Αβέβαιο το μέλλον των «έξυπνων» πιστωτικών καρτών

Ξαφνικά, οι έξυπνες κάρτες ­ οι πιστωτικές κάρτες που έχουν ενσωματωμένο ένα
μικρό τσιπ ­ βρίσκονται παντού. Η Αμέρικαν Εξπρές τοποθέτησε ένα τσιπ στην
καινούργια της Μπλε κάρτα και εξέδωσε 2,2 εκατομμύρια από αυτές μέσα σε μόλις
14 μήνες. Προσπαθώντας να μιμηθεί την επιτυχία της Μπλε κάρτας της Αμέρικαν
Εξπρές, η Βίζα ανακοινώνει ότι τουλάχιστον τέσσερις από τις τράπεζές της θα
εκδώσουν επτά εκατομμύρια πιστωτικές κάρτες με ενσωματωμένα τσιπ, μέσα στο
έτος. Την ίδια στιγμή, τα ίδια βήματα ακολουθεί και η Μάστερκαρντ.

Οι κάρτες αυτές μπορεί να είναι «έξυπνες», αλλά μέχρι στιγμής δεν το έχουν
δείξει. Σε αντίθεση με την Ευρώπη, όπου οι έξυπνες κάρτες χρησιμοποιούνται εδώ
και μία δεκαετία για να καταπολεμήσουν την απάτη και να μειώσουν το κόστος
στις τηλεπικοινωνίες, αυτές δεν έχουν ακόμη μεγάλη χρησιμότητα στις Ηνωμένες
Πολιτείες.

Σε άλλα μέρη του κόσμου, οι εταιρείες πειραματίζονται με τη χρήση έξυπνων
καρτών, αλλά η ιδέα έχει εγκαταλειφθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ως αποτέλεσμα,
λίγα καταστήματα έχουν τα ειδικά μηχανήματα που μπορούν να «διαβάσουν» τις
νέες πιστωτικές κάρτες οι οποίες έχουν ενσωματωμένο τσιπ. Ούτε τα ασύρματα
τηλέφωνα έχουν υποδοχή για τις κάρτες αυτές, όπως σε πολλές χώρες της Ευρώπης
και της Ασίας. Οι εταιρείες που εκδίδουν τις κάρτες υποστηρίζουν ότι οι
πιστωτικές κάρτες με τσιπ αυξάνουν την ασφάλεια στις συναλλαγές και στις
αγορές μέσω του Διαδικτύου. Ωστόσο, όπως δείχνει σχετική μελέτη, μόνον έξι
στους 1.000 κατόχους της Μπλε κάρτας χρησιμοποίησαν την κάρτα τους για αγορές
από το Διαδίκτυο.

Έμειναν απλές κάρτες

Μεγάλες εκδότριες εταιρείες πιστωτικών καρτών, όπως είναι η Βίζα, η Αμέρικαν Εξπρές και η Μάστερκαρντ, έχουν μπει δυναμικά στο παιχνίδι των «έξυπνων» καρτών, που όμως δεν έχουν ακόμη αξιοποιηθεί πλήρως τεχνολογικά

Μέχρι σήμερα, οι έξυπνες κάρτες δεν είναι τίποτε άλλο από απλές κάρτες που
φέρουν το όνομα της εκδότριας εταιρείας. Οι πιστωτικές κάρτες, εδώ και καιρό,
έχουν διάφορα χαρακτηριστικά που αρέσουν στους πελάτες. Για παράδειγμα, πριν
από λίγα χρόνια, είχαν κυκλοφορήσει στην αγορά «πλατινένιες» πιστωτικές
κάρτες, οι οποίες δεν διέφεραν σε τίποτε από τις «χρυσές».

Οι εταιρείες πιστωτικών καρτών φοβούνται ότι οι καταναλωτές, στο τέλος, θα
καταλάβουν ότι οι διευκολύνσεις που τους υποσχέθηκαν οι εταιρείες αυτές δεν
υπήρξαν ποτέ. Και τώρα, ψάχνουν να βρουν χρήσιμα πράγματα να κάνουν με τα τσιπ
των καρτών, που βρίσκονται ήδη σε εκατομμύρια πορτοφόλια.

«Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν πολλές λειτουργίες που να συνδέονται με τις
κάρτες αυτές», ανέφερε ο Καρλ Πασαρέλα, πρόεδρος της Βίζα ΗΠΑ. «Πρέπει να
βρούμε τρόπους να δικαιολογήσουμε το τσιπ που τοποθετήσαμε και να
δημιουργήσουμε μια επιχειρηματική πρόταση που θα έχει αντίκτυπο στους
καταναλωτές».

Έτσι, οι εταιρείες των καρτών πειραματίζονται με διαφορετικές χρήσεις για την
κάρτα, όπως είναι η ηλεκτρονική αποθήκευση κουπονιών από τα σούπερ μάρκετ και
μπόνους για όσους ταξιδεύουν συχνά με αεροσκάφη.

Στην περίπτωση που οι «έξυπνες» κάρτες κατακτήσουν τις Ηνωμένες Πολιτείες και
βρουν ανταπόκριση από το κοινό, αυτό θα αποτελέσει μια ακόμη απόδειξη ότι η
τεχνολογία συχνά υιοθετείται με απρόβλεπτο τρόπο. Καμία από τις εταιρείες που
εφηύραν το βίντεο, για παράδειγμα, δεν μπορούσε να προβλέψει ότι η κύρια χρήση
του θα ήταν να παίζει ταινίες νοικιασμένες από το βίντεο κλαμπ της γειτονιάς.
Μέχρι σήμερα, σχεδόν κάθε προσπάθεια να βρεθεί νέα χρησιμότητα για τις
«έξυπνες» κάρτες έχει αποτύχει.

Από τις αρχές του ’90

Στην Ευρώπη, προστέθηκαν τσιπ στις πιστωτικές κάρτες από τις αρχές της
δεκαετίας του ’90. Τα τσιπ είναι πιο δύσκολο να παραχαραχθούν απ’ ό,τι οι
παραδοσιακές μαγνητικές λωρίδες, ενώ σε αυτά μπορεί να αποθηκευθεί το ποσό των
χρημάτων που μπορεί να ξοδέψει ο κάτοχος της κάρτας. Αυτό σημαίνει ότι μπορούν
να «διαβαστούν» από τα ειδικά μηχανήματα, τα οποία δεν χρειάζεται να είναι
συνδεδεμένα με τηλεφωνική γραμμή που να επικοινωνεί με τον κεντρικό υπολογιστή
για να δοθεί η εξουσιοδότηση και να πραγματοποιηθεί η χρέωση. Ωστόσο, μέχρι
στιγμής, τα τσιπ χρησιμοποιούνται περισσότερο προς όφελος των εταιρειών που
εκδίδουν τις κάρτες, καθώς δεν προσφέρουν νέες υπηρεσίες στους καταναλωτές.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα δίκτυα υπολογιστών είναι τόσο γρήγορα και τόσο
φθηνά, που ακόμη και η μικρότερη αγορά ελέγχεται ηλεκτρονικά από την εκδότρια
τράπεζα της κάρτας. «Στις ΗΠΑ, το κόστος των τηλεπικοινωνιών είναι τόσο χαμηλό
και τα ποσοστά απάτης τόσο λίγα, που το σκεπτικό της “έξυπνης” κάρτας (με
τσιπ) δεν υφίσταται», δήλωσε ο κ. Πασαρέλα της Βίζα. Στη δεκαετία του ’90 οι
εταιρείες πειραματίστηκαν με διάφορα συστήματα ηλεκτρονικής χρέωσης. Μία από
τις πιο σημαντικές δοκιμές πραγματοποιήθηκε στο Μανχάταν, το 1997. Στις κάρτες
«φορτώνονταν» ηλεκτρονικά χρήματα για χρήση σε καθημερινές δραστηριότητες,
όπως είναι η αγορά εφημερίδων και τα μηχανήματα πώλησης τσιγάρων, αναψυκτικών
κ.λπ. Η ανταπόκριση δεν ήταν αναμενόμενη, καθώς οι συναλλαγές χρειάζονταν
περισσότερο χρόνο απ’ όσο προηγουμένως, ενώ το κόστος για τις εταιρείες ήταν
μεγάλο.

Η Αμέρικαν Εξπρές στράφηκε στις «έξυπνες» κάρτες αναπτύσσοντας την Μπλε ­ στο
τέλος του 1999 ­, μια πιστωτική κάρτα που απευθυνόταν σε νεώτερους πελάτες,
προσπαθώντας να κάνει πιο ασφαλείς τις συναλλαγές μέσω του Ίντερνετ. Ωστόσο,
παρουσιάστηκαν αρκετά προβλήματα, με αποτέλεσμα να περιοριστεί σημαντικά η
χρήση της κάρτας ως «έξυπνης», ακόμη και από μεγάλα καταστήματα.

Χωρίς απάντηση

Όμως, ποια μορφή πρέπει να έχουν οι «έξυπνες» κάρτες; Πολλές συζητήσεις
γίνονται με επίκεντρο διάφορες μορφές κουπονιών, εκπτώσεων και προσφορών που
κάνουν κατά καιρούς διάφορα καταστήματα. Ωστόσο, οι προτάσεις αυτές είναι τόσο
υποθετικές, που καμία από τις εκδότριες εταιρείες δεν έχει κάποια συγκεκριμένη
απάντηση για το πώς, για παράδειγμα, θα μπορούσε να δουλέψει μια τέτοια κάρτα
στην περίπτωση που ένα κατάστημα θα ήθελε να την χρησιμοποιήσει για προσφορές.
Ο Σάιλες Μέτα, διευθύνων σύμβουλος της Providian Financial, που ήδη έχει
εκδώσει πάνω από ένα εκατομμύριο «έξυπνες» κάρτες Βίζα, συμφωνεί ότι δεν είναι
ξεκάθαρο το πότε και αν κάποιες από αυτές τις εφαρμογές θα βρουν τον δρόμο
τους προς το ευρύ καταναλωτικό κοινό. Ο ίδιος, πάντως, δηλώνει ότι δεν έχει
και μεγάλη σημασία, επειδή τα τσιπ στις κάρτες θα λειτουργήσουν σαν τρόπος
προσέλκυσης νέων πελατών. «Δεν μπορούμε να πούμε αν θα υπάρξει αρκετή
ανταπόκριση για να έχουν επιτυχία ή αν θα είναι ένα ακόμη αδιέξοδο. Στην
περίπτωση που τα πράγματα δεν πάνε καλά για μας, μπορούμε να το
αντιμετωπίσουμε, ενώ στην περίπτωση που πάνε καλά, θα είναι ενδιαφέρον να
δούμε τις εξελίξεις», είπε.

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Γιώργος Κανελλόπουλος