Στην κόλαση του «Βόιτσεκ» με έναν ντιτζέι

Η Άντζελα Μπρούσκου σκηνοθετεί, σκηνογραφεί και παίζει στον «Βόιτσεκ» του Μπίχνερ που θα δούμε τον Οκτώβριο στο θέατρο «Πορεία». Το στιγμιότυπο είναι από τις πρόβες

Η Άντζελα Μπρούσκου, ξαφνικά, μπήκε στη θεατρική μας ζωή με πάταγο. Η δουλειά
της (σκηνοθεσία, σκηνογραφία, ερμηνεία) στη νουβέλα της Μαργαρίτας Καραπάνου
«Ναι», όχι μόνο δεν πέρασε απαρατήρητη, όταν πρωτοπαρουσιάστηκε πρόπερσι στη
«Χώρα», αλλά έγινε κεντρικό θέμα ενδιαφέροντος του θεατρόφιλου κοινού, πέρυσι,
που ξαναπαίχτηκε στο θέατρο «Ήβη». Κι όμως, η Άντζελα Μπρούσκου δεν είναι
καινούργια στο θέατρο. Απλώς, όπως συμβαίνει συνήθως, χρειάζεται η δυναμική
μιας ηχηρής επιτυχίας για να βγάλει στην επιφάνεια αξίες που πάσχιζαν χρόνια
μέσα από προσωπικές καλλιτεχνικές εκφράσεις και οικονομικά προβλήματα. Με τη
φόρα λοιπόν της πλατιάς απήχησης του «Ναι», αλλά και με την τελευταία
συνεργασία της με την Ομάδα Εδάφους του Δημήτρη Παπαϊωάννου, η Άντζελα
Μπρούσκου προετοιμάζει το επόμενο «χτύπημα». Είναι ο «Βόιτσεκ» του Μπίχνερ. Το
έργο γραμμένο το 1837, θεωρείται ως ο πλέον ισχυρός προπομπός του μοντέρνου
θεάτρου. Η ιστορία του, που είναι η ιστορία της βαθμιαίας κατάπτωσης ενός
ανθρώπου, η γραφή του, η δομή του προσφέρουν την πρώτη ύλη για μια προωθημένη
παραστασιακή πρόταση. Ήδη η σύνθεση του θιάσου και οι συντελεστές της
παράστασης μας δημιουργούν μιαν αναμονή. Η συνεργασία της Λίνας Νικολακοπούλου
και του πολυμήχανου dj Νίκου Πατρελάκη με τραγούδια ειδικά για την παράσταση,
καθώς και η συμμετοχή χορευτών της Ομάδας Εδάφους και τραγουδιστών προμηνύει
μια εναλλακτική πρόταση ανεβάσματος του παγκοσμίως πολυπαιγμένου έργου. Ένα
μεικτό θέαμα με τη χρήση νέων τεχνολογιών (βίντεο, προτζέκτορς, ινσταλέισονς,
βίντεο αρτ, μουσική). Το θέμα ενδείκνυται για μια τέτοια προσέγγιση.

Ο Βόιτσεκ είναι ο άνθρωπος με τα αναπάντητα ερωτήματα. Ένας φτωχός
στρατιώτης σε μια μικρή πόλη, χρησιμοποιείται σαν κοινωνικό πείραμα. Δίνει το
σώμα του για επιστημονικά πειράματα, προκειμένου να αντεπεξέλθει στις ανάγκες
της γυναίκας του Μαρίας και του γιου τους. Τα χρήματα όμως ποτέ δεν είναι
αρκετά. Η απελπισία του, κοινωνική και συναισθηματική, τον οδηγεί στην
απομόνωση. Προσπαθεί να δώσει νόημα στην καταπιεσμένη του ζωή, μέσα από τη
σχεδόν μυστικιστική σχέση του με τη θρησκεία. Η Μαρία όμως απατάει τον Βόιτσεκ
με τον κοινωνικά ανώτερό της αρχιτυμπανιστή. Τότε ο Βόιτσεκ αφήνεται στην
τρέλα και τα θρησκευτικά οράματά του «Η γη είναι σαν την κόλαση» και «Η κόλαση
είναι κρύα». Γίνεται δήμιος και κριτής της Μαρίας. Σκοτώνοντάς την, αποδίδει
μια απελπισμένη δικαιοσύνη, που αφανίζει και τον ίδιο. Τα ερωτήματα γίνονται
κραυγές. Υπάρχει ελεύθερη βούληση; Μπορεί ο άνθρωπος να ελέγξει απόλυτα τις
πράξεις του; Πόσο επηρεάζει το κοινωνικό περιβάλλον και η κληρονομικότητα;
Είναι μια έσχατη πράξη, λύση από τα αδιέξοδα; Ερωτήματα επίκαιρα, αφού στην
τεχνολογική εποχή μας ο άνθρωπος μοιάζει περισσότερο απομονωμένος, φοβισμένος
και αδύναμος από ποτέ.

Η Άντζελα Μπρούσκου ξέρει καλά πως ο «Βόιτσεκ», από τα σημαντικότερα
κείμενα του παγκόσμιου θεάτρου, είναι ένα μοντέρνο, πολιτικό έργο, και μια
σύγχρονη τραγωδία που αφηγείται την ιστορία της ανθρωπότητας και λειτουργεί ως
χρησμός για το μέλλον της. Και έτσι το προσεγγίζει.

Σαράντα παραστάσεις

Η πρεμιέρα είναι προγραμματισμένη για τις 25 Οκτωβρίου, στο ανακαινισμένο
από τον Δημήτρη Τάρλοου θέατρο «Πορεία», στο οποίο θα δοθούν 40 μόνο
παραστάσεις (μέχρι τις 12 Ιανουαρίου). Η σκηνοθεσία και η σκηνογραφία είναι
της Άντζελας Μπρούσκου, η μετάφραση του Μάνου Λαμπράκη. Παίζουν οι Μανόλης
Δραγάτσης, Κωνσταντίνος Αβαρικιώτης, Παρθενόπη Μπουζούρη, Στέλιος Ρήγας,
Σταυρούλα Κουναδέα, Άντζελα Μπρούσκου, Γιάννης Γιαπλές.