ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΑΖΟΓΚΑΣ «Οι ιδέες είναι ασπρόμαυρες»

Ο Γιώργος Λαζόγκας εμπνεύστηκε την καινούργια του δουλειά από τις χελώνες του Κεραμεικού

Ανταμώθηκαν για πρώτη φορά το 1999, στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού. Ο
Γιώργος Λαζόγκας, μόλις είχε εγκατασταθεί στον νέο του χώρο, εκεί κοντά. Οι
χελώνες περιφέρονται εδώ και χρόνια στον υδροβιότοπο της Αθήνας, σιωπηλοί
μάρτυρες της Ιστορίας του τόπου. Η συνάντηση ήταν «μοιραία», εξομολογείται ο
καλλιτέχνης στα «ΝΕΑ». Και δεν μπορούσε παρά να αποτελέσει το επίκεντρο της
νέας του δουλειάς, που φέρει τον τίτλο «Οι χελώνες του Κεραμεικού».

«Όταν τις αντίκρυσα για πρώτη φορά ένιωσα σαν να είδα μπροστά μου το φάντασμα
της ζωγραφικής και μάλιστα σε μια στιγμή που ήθελα να μιλήσω για την τέχνη
μου, καθώς θεωρώ πως βρίσκεται υπό διωγμόν, διότι η ζωγραφική είναι στατική,
κάτι που μισεί η εποχή μας, η εποχή της ταχύτητας. Η ζωγραφική όμως επιμένει,
όπως η χελώνα», υποστηρίζει ο Γιώργος Λαζόγκας.

Αμέτρητα σχέδια με τη χαρακτηριστική χειρονομιακή και ενστικτώδη γραφή
του καλλιτέχνη, τυπωμένα το ένα πάνω στο άλλο σχηματίζουν τις τρεις τεράστιες
μαύρες χελώνες πάνω σε λευκό φόντο (3,5Χ3 μ.), που αποτελούν και τον κεντρικό
άξονα της έκθεσης, μαζί με δύο βιντεοπροβολές που λειτουργούν ως αυτόνομα
έργα. Μια χελώνα που περπατάει «αιωνίως», δίχως τέλος, ενώ ενδιαμέσως
σκοντάφτει, γλιστράει, αλλά πάντα συνεχίζει και «ταυτίζεται με την πορεία του
καθενός από εμάς» είναι το θέμα της πρώτης προβολής. Στη δεύτερη, επάλληλα
σχέδια της χελώνας δίνουν την αίσθηση πως περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό
της. «Η προσθήκη πολλών ακίνητων στιγμών, δημιουργούν την αυταπάτη μιας άδηλης
αναπνοής, σαν να καταγράφεται ο σφυγμός της», εξηγεί. «Διαπίστωσα
παρακολουθώντας τη ιδιαιτέρως το καλοκαίρι με τη ζέστη ότι είναι ένα ηρεμούν
κινούμενο».

Τρεις ακόμη εικαστικές προβολές θα υποδέχονται τους επισκέπτες και θα
τους παραπέμπουν σε θέματα σχετικά με την «πολύβουη και γεμάτη αυτοκίνητα οδό
Πειραιώς, που βρίσκεται δίπλα στον “χαμηλόφωνο” Κεραμεικό», αλλά και με τους
μετανάστες, που ζουν στην περιοχή και «θυμίζουν τη χελώνα, που κουβαλά το
σπίτι – ακόμα και τον τάφο της – στην πλάτη».

Το χρώμα απουσιάζει από το έργο του Γιώργου Λαζόγκα, καθώς πιστεύει πως «οι
ιδέες είναι ασπρόμαυρες». Ο Χρόνος, όμως, είναι και πάλι παρών. Μόνον που δεν
είναι ο καλλιτέχνης πιστός στον Χρόνο, αλλά ο Χρόνος πιστός στον δημιουργό.
«Με απασχολεί η συνολική εικόνα του χρόνου και η συνείδηση της αδυναμίας του
ελέγχου του είναι η μοναδική έννοια που λειτουργεί από μόνη της. Η ζωγραφική
δε, έχει άμεση σχέση με τον χρόνο, διότι παρ’ όλο που είναι στατική, περιέχει
ταυτοχρόνως το χθες, το σήμερα και το αύριο, κάτι που για οποιαδήποτε άλλη
τέχνη είναι αδύνατο και αδιανόητο», επισημαίνει.

Τι ήταν εκείνο όμως που τον προσέλκυσε στην εικόνα της χελώνας; «Σκέφτηκα ότι
θα αποτελούσε ουσιαστικά μια παρέμβαση στην εικαστική λογική μου. Είναι το πιο
αγαθό, άκακο, ανασφαλές και σοφό πλάσμα. Θα μπορούσε να είναι και το σύμβολο
της ειρήνης. Και είναι σοφό διότι γνωρίζει πως η ακινησία έχει σχέση με τη ζωή
και η μετακίνηση αποτελεί το πέρασμα στον θάνατο. Μόνον που η εποχή μας έχει
διαστρέψει την έννοια του φυσικού χρόνου σε αντίληψη χρόνου-χρήματος, μία
ανωμαλία που δεν υπάρχει περίπτωση να δεχτώ».

Ποιο είναι τελικά το κέρδος από την τρίχρονη «περιπέτεια» δίπλα στις
χελώνες του Κεραμεικού;

«Το βίωμα να ζεις και να αναπνέεις την ιδέα της δουλειάς σου στην αυλή σου και
αυλή δική μου είναι ο Κεραμεικός. Έχω γυρίσει σχεδόν όλο τον κόσμο και έχω
εκθέσει παντού. Βρήκα όμως την ουσία σε απίθανα και απλά πράγματα στην αυλή
μου».

Την έκθεση που οργανώνεται από τον «Δεσμό» του Μάνου Παυλίδη και της Έπης
Πρωτονοταρίου, επιμελείται ο Θανάσης Μουτσόπουλος και το κείμενο του καταλόγου
υπογράφει ο Δημήτρης Δημητριάδης.

Ένα ατελιέ για το φιλότεχνο κοινό

Η νέα δουλειά του Γιώργου Λαζόγκα έχει για εκείνον διπλή σημασία, καθώς δεν
αποτελεί μόνο μια ακόμη κατάθεση στα εικαστικά δρώμενα, αλλά θα εγκαινιάσει
και έναν καινούργιο εκθεσιακό χώρο. Εκείνον της οδού Σαλαμίνος 16, όπου
βρίσκεται το ατελιέ και το σπίτι του.

«Η έκθεση θα γίνει στο εργαστήριό μου, το οποίο σκέφτομαι να ανοίγω τρεις με
τέσσερις φορές τον χρόνο για το κοινό. Κι αυτό διότι θεωρώ σημαντικό να έχει ο
κόσμος την ευκαιρία να βρίσκεται στον χώρο που “γεννιέται” το έργο και να
επικοινωνεί με τον καλλιτέχνη», εξηγεί.

Στον 330 τ.μ. χώρο, που διαθέτει και φυσικό φωτισμό, χάρη στη μικρή γυάλινη
οροφή, δεν θα φιλοξενούνται μόνον οι δημιουργίες του Γιώργου Λαζόγκα, αλλά και
«δουλειές ανθρώπων που αγαπώ και κινούμαστε σε αντίστοιχους χώρους, όπως είναι
η μουσική και η λογοτεχνία».

Για τον λόγο τούτο ίδρυσε και την αστική, μη κερδοσκοπική εταιρεία «ΒΔ Σήμα»
(παραπέμπει στο γεωγραφικό στίγμα της περιοχής βορειοδυτικά της Ακρόπολης και
κοντά στο Δημόσιο Σήμα), που θα φροντίζει τις σχετικές διοργανώσεις.

INFO

Η έκθεση του Γιώργου Λαζόγκα εγκαινιάζεται στις 15 Απριλίου στο ατελιέ του
(Σαλαμίνος 16, Κεραμεικός, τηλ. 210-5239.492). Έως μέσα Μαΐου.