Διαστάσεις Συνθήματα της Δεξιάς

Ο Αριέλ Σαρόν θέλει να καταλάβει μια θέση στην ιστορία δίπλα στον Μπέγκιν
και στον Ράμπιν. Πόση σχέση έχει όμως αυτή η φιλοδοξία με τη δημιουργία ενός
ανεξάρτητου και βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους;

Στο Τελ Αβίβ: ένας Ισραηλινός διαβάζει τα νέα για τη σύνοδο της Άκαμπα

Τίποτα! Δεν περιμένει τίποτα από τη συμφωνία της Άκαμπα ο Μερόν Μπενβενίστι,
ιστορικός, πρώην αντιδήμαρχος της Ιερουσαλήμ και ένας από τους σφοδρότερους
επικριτές της κατοχής των παλαιστινιακών εδαφών από το Ισραήλ. Οι ημέρες αυτές
του θυμίζουν το 1991, την επομένη του πρώτου πολέμου στο Ιράκ, όταν όλοι (ή
σχεδόν όλοι) περίμεναν ότι κάπου θα οδηγούσε η κινητικότητα γύρω από το
Μεσανατολικό. Ο λόγος που διαψεύστηκαν τότε οι ελπίδες τους είναι ο ίδιος που
θα διαψευστούν και τώρα: οποιαδήποτε λύση προϋποθέτει έξοδο από το στάτους
κβο, και το Ισραήλ προτιμούσε πάντα το στάτους κβο. Ο Αριέλ Σαρόν είναι απλώς
πιο έξυπνος από τον Σαμίρ, τον πρωθυπουργό του Ισραήλ την εποχή των συμφωνιών
του Όσλο. Και αποφάσισε να χρησιμοποιήσει για τους δικούς του ιδιοτελείς
σκοπούς τα συνθήματα «κατοχή» και «παλαιστινιακό κράτος».

Οι έννοιες αυτές έχουν γίνει πλέον συνθήματα της Δεξιάς, λέει ο Μπενβενίστι
στη Λιμπερασιόν. Πριν από είκοσι χρόνια, η αρχή «δύο κράτη για δύο
λαούς» είχε μια αξία ηθική και δίκαιη. Σήμερα, ένα παλαιστινιακό κράτος δεν θα
ήταν παρά ένα «μπαντουστάν» μερικών χιλιάδων τετραγωνικών χιλιομέτρων, ένα
στρατόπεδο συγκέντρωσης περιτριγυρισμένο από συρματοπλέγματα. Οι υποσχέσεις
για διάλυση των παράνομων οικισμών είναι ανοησίες. Το Ισραήλ ασκεί ένα
μονοπώλιο σε όλο το έδαφος της Δυτικής Όχθης, τα οδοφράγματα έχουν
μεταμορφώσει εντελώς το τοπίο, το 80% του γεωγραφικού αυτού χώρου είναι
απαλλαγμένο από Παλαιστίνιους. Αυτό που έχει σημασία είναι ο ασφυκτικός
έλεγχος της ζωής των Παλαιστινίων από τον ισραηλινό στρατό. Και το τείχος. Οι
Παλαιστίνιοι καλούνται σήμερα να ανακηρύξουν το κράτος τους πίσω από αυτό το
τείχος. Και τότε ο υπόλοιπος κόσμος θα τους πει: έχετε το κράτος σας, έχετε
σημαία, έχετε και έδρα στον ΟΗΕ, τι άλλο θέλετε;

Κάπως πιο αισιόδοξος εμφανίζεται ο Ρόμπερτ Μάλλεϋ, πρώην σύμβουλος του Κλίντον
για τη Μέση Ανατολή και σήμερα διευθυντής του ομώνυμου προγράμματος στο
ερευνητικό κέντρο International Crisis Group. «Ο οδικός χάρτης», λέει σε
συνέντευξή του στην ίδια εφημερίδα, δεν είναι δυνατόν να εφαρμοστεί, η διαρκής
επέκταση των οικισμών έχει καταστήσει άχρηστο οποιονδήποτε χάρτη! H προθεσμία
του 2005 για τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους είναι εξωπραγματική. Το να
θέτεις όμως μια ημερομηνία και ένα στόχο έχει ψυχολογική και πολιτική σημασία.
Ο μόνος τρόπος να αλλάξεις τις νοοτροπίες και να κινητοποιήσεις τα στρατόπεδα
ειρήνης των δύο πλευρών είναι να υπενθυμίζεις στους δύο λαούς ότι στόχος είναι
μια δίκαιη και οριστική ειρηνευτική συμφωνία. Θα το κάνει αυτό ο πρόεδρος
Μπους; Θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί από κοντά τις εξελίξεις; Είναι
αμφίβολο. Αλλά δεν μπορεί και να αποκλειστεί.