηθοποιούς είχαμε καταλήξει ότι ίσως το πιο
σταθερό και ελπιδοφόρο βήμα για το μέλλον θα ήταν μια ρομαντική αλλά και
ουσιαστική κίνηση: να βάλουμε τους εαυτούς μας σε μια βάση μαθητείας – σαν να
ξεκινάμε από την αρχή, από την άποψη ότι δεν θα έχουμε οικονομικές απαιτήσεις
που θα έπρεπε να είχαμε και να δούμε το θέατρο όπως θα το βλέπαμε αν βγαίναμε
τώρα από τη σχολή. Λαμπερό και δυναμικό.

Ναι, είναι κίνηση “επιθετική” η συνένωση των δυνάμεων. Αλλά και αυτοθυσιαστική
από οικονομικής πλευράς για τους ηθοποιούς που θα δεχθούν να παίξουν. Αυτοί
όμως στους οποίους απευθυνόμαστε είναι ηθοποιοί πολύ καλοί, με πείρα και
άποψη, που ξέρουν το πρόβλημα. Άρα μπορούμε να το συμμεριστούμε. Για να
ξαναγεμίσουν οι αίθουσές μας που έχουν αδειάσει και να ξαναβρούμε τη χαρά του
θεάτρου».

«Θα είμαι στον θίασο αυτό γιατί εδώ και πάρα πολλά χρόνια και αφότου σταμάτησα
να κάνω δικές μου δουλειές και ως επιχειρηματίας, οπότε έπρεπε αναγκαστικά
κάθε χρόνο να κάνω ένα έργο έστω κι αν δεν μου άρεσε τόσο, αποφάσισα να κάνω
το κέφι μου και τίποτα άλλο», λέει ο Γιάννης Φέρτης. «Κι αυτή η δουλειά μού
έκανε πολύ κέφι. Να γίνω πάλι μαθητής. Ελπίζω ότι τις συγκινήσεις που είχα ως
παιδί να τις νιώσω πάλι στη σκηνή τώρα».

«Έγραφε με το νυστέρι»

Δεν είναι αξιοπερίεργη η αντοχή στον χρόνο των έργων του Τσέχωφ, έργων
χωρίς, ουσιαστικά, πλοκή τα οποία ηθογραφούν την εποχή τους;

N.M. «Το γεγονός ότι η αξία του Τσέχωφ μοιάζει να αυξάνεται με τον
χρόνο σημαίνει ότι στη δομή της γραφής του υπάρχει κάτι το διαχρονικό. Σαν να
υπάρχει ένας κωδικός που είναι εγγεγραμμένος και πρέπει να ενεργοποιηθεί. Κάθε
φορά. Σε πρώτο επίπεδο είναι ένα παλιομοδίτικο ρεαλιστικό θέατρο, αλλά το
σημαντικό είναι αυτό που υποβόσκει. Και πρώτα η έμμονη ιδέα του ανθρώπου να
αλλάξει τη ζωή του, να την κάνει καλύτερη αλλάζοντας τόπο – θέμα πολύ οικείο
για μένα η μετανάστευση. Αλλά δεν είναι το μόνο βέβαια».

K.Δ.: «Έχω μια ένσταση. Ποτέ δεν είδα τον Τσέχωφ σαν ηθογράφο. Ούτε
είναι και ένας συγγραφέας που σε πρώτη ανάγνωση θα μου θύμιζε παλιομοδίτικο
θέατρο. Όπως αυτό δεν θα το έλεγα και για τον Σαίξπηρ, τον Στρίντμπεργκ, τον
Ίψεν… Αυτούς που λέμε πια “κλασικούς”. Μέσα από τον ρεαλισμό και τη
“νατούρα” φτάνει σε μια ποίηση που “φεύγει” από τον αιώνα του γιατί έχει να
κάνει με ανθρώπινες σχέσεις και ανθρώπινες ανασφάλειες και ανθρώπινες
απελπισίες. Και έχει ένα χιούμορ, έναν κυνισμό που τον απομακρύνουν από την
ηθογραφία. Είναι βαθιά ποιητικός. Το θέμα είναι ο σκηνοθέτης να τον δει με τη
ματιά τού 2004».

Και το ερώτημα που απασχολεί τους πάντες από τα πρώτα ανεβάσματα των έργων
του – «δράματα ή κωμωδίες»;

N.M.: «Νομίζω ότι ήταν ένα αστείο που έκανε τότε ο Τσέχωφ. Ένα αίνιγμα
που έβαλε για να προσπαθούν να το λύσουν στους αιώνες που θα ακολουθούσαν.
Κάθε φορά που ασχολούμαι με τον Τσέχωφ δεν προαποφασίζω αν θα είναι δράμα ή
κωμωδία. Το αφήνω ανοιχτό. Και σκέφτομαι ότι ο Τσέχωφ ήταν γιατρός. Και ότι
έγραφε “με το νυστέρι”. Παρακολουθούσε τη ζωή με διπλή ματιά ο Τσέχωφ…».

Προϊστορία με τις «Τρεις Αδελφές»

Ο Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς, ο οποίος, εκτός από τις ελληνικές παραστάσεις του
«Ιβάνοφ» και του «Πλατόνοφ», έχει κάνει και «Γλάρο» στη Λιουμπλιάνα, έχει μια
«προϊστορία» με τις «Τρεις αδελφές». Πριν από έξι χρόνια είχε ξεκινήσει να
ανεβάσει το έργο στο Βελιγράδι, στο Εθνικό Θέατρο, προετοιμαζόταν για μήνες,
διάφορες ατυχίες όμως που συνέβησαν με τους ηθοποιούς τον σταμάτησαν. «Το
θεώρησα σημάδι να μην προχωρήσω. Δεν ήθελα να τους αντικαταστήσω. Όταν με πήρε
η Κάτια είπα: “Όλα για τον Τσέχωφ”. Έχω από τότε τις σημειώσεις μου,
φρεσκάρισα στη μνήμη μου τις ιδέες που είχα, μου άρεσαν, αλλά σίγουρα υπάρχουν
στοιχεία που θα αναθεωρήσω. Σαφώς εφόσον πρόκειται για άλλους ηθοποιούς θα
αλλάξουν πράγματα. H αναθεώρηση δεν θα αλλάξει όμως τον πυρήνα».