ΦΕΡΧΑΝΤ ΠΙΡΜΠΑΛ Στα άδυτα των Κούρδων ανταρτών

Για τη ζωή των Πεσμάργκα, των Κούρδων ανταρτών, αυτών που αψηφούν τον θάνατο, έγραψε ο καθηγητής Φερχάντ Πιρμπάλ (δεξιά). Οι αναφορές του στην σεξουαλική ζωή τους, υπό το καθεστώς του Σαντάμ πορκάλεσε έντονες αντιδράσεις στις τάξεις τους

Για τους Πεσμάργκα (σ.σ.: σημαίνει «αυτός που δεν φοβάται τον θάνατο»), τους
ομοεθνείς του, έγραψε το βιβλίο «Mulazim Tehsin u shiti tirish» («Ο λοχαγός
Τεχσίν και άλλες ιστορίες») ο Φερχάντ Πιρμπάλ, καθηγητής Σύγχρονων Κουρδικών
Γραμμάτων στο Πανεπιστήμιο Σαλαντίν Α Αρμπίλ του Κουρδιστάν. Αναφέρεται σε μια
παράλληλη ερωτική ιστορία, ένα ανομολόγητο ερωτικό τρίγωνο, με τραγικό τέλος,
αλλά και στη ζωή των ανταρτών που ζουν αποκομμένοι από τον υπόλοιπο κουρδικό
λαό, έχοντας αναπτύξει, αναπόφευκτα, μια αποκλειστικά ανδρική κοινωνία, με
παντελή έλλειψη γυναικών. Συνθήκες που υπαγορεύουν και μια σεξουαλική ζωή –
καταγεγραμμένη στις σελίδες του βιβλίου – τραγική και συγκλονιστική. Η σκηνή
κτηνοβασίας στο μυθιστόρημα προκάλεσε την μήνιν των αγωνιστών εις βάρος του
Φερχάντ Πιρμπάλ, που εκφράστηκε μέσα από δεκάδες αγωγές, όταν κυκλοφόρησε το
2000 (και έγινε ανάρπαστο μεταξύ των Κούρδων), αλλά όλες οι υποθέσεις μπήκαν
στο αρχείο.

Μόλις πρόσφατα το ρεαλιστικό μυθιστόρημα (δεν έχει ακόμη μεταφραστεί σε καμία
δυτικοευρωπαϊκή γλώσσα) του Φερχάντ Πιρμπάλ έγινε επίκαιρο με αφορμή την
εισβολή των αμερικανικών και βρετανικών στρατιωτικών δυνάμεων στο Ιράκ.

«ΤΑ ΝΕΑ» επικοινώνησαν με τον Φερχάντ Πιρμπάλ, που βρίσκεται στο Αρμπίλ (στο
Βόρειο Κουρδιστάν), με αφορμή όσα αναφέρονται στο βιβλίο. Θεωρεί πως μέσα από
τη διαδικασία του πόνου ο κουρδικός λαός είναι σε διαρκή επαγρύπνηση, δεν
εφησυχάζει και είναι σε ετοιμότητα για να πολεμήσει για τα δίκαια και τα
συμφέροντά του, ενώ δήλωσε πως έγραψε το βιβλίο από θλίψη για τις δοκιμασίες
του έθνους του.

Κύριε Πιρμπάλ, η υπόθεση του βιβλίου βασίζεται σε γεγονότα;

Όταν εκφράζω αληθινά γεγονότα, εκφράζω αυτόματα κι έναν μαγικό κόσμο που
υπάρχει στο κεφάλι μου. Δεν μπορώ να ξεχωρίσω πια αυτό τον κόσμο. Δεν ξέρω καν
αν είναι ένας κόσμος πλαστός ή πραγματικός. Σημασία έχει ότι αυτός ο κόσμος
βρίσκεται μέσα μου.

Είναι ένα μυθιστόρημα που πραγματικά δεν έχει ξαναγίνει. Τεχνικά είναι
μοναδικό και χωρίς προηγούμενο ακόμα και για την ιστορία της παγκόσμιας
λογοτεχνίας. Κανένας λογοτέχνης, ούτε καν Ευρωπαίος, δεν έχει χρησιμοποιήσει
αυτή την τεχνική.

Δεν σκεφθήκατε ότι εξιστορώντας τη ζωή των Κούρδων ανταρτών σε όλες της τις
λεπτομέρειες θα προκαλούσατε αντιδράσεις και μεταξύ των συμπατριωτών σας; Πολύ
δε περισσότερο αφού αναφέρετε στο βιβλίο και τη σκηνή κτηνοβασίας; Ήταν (ή
είναι) ένα μεμονωμένο περιστατικό ή μια κατάσταση γενικευμένη στις τάξεις των
ανταρτών;

Η κτηνοβασία είναι ένα φαινόμενο που υπάρχει στον κόσμο, στην Ασία, την Αφρική
και την Ευρώπη. Γιατί λοιπόν να διστάσω να μιλήσω γι’ αυτό; Το αναφέρω στο
βιβλίο μου ως αποτέλεσμα αρνητικό της απουσίας του σεξ στη ζωή των Πεσμάργκα
(Κούρδοι αντάρτες) που ζουν στα βουνά. Είναι μια σκηνή τραγική και επαίσχυντη,
αλλά ωστόσο ανθρώπινη.

Μήπως εικόνα μιας ομάδας ανθρώπων που αγωνίζεται ενάντια στη δικτατορία για
ένα ελεύθερο κουρδικό κράτος, με γη και σύνορα, «πληγώνεται» από αυτή τη
σεξουαλική αφήγηση;

Πρέπει πάντα να πληγώνονται οι μάζες. Ώστε να ψάχνουν διαρκώς για το πώς θα
είναι ικανές να πολεμήσουν για τα δίκαια, τα συμφέροντά τους, για να
συνεχίζουν να έχουν συνείδηση της δυστυχίας τους, να μην εφησυχάζουν.

Το βιβλίο είναι, θα μπορούσαμε να πούμε, ένα είδος καταγγελίας; Με ποιον
αποδέκτη;

Αν το εκλάβετε ως ένα είδος καταγγελίας, η καταγγελία αυτή βαραίνει πρωταρχικά
εμένα. Έγραψα αυτό το μυθιστόρημα με σκοπό να καταστρέψω ένα μέρος του εαυτού
μου, ένα μέρος μέσα μου που απεχθανόμουν εδώ και καιρό. Εγώ είμαι ο λαός μου.

Μετά την εισβολή στο Ιράκ και την ανατροπή του Σαντάμ ποια είναι η γνώμη
σας για το μέλλον του κουρδικού λαού;

Είμαι αισιόδοξος. Κατευθυνόμαστε προς μια μορφή ομοσπονδίας.

Τώρα που ο Σαντάμ δεν υπάρχει πια, διαβλέπετε ένα αύριο για τους Κούρδους
σ’ αυτή τη νέα εποχή;

Εμείς οι Κούρδοι έχουμε μάθει τελικά ότι για την ανασυγκρότηση της χώρας μας
πρέπει να στηριχθούμε στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ και όχι στους γείτονες
μουσουλμάνους, τους Τούρκους και τους Άραβες.

Παγκόσμια εκδοτική πρωτοτυπία

Το εξώφυλλο του μυθιστορήματος «Ο λοχαγός Τεχσίν και άλλες ιστορίες»

Η πρωτοτυπία του βιβλίου, σε παγκόσμιο επίπεδο, οφείλεται στο γεγονός
ότι είναι χωρισμένο στη μέση, οριζοντίως, και μπορεί να διαβαστεί ανεξάρτητα
το πάνω μισό από το κάτω μισό, αλλά και όλο μαζί. Ο οριζόντιος χωρισμός του
βιβλίου ορίζει και τη χρονική περίοδο κατά την οποία εξελίσσεται καθεμία από
τις δύο ιστορίες. Στο κάτω μέρος είναι η νύχτα και στο πάνω η ημέρα. Στο κάτω
μισό ο συγγραφέας αφηγείται την ερωτική σχέση ενός ισχυρού Πεσμάργκα με την
Εξτέρ, την πόρνη, και στο κάτω τη σχέση του Ιρακινού διοικητή της περιοχής με
εκείνην, στην προσπάθειά του να συλλάβει τον Κούρδο αντάρτη. Ο στρατιωτικός
ερωτεύεται τη γυναίκα, ο αντάρτης το μαθαίνει και τη χρησιμοποιεί για να
αντλεί πληροφορίες. Η Εξτέρ, τελικά, μένει με τον Άραβα και «δίνει» τον
αντάρτη, ο οποίος συλλαμβάνεται και αποκεφαλίζεται, ενώ στη συνέχεια ο
διοικητής σκοτώνει την ερωμένη του.

Το βιβλίο είναι χωρισμένο στη μέση, οριζοντίως. Τι σκοπό εξυπηρετεί αυτό το
είδος γραφής;

Αυτό συμβαίνει επειδή ο γυναικείος χαρακτήρας, η Εξτέρ, η πόρνη, είναι
διχασμένη προσωπικότητα. Το βράδυ κάνει έρωτα με τον Πεσμάργκα, ενώ στη
διάρκεια της ημέρας βρίσκεται με τον Άραβα αρχηγό Μπασίστ. Υπάρχει, λοιπόν,
μια αληθινή διάσπαση στην προσωπικότητα της πόρνης που αντικατοπτρίζεται κατ’
επέκταση και στο ύφος του βιβλίου. Οι δύο ερωτικές ιστορίες της Εξτέρ είναι
ανεξάρτητες, αλλά ταυτόχρονα είναι παράλληλα εξελισσόμενες, όπως και η αφήγησή μου.