Οι επενδυτές φοβούνται τις μετοχοποιήσεις

Πριν από μερικά χρόνια, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ πάσχιζε να βρει τρόπους να
εφαρμόσει την πολιτική ιδιωτικοποιήσεων, που είχε αποφασίσει, χωρίς να
τρομάξει την αριστερών αποκλίσεων εκλογική της βάση. Έτσι, κατέφευγε σε νέους
όρους, όπως οι μετοχοποιήσεις, η εξεύρεση στρατηγικών επενδυτών, η σύναψη
συμμαχιών με διεθνείς εταίρους και άλλα τέτοια. Η αγορά ήταν, βεβαίως, σε θέση
να καταλάβει τι εννοούσε η κυβέρνηση κάθε φορά και αντιδρούσε αναλόγως:
επικροτούσε μια γνήσια αποκρατικοποίηση και αποδοκίμαζε κάθε κυβερνητική
ατολμία στο θέμα αυτό.

Τον τελευταίο καιρό, όμως, διαπιστώνουμε ότι η κυβέρνηση προσπαθεί πλέον να
κρύψει τις προθέσεις της για τις ιδιωτικοποιήσεις, όχι από τα συνδικάτα αλλά
από την αγορά. Ειδικά η Σοφοκλέους, κάθε φορά που η κυβέρνηση αποτολμά να
εκδηλώσει, έστω και εμμέσως, προθέσεις ιδιωτικοποίησης τής οποιασδήποτε
εισηγμένης στο Χρηματιστήριο επιχείρησης, αντιδρά κατά τον χειρότερο τρόπο,
ρίχνοντας στα τάρταρα την χρηματιστηριακή αξία τής εν λόγω μετοχής.

Αυτό συνέβη τις τελευταίες ημέρες κατ’ επανάληψιν. Όταν ο κ. Χριστοδουλάκης
ανακοίνωσε ότι θα διαθέσει εξωχρηματιστηριακά το 8% των μετοχών του ΟΤΕ,
βυθίστηκε η τιμή της μετοχής στη Σοφοκλέους και συμπαρέσυρε όλη την αγορά.
Όταν, στη συνέχεια, ανακοινώθηκε η περαιτέρω μετοχοποίηση του ΟΠΑΠ, δηλαδή η
εισαγωγή επιπλέον ποσοστού 19%, το Χρηματιστήριο δέχθηκε νέο πλήγμα. Και όταν,
τέλος, έγινε γνωστό ότι εξετάζεται η περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της Εθνικής
Τράπεζας, χωρίς να έχουν ληφθεί συγκεκριμένες αποφάσεις, πάλι έκανε «βουτιά»,
όχι μόνο η μετοχή της τράπεζας αλλά και όλο το Χρηματιστήριο.

Παράλληλα, μάλιστα, με τις μετοχές των τριών αυτών εταιρειών, έπεσε και η
μετοχή της ΔΕΗ, που αναμένεται να ακολουθήσει στο γαϊτανάκι των
ιδιωτικοποιήσεων. Έτσι, ο κ. Χριστοδουλάκης, αντί να ανακοινώνει με περίτρανο
τρόπο ότι θα μειώσει τη συμμετοχή του κράτους στη μεγαλύτερη κρατική τράπεζα,
λέει ότι οι οποιεσδήποτε σχετικές προθέσεις τοποθετούνται «σε βάθος χρόνου».

Πανικός και εκμετάλλευση

Είναι προφανές ότι η αγορά πανικοβάλλεται στην σκέψη ότι θα υπάρξει προσφορά
μετοχών που θα οδηγήσει, ίσως, σε μείωση των τιμών τους. Έτσι, οι επενδυτές
σπεύδουν να τις ρίξουν προκαταβολικά, πουλώντας τις δικές τους μετοχές. Είναι,
επίσης, πολύ πιθανό να εκμεταλλεύονται την κατάσταση αυτή οι επιτήδειοι της
αγοράς, οδηγώντας τις τιμές στα επιθυμητά, γι’ αυτούς, επίπεδα.

Γιατί, εκ πρώτης όψεως, δεν υπάρχει κανένας λόγος να πέφτει η τιμή του ΟΤΕ,
όταν η μεταβίβαση του πακέτου των μετοχών του γίνεται εκτός Χρηματιστηρίου,
ούτε να υποχωρεί η τιμή της Εθνικής μόνο με την πληροφορία ότι κάποια στιγμή
θα πουληθεί ένα μικρό πακέτο μετοχών της. Πρόκειται για έναν συνδυασμό πανικού
και εκμετάλλευσης, τον οποίο πληρώνουν οι ίδιοι οι επενδυτές, αλλά και η
κυβέρνηση, αφού δεν μπορεί πλέον να «πουλήσει» την πολιτική της για τις
ιδιωτικοποιήσεις εκεί που κανονικά θα έπρεπε: στην αγορά.

Φυσικά, οι ιδιωτικοποιήσεις δεν είναι η μόνη πολιτική, στον τομέα της
οικονομίας, την οποία δυσκολεύεται να προωθήσει η κυβέρνηση, λόγω του ότι έχει
ανοιχτά όλα τα μέτωπα. Δυσκολίες υπήρξαν και με το Ασφαλιστικό, παρά τις
υποχωρήσεις που έκανε έναντι του αρχικού της σχεδίου, καθώς στην αναμενόμενη
αντίδραση των εργαζομένων προστέθηκε η αμφισβήτηση των διεθνών οργανισμών για
τη βιωσιμότητα του συστήματος. Δύσβατος αποδείχθηκε και ο δρόμος των έργων που
χρηματοδοτούνται από το Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, αφού τα ίδια τα
κυβερνητικά στελέχη μιλούν για καθυστερήσεις και γραφειοκρατικές διαδικασίες,
ενώ η Κομισιόν ανησυχεί για υπερβάσεις προϋπολογισμών.

Όμως, οι ιδιωτικοποιήσεις έδειχναν, τον τελευταίο καιρό, να είναι εκείνος ο
τομέας πολιτικής, στον οποίο τα πράγματα είχαν αρχίσει να εξελίσσονται θετικά
για τους στόχους της κυβέρνησης. Ήδη έχουν ιδιωτικοποιηθεί η ΕΤΒΑ, τα
Ναυπηγεία Σκαραμαγκά και στην τελική ευθεία βρίσκεται το Καζίνο της Πάρνηθας,
τα Ελληνικά Πετρέλαια και τα Ελληνικά Ταχυδρομεία.

Έχει, επίσης, διατεθεί το πακέτο του ΟΤΕ και ακολουθεί ο ΟΠΑΠ. Ο κ.
Χριστοδουλάκης έχει, ακόμη, ανακοινώσει την πρόθεση της κυβέρνησης να πουλήσει
ένα επιπλέον πακέτο της ΔΕΗ, να βρει στρατηγικό επενδυτή για τη ΔΕΠΑ, να
εισαγάγει στο Χρηματιστήριο τα Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα. Και μάλιστα, έχει
ανακοινώσει ότι τα έσοδα από ιδιωτικοποιήσεις θα φτάσουν σε ύψη-ρεκόρ,
αγγίζοντας το 3% του ΑΕΠ.

Όλες αυτές οι ανακοινώσεις δεν έγιναν για κανέναν άλλο λόγο, παρά για να
συγκινηθεί η αγορά, να πιστέψει ότι η κυβέρνηση θα προωθήσει τις διαρθρωτικές
αλλαγές. Φυσικά, εφόσον υλοποιηθούν, θα είναι αποφασιστικής σημασίας και για
τη μείωση του δημοσίου χρέους.

Όμως, η αγορά, στον βαθμό που αντιπροσωπεύεται από τη Σοφοκλέους, όχι μόνο δεν
συγκινήθηκε, αλλά και αντέδρασε αρνητικά. Και αυτή είναι μια αντίδραση, την
οποία ο κ. Χριστοδουλάκης δεν μπορεί να αγνοήσει, είτε δικαιολογημένη είναι
είτε όχι. Αν δεν εξασφαλίσει τη συναίνεση της Σοφοκλέους, η κυβέρνηση δεν θα
μπορέσει να κερδίσει τη μάχη της οικονομίας.