γιατί… λέμε «Μας κάνει τον Γκιουλέκα»;

Τη φράση αυτή τη χρησιμοποιούμε συνήθως για κάποιον που μας κάνει τον καμπόσο,
τον πολύξερο και τον αρχηγό. Το σωστό είναι «Γιολέκας» και πρόκειται για όνομα
που ολόκληρο προφερόταν «Γκιώνης Λέκας Ζεϊνέλμπεης». Αυτός ήταν ένας τοπάρχης
στη Νότια Αλβανία, που έκανε το 1847 επανάσταση κατά των Τούρκων. Μπήκε με
πολλούς ατάκτους στην περιοχή του Πωγωνίου και πλησίασε τα Γιάννενα. Εκεί,
όμως, τον περίμεναν οι στρατιώτες του σουλτάνου, οι οποίοι τον κατατρόπωσαν.
Όπως, μάλιστα, αναφέρει η Ιστορία, τα άτακτα στίφη του Γκιώνη Λέκα, από όπου
και αν πέρασαν, δεν άφησαν πέτρα στην πέτρα. Λεηλατούσαν, αφάνιζαν και έκαιγαν
τα πάντα. Ακόμη και το αρχοντικό του Μάρκου Μπότσαρη στον Κακόλακκο
πυρπόλησαν. Και σύμφωνα με όσα γράφει ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Τάκης
Νατσούλης στο βιβλίο του «Λέξεις και Φράσεις Παροιμιώδεις» (Εκδόσεις
Σμυρνιωτάκης), τη φράση αυτή, «Μας κάνει τον Γκιουλέκα», μας την άφησε ο
Γκιώνης Λέκας, με τον αυταρχικό χαρακτήρα του επαναστάτη, ο οποίος σκοτώθηκε
το 1852 πολεμώντας τους Μαυροβουνίους.