γιατί… λέμε «πήραν τα μυαλά του αέρα»;

Ένα από τα πιο περίεργα δημιουργήματα του ανθρώπου ήταν το «υγρόν πυρ». Την
εφεύρεση αυτή έφερε, όπως λέγεται, στο Βυζάντιο, τον 7ο αιώνα, ένας καλόγερος
από τη Συρία, ο Καλλίνικος. Στην πλώρη κάθε μεγάλου βυζαντινού πλοίου – με
τέσσερις σειρές κουπιά – τοποθετούσαν το μπρούντζινο κεφάλι ενός λιονταριού ή
άλλου θηρίου. Το στόμα του – που ήταν ανοιχτό – επικοινωνούσε με σωλήνες μέσα
από τις οποίες περνούσε το «υγρόν πυρ», το οποίο ήταν μαύρο, σαν ακάθαρτο
πετρέλαιο, ενώ μέσω ενός άλλου σωλήνα έστελναν με ειδικές φυσούνες άφθονο
αέρα, ώστε να μπορεί να εκτινάσσεται το υγρό σε μεγάλη απόσταση. Τους σωλήνες
εκείνους, που επικοινωνούσαν απευθείας με το μπρούντζινο κεφάλι του
λιονταριού, οι Βυζαντινοί τούς είχαν ονομάσει «μυελούς». Απ’ αυτό το τελευταίο
λοιπόν – σύμφωνα με τα όσα γράφει ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Τάκης
Νατσούλης στο βιβλίο του «Λέξεις και Φράσεις Παροιμιώδεις» (Εκδόσεις
Σμυρνιωτάκης) – έμεινε στις νεώτερες γενιές η πασίγνωστη φράση «Πήραν τα μυαλά
του αέρα».