Kαλό παιδί να ‘ναι…

Εκπροσωπούν τη νέα τάξη στις σόου μπίζνες για σταρ που ανταποκρίνονται στη νεοσυντηρητική κουλτούρα

Είναι τα καινούργια «πουλέν» στις σόου μπίζνες, τα «καλά παιδιά». Κάποτε είχαν
πέραση οι μυστηριώδεις, οι σκοτεινοί τύποι, οι μάγκες, οι βλοσυροί, οι
μοιραίοι, οι «κίλερ», αυτοί που προκαλούσαν πάθη στο πέρασμά τους, τώρα έχουν
τα καλά παιδιά. H φαντασίωση της μαμάς, η ενσάρκωση των μικροαστικών ονείρων
για τους καλοαναθρεμμένους κανακάρηδες, που έχουν αγωγή, ευγένεια, μοιάζουν
«καλόπαιδα». Είναι; Οι κακοί στη φυλακή. Σημασία έχει με τι μοιάζουν και τι
ανταπόκριση έχει η εικόνα τους. Και έχει.

Διόλου τυχαία η υψηλή τηλεθέαση του Γρηγόρη Αρναούτογλου, που αποπνέει
εκείνον τον συνεσταλμένο «αέρα» του καλού επαρχιώτη, που τιμά τόπο καταγωγής
και οικογένεια. Μετά τις ξανθές μινιφορούσες, με τα κολασμένα υπονοούμενα της
χαλαρής συμπεριφοράς τους στο γυαλί, μετά τους κομψευόμενους νεαρούς με τα
παρδαλά πουκάμισα και την ξινή κουτσομπόλικη γλώσσα, είναι οι γλυκομίλητοι,
απλοντυμένοι νεαροί που κάνουν σουξέ.

Και όχι μόνο στην τηλεόραση. Στον χώρο του τραγουδιού εξίσου. Ο Πλούταρχος,
συνετός, οικογενειάρχης, ευγενικός και με ταλέντο. Ο Αντώνης Ρέμος, χωρίς
συγκρούσεις και εντάσεις στις συνεργασίες του, δεν λέει όχι σε αφιλοκερδείς
εμφανίσεις του για φιλανθρωπικούς σκοπούς, βοηθάει και φίλους, λένε, έχει και
σχετικώς «συμμαζεμένη» ερωτική ζωή. Ένα κορίτσι έχει και όλο πάει για γάμο.
Άλλο αν αυτό δεν συμβαίνει.

Τα πρότυπα στις σόου μπίζνες αντανακλούν σε κάθε εποχή τη φαντασίωση
που έχουν τα πλήθη των θαυμαστών-καταναλωτών για τον εαυτό τους. Στην
πραγματικότητα ενσαρκώνουν το «ειρηνικό» εναλλακτικό πρότυπο, εκείνο που δεν
θα διαταράξει τις συνθήκες της αγοράς, τις μεθόδους στις σόου μπίζνες, αλλά θα
ενταχθεί στο ήδη υπάρχον καθεστώς, μοιάζοντας «διαφορετικό».

Σε μια εποχή που έχουν καταναλωθεί μέχρι δυσπεψίας οι κακομαθημένοι σταρ, που
προβλήθηκαν σαν πρότυπα μιας λαμπερής, καταναλωτικής αντίδρασης στη
μικροαστική οργάνωση, σαν είδος απελευθέρωσης από τους κανόνες της
υποτιθέμενης πληκτικής ζωής του οικογενειάρχη, σαν όνειρο γκλαμουριάς που το
ζουν οι τολμηροί και ασυμβίβαστοι, προσφέρονται προς κατανάλωση τα νέα πρότυπα
των «καλών παιδιών», που ζουν σύμφωνα με τον «κανόνα». Φυσικά, δεν μας
ενδιαφέρει η ειλικρίνεια της εικόνας, αλλά η κατά κόσμον αλήθεια της, η
αλήθεια που εξαρτάται από την κοινή γνώμη, το φαίνεσθαι, από τις πλαστές αξίες
που πρεσβεύει η κοινωνία.

Αλλά στο «πλαστό» βρίσκεται ο πυρήνας οικοδομήματος τις σόου μπίζνες,
το πραγματικό δεν ενδιαφέρει τις «πωλήσεις». Άλλωστε, οι αξίες που πρεσβεύει η
κοινωνία και τις εκφράζει μέσω των αγορών της – δισκογραφία, νυχτερινή
διασκέδαση, τηλεθέαση – αυτό που λέμε «κοινή γνώμη», είναι ο πλέον
ευμετάβλητος παράγοντας. Τι θέλει η εποχή; Να αντανακλώνται στο θέαμα και τους
πρωταγωνιστές του οι ζωές των απλών ανθρώπων ή, ακόμη καλύτερα, ότι οι «απλοί
άνθρωποι» έχουν πέραση, δεν χρειάζεται να αποποιηθούν καταγωγή και αρχές, να
κυλιστούν στον βούρκο για να ανέβουν. Μπορούν όλοι. Και τα παιδιά από την
ελληνική περιφέρεια, ιδίως από τη Θεσσαλονίκη, πρώτοι στον κατάλογο. Να
εκφραστεί και η «φτωχομάνα που βγάζει τα καλύτερα παιδιά».

Κουλτούρα «καλότροπου» συντηρητισμού

Πρόκειται για μία από τις εκπληκτικές σοφιστείες της τέχνης του μάρκετινγκ
που αποψύχει παλιές αξίες, ανάγκες, ιδεολογήματα για να τα επαναφέρει με την
εύπεπτη μορφή των καταναλωτικών προτύπων. Ποιο είναι το κύριο ρεύμα σήμερα; Να
είναι ο άνθρωπος ο εαυτός του. Δεν χρειάζεται να αποκηρύξει τις αρχές του για
να μην τον πουν επαρχιώτη. Αντιθέτως, τιμώντας τες πάει μπροστά. Από την άλλη,
χρειάζονται άλλοθι οι καλοαναθρεμμένοι, που θεωρούσαν τις σόου μπίζνες χώρο
για κακά παιδιά, ότι χαλά τον χαρακτήρα. Να που δεν συμβαίνει αυτό. Όσοι
πιστοί προσέλθετε και οι μικροαστοί γονείς θα απολαύσουν στο σαλονάκι τους τα
σουξέ των παιδιών τους. Αποενοχοποιηθείτε οι απανταχού γλεντοκόποι, η νύχτα
δεν είναι πλέον ούτε πονηρή. H νεοελληνική κουλτούρα του «καλότροπου»
συντηρητισμού έχει τα πρότυπά της. Έτσι γλυκά να ταυτιστούμε με την
ψευδαίσθηση, να χαλαρώσουμε, να αγοράσουμε τους κατ’ εικόνα και ομοίωσή μας. H
πολιτική είναι διχαστική, πολεμική, το θέαμα ειρηνικό.