ΧΕΝΡΙ ΚΛΙΡ Από τον σίδηρο στην αρχαιολογία
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
3 λεπτά  |
 |
|
Ο Βρετανός αρχαιολόγος – μέλος της επιτροπής της Ουνέσκο για την προστασία |
Αποφάσισε να σπουδάσει αρχαιολογία στα 40 του. Στα 1974, όταν ήταν ήδη 47
ετών, ο Χένρι Κλιρ (Henry Cleere) παρέδωσε το πρώτο διδακτορικό με θέμα τη
«Βιομηχανία του σιδήρου στη Βρετανία επί Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας».
Χθες βραβεύθηκε στη Θεσσαλονίκη από την Ένωση Ευρωπαίων Αρχαιολόγων
(πραγματοποιεί το 8ο ετήσιο Διεθνές Συνέδριό της στη Θεσσαλονίκη) σε
αναγνώριση της συμβολής του τα τελευταία 25 χρόνια στη διαχείριση της
παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, το συγγραφικό του έργο, καθώς και την
προσφορά του στην Ένωση της οποίας είναι ιδρυτικό μέλος.
«Πίστευα πως είμαι πολύ μεγάλος για μια τέτοια τιμή» δήλωσε ο 75χρονος
Βρετανός όταν παρέλαβε την τιμητική διάκριση και το βραβείο με τη μορφή
μεταλλικού (συμβολικά, για να του υπενθυμίσουν την… ατσάλινη βάση της
αρχαιολογικής του καριέρας;) τμήματος κίονα.
Δεν πίστεψε όμως διόλου ότι ήταν αρκετά μεγάλος, πριν από 28 χρόνια, μόλις στα
47 του, όταν άρχιζε διεθνή καριέρα αρχαιολόγου – μάνατζερ αφήνοντας πίσω του
σίδερα και ατσάλια κι «αγκαλιάζοντας» άυλες και υλικές μαρτυρίες της
διαχρονίας των ανθρώπινων επιτευγμάτων.
Ακολούθησε σειρά μελετών και πρωτοβουλιών του στη διαχείριση της παγκόσμιας
πολιτιστικής κληρονομιάς, εκδόσεις μελετών στη Βρετανία και μεταφράσεις τους
ανά τον κόσμο, καθώς και ενεργός συμμετοχή του στα διεθνώς διαμορφούμενα
κινήματα για τη διάσωση και διαχείριση της αρχαιολογικής κληρονομιάς.
Πώς ένας άνθρωπος που ήξερε «πώς δένεται το ατσάλι» αποφάσισε να ασχοληθεί
με την αρχαιολογία;
«Είναι αλήθεια ότι δεν έχουν καμιά σχέση μεταξύ τους τα δύο αντικείμενα. Δεν
ήταν όμως και τόσο αργά για να ασχοληθώ με το αντικείμενο που – έστω με μια
καθυστέρηση – κατάλαβα πως με ενδιαφέρει. Είχα μπροστά μου τόσα χρόνια όπως
αποδείχθηκε».
Στο διάστημα που μεσολάβησε από το 1974 μέχρι σήμερα εξέδωσε μεταξύ άλλων τα
βιβλία – μελέτες: «Συγκριτική μελέτη – Προσεγγίσεις στο Διεθνές Διαχειριστικό
σύστημα των πολιτιστικών πηγών» 1984, «Χωριό και σπίτι στον Μεσαίωνα» (1985),
«Διαχείριση αρχαιολογικής κληρονομιάς στον σύγχρονο κόσμο» (1988), «Πόλεις –
χωριά – επαρχίες της Κελτικής Ευρώπης» (ομαδικό έργο στα 1992) και «Νότια
Γαλλία» (2001).
Πώς ορίζεται η έννοια «πολιτιστική κληρονομιά» και πώς είναι δυνατόν μια…
άυλη έννοια να αποτελέσει αντικείμενο διαχείρισης;
«Πολιτιστική κληρονομιά – αν μπορούσα να δώσω ορισμό – είναι οι υλικές
μαρτυρίες της διαχρονίας των ανθρώπινων επιτευγμάτων. Άρα αντικείμενο
διαχείρισης – θα έλεγα περισσότερο προστασίας και ανάδειξης – γίνονται τα
αντικείμενα, καθώς το ομολογουμένως άυλο προϊόν της έννοιας “πολιτιστική
κληρονομιά” έχει υλικά κατάλοιπα – αποτελέσμαται».
Από ποιον κινδυνεύει η παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά;
«Δυστυχώς σήμερα κινδυνεύει πολύ περισσότερο απ’ ότι παλιότερα, καθώς οι
σύγχρονες αναπτυγμένες κοινωνίες είναι και περισσότερο ανταγωνιστικές.
Κινδυνεύει από τις οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές πιέσεις που ασκούνται
(στα λεγόμενα πολιτισμένα κράτη), αλλά και από τις θρησκευτικές, στις περιοχές
όπου υπάρχουν ανάλογες εντάσεις».
Τα υλικά κατάλοιπα της πολιτιστικής κληρονομιάς έχουν πατρίδα; Ανήκουν, αν
όχι στα κράτη, τουλάχιστον στους γεωγραφικούς χώρους που κάποτε
δημιουργήθηκαν;
«Η ερώτηση οδηγεί στην υπόθεση που σάς απασχολεί… Θα απαντήσω γενικότερα
όμως. Υπάρχουν πολλά μνημεία της παγκόσμιας κοινότητας που σώθηκαν μόνο επειδή
κάποτε μεταφέρθηκαν. Υπάρχουν όμως ορισμένα αρχαία που έχουν συμβολική και
οπτική αξία. Αυτά ειδικά θα έπρεπε να βρίσκονται και να εκτίθενται στις
περιοχές όπου δημιουργήθηκαν και στις οποίες ανήκουν, υπό την προϋπόθεση
βέβαια ότι εκεί υπάρχουν οι προϋποθέσεις και οι συνθήκες της διατήρησης και
της αξιοποίησής τους».
Και τα γλυπτά του Παρθενώνα πού ανήκουν;
«Ε, λοιπόν αφού επιμένετε, ναι, θα πρέπει να μεταφερθούν στο Μουσείο που
κτίζεται στην Αθήνα. Εκεί ανήκουν και μόλις το μουσείο ολοκληρωθεί θα πρέπει
να αποτελέσουν το βασικό του έκθεμα. Ο Παρθενώνας είναι εκεί. Δεν μπορεί να
είναι εκεί ακρωτηριασμένος».
Google news
