Πρόσωπα Το γλυκό ταξίδι της αφήγησης

Τέχνη με πατέρα τον Όμηρο, η αφήγηση έχει αναβιώσει στη Γαλλία. Εν πολλοίς
χάρη στη Μυριέλ Μπλος.

Μυριέλ Μπλος. Από την παράσταση που έδωσε η αφηγήτρια στο Λούβρο

Η τέχνη της αφήγησης διδάσκεται και, αν υπάρχει και χάρισμα, η Μυριέλ Μπλος το
έχει αναμφισβήτητα. «Διηγούμαι πάντα την ίδια ιστορία: τα πάρε – δώσε ανδρών
και γυναικών με τη ζωή», εξηγεί. Και τη διηγείται υπέροχα, ο τόνος της είναι
απαράμιλλος, γραμμικός και με ρυθμό ταυτόχρονα. Ζει τις ιστορίες της και ξέρει
να τις μοιράζεται με κάθε ακροατήριο. «Το 50% είναι έμπνευση. Αντιδρώ στο
συναίσθημα», τονίζει. Θέλει οι ιστορίες της να «παίρνουν καθαρό αέρα», έτσι
τις βγάζει από τις αίθουσες θεαμάτων και τις περιφέρει σε μουσεία, νοσοκομεία,
κήπους, κοιμητήρια. Συμπράττει με μουσικούς και άλλους καλλιτέχνες, προτείνει
συναντήσεις ανθρώπων και τοπίων, ψάχνει τις ιστορίες της σε όλες τις γλώσσες
του κόσμου. Και αφού ζήσουν έξω, στον καθαρό αέρα, μερικές φορές τις κλείνει
στο CD – πραγματικά μαργαριτάρια που ακούει κανείς και ξανακούει.

Η Μυριέλ Μπλος ξεκίνησε το «γλυκό ταξίδι» της αφήγησης το 1979. Το ρεπερτόριό
της περιλαμβάνει ιστορίες από τις χώρες του Βορρά ως την Αφρική, από τον
Μπόρχες ώς τον Γκόγκολ. «Πάντα μου άρεσε να διηγούμαι ιστορίες. Με τράβαγε η
εθνολογία και η λογοτεχνία και η αφήγηση μού επέτρεπε να τις συνδυάζω… Οι
ιστορίες είναι το πάθος μου. Αυτά που μπορεί να διηγούνταν άνδρες και γυναίκες
μεταξύ τους για γενιές ολόκληρες, τα πράγματα που επανέρχονται από τον έναν
πολιτισμό στον άλλο, στις τέσσερις γωνιές του πλανήτη, για μένα είναι ένα
μυστήριο». Περιοδεύει στη Γαλλία και το εξωτερικό, εμφανίζεται στην τηλεόραση
και το ραδιόφωνο. «Πριν από δεκαπέντε χρόνια ήμασταν μια δεκαριά, σήμερα
είμαστε 500 επαγγελματίες και 4.000 ερασιτέχνες. Όχι μόνον η αφήγηση έγινε
επάγγελμα όπως όλα τα άλλα, με διεξόδους στην παιδαγωγική, την ψυχοθεραπεία,
ακόμη και στον τουρισμό, αλλά και ο αφηγητής αναγνωρίστηκε ως καλλιτέχνης,
όπως ο σκηνοθέτης ή ο χορογράφος». Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο (Παρίσι VII, στο
τμήμα Τεχνών – Κινηματογράφος και Αφήγηση), εργάστηκε σε εκδοτικούς οίκους,
πήρε μέρος σε πολλές εκδηλώσεις. Στη Γαλλία γίνονται πλέον κάθε χρόνο
περισσότερα από εκατό φεστιβάλ με θέμα την αφήγηση και τα παραμύθια, με
γνωστότερο εκείνο της Γκρενόμπλ, που προσελκύει 40.000 θεατές. Παράλληλα,
πολιτιστικά κέντρα, βιβλιοθήκες, μουσεία οργανώνουν αφηγήσεις για μικρούς ή
μεγάλους. Και εδώ και πέντε χρόνια πολλαπλασιάζονται τα τμήματα ταχύρρυθμης
εκμάθησης: μερικές φορές αρκούν τρεις ημέρες για να «γίνεις» αφηγητής· αλλά
μπορεί να χρειαστούν και δέκα χρόνια για να οικοδομήσεις το ρεπερτόριο και την
ταυτότητά σου ως αφηγητής. Οι εποχές αλλάζουν, αλλά όπως παρατηρεί η Μυριέλ,
«χάνεται κανείς με τον ίδιο τρόπο στα δάση όπως και στις πόλεις»…