Πρόσωπα Τσάρος του ρωσικού πετρελαίου

Πέρυσι αποκαλύφθηκε πως είναι ο πλουσιότερος άνθρωπος στη Ρωσία. Χθες έγινε
ο τσάρος του ρωσικού πετρελαίου. Επόμενος στόχος του, πιθανότατα η πολιτική.

Μιχαήλ Χοντορκόφσκι. Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του νέου πετρελαϊκού γίγαντα YucosSibneft.

Το χαμόγελο του Μιχαήλ Χοντορκόφσκι απλωνόταν χθες στις πρώτες σελίδες των
ρωσικών εφημερίδων. Αφεντικό της Yucos, της δεύτερης μεγαλύτερης ρωσικής
πετρελαϊκής εταιρείας, έγινε στα 39 του ο αδιαφιλονίκητος τσάρος του ρωσικού
πετρελαίου χάρη στη συγχώνευση της Yucos με τη Sibneft. Η δημιουργία του νέου
παγκόσμιου γίγαντα του μαύρου χρυσού YucosSibneft ανακοινώθηκε την Τρίτη και ο
Χοντορκόφσκι θα είναι πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλός του.

«Χαρισματικός», «γοητευτικός», «φιλόδοξος», «ανελέητος»: εχθροί και φίλοι
αποδίδουν τα ίδια χαρακτηριστικά στον Χοντορκόφσκι, ο οποίος κατέχει προσωπικά
το 36% της Yucos και ήταν, πριν ακόμη γίνει η συγχώνευση, ο πλουσιότερος
άνθρωπος στη Ρωσία. Πέρυσι το περιοδικό «Fortune» του αναγνώριζε περιουσία 7,2
δισεκατομμυρίων δολαρίων και τον κατέτασσε δεύτερο στον κατάλογο με τους
πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο κάτω των 40 ετών – στην πρώτη βρισκόταν ο
Αμερικανός Μάικλ Ντελ.

Ο Χοντορκόφσκι, πρώην στέλεχος της Κομσομόλ (Κομμουνιστική Νεολαία) και μέλος
του Κ.Κ. της Σοβιετικής Ένωσης, σπούδασε στο Χημικό Ινστιτούτο της Μόσχας και
το Ινστιτούτο Οικονομικών Σπουδών Πλεχάνοφ. Ξεκίνησε τις επιχειρήσεις
εμπορευόμενος διάφορα είδη και κέρδιζε μερικά εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο
πριν ακόμη καταρρεύσει η Σοβιετική Ένωση. Το 1990 ίδρυσε την τράπεζα Menatep,
η οποία κλήθηκε να διαχειριστεί τα κεφάλαια του υπουργείου Οικονομικών. Όταν
όμως ξέσπασε η οικονομική κρίση του 1998, η Menatep σταμάτησε τις πληρωμές και
μετέφερε τα κεφάλαιά της σε εταιρείες «οφσόρ», αφήνοντας τους ξένους πιστωτές
στα κρύα του λουτρού. Ο Χοντορκόφσκι ήταν τότε το μαύρο πρόβατο των επενδυτών.

Όλα αυτά μοιάζουν σήμερα μακρινό παρελθόν. «Σήμερα είναι βασιλικότερος του
βασιλέως, προσηλυτίσθηκε στο έπακρο στη διαφάνεια, με στόχο να τα καταφέρει
καλύτερα από τους Αμερικανούς, τις μεθόδους των οποίων έχει υιοθετήσει», λέει
στο Γαλλικό Πρακτορείο ένας από τους ξένους εμπειρογνώμονες τους οποίους
κάλεσε να δουλέψουν μαζί του στη Yucos. Από το 1998 ώς το 2003, η αξία των
μετοχών της εταιρείας εκατονταπλασιάστηκε (σήμερα υπολογίζεται σε 25
δισεκατομμύρια δολάρια). Και να σκεφτεί κανείς πως το 1995 ο Χοντορκόφσκι και
οι συνεταίροι του είχαν αποκτήσει το 45% της Yucos έναντι μόλις 159
εκατομμυρίων δολαρίων, στο πλαίσιο μιας από τις ιδιωτικοποιήσεις που έγιναν με
μόνο στόχο να ανταμειφθούν οι μεγιστάνες που στήριζαν την επανεκλογή του
Γιέλτσιν.

Πατέρας τεσσάρων παιδιών, ο Χοντορκόφσκι δεν αναμένεται να σταματήσει εδώ.
«Όλοι συμφωνούν πως φιλοδοξεί σε μια πολιτική σταδιοδρομία», έγραψε χθες η
εφημερίδα «Γκαζέτα». Η YucosSibneft θα του παράσχει τους απαραίτητους
οικονομικούς πόρους, το μόνο που θα χρειαστεί είναι να εξακολουθήσει να τα
έχει καλά με τον πρόεδρο Πούτιν.