Πρόσωπα Στο όνομα της μητέρας

Κέητ Μίλλετ. Κάνει το προσωπικό πολιτικό

Η Κέητ Μίλλετ είναι η συγγραφέας του Sexual Politics, του βιβλίου που σήμανε
τη γέννηση του ριζοσπαστικού φεμινισμού στις ΗΠΑ και τον κόσμο. Προκάλεσε
θύελλα όταν εκδόθηκε, το 1970, και η θεωρία που εξέθετε περί πατριαρχίας
μίλησε στις γυναίκες που είχαν ήδη συνειδητοποιηθεί από το κίνημα για τα
πολιτικά δικαιώματα και κατά του πολέμου του Βιετνάμ. Η Μίλλετ επετίθετο σ’
αυτό εναντίον των ανδρών που εθεωρούντο οι συγγραφείς της σεξουαλικής
απελευθέρωσης ­ Φρόυντ, Ντ. Χ. Λώρενς, Χένρυ Μίλλερ, Ζαν Ζενέ ­ και έκανε
περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον ως τότε το προσωπικό πολιτικό.

Το προσωπικό πολιτικό κάνει και στο τελευταίο βιβλίο της, που κυκλοφόρησε αυτή
την εβδομάδα από τις εκδόσεις Verso με τον τίτλο «Mother Millet» και είναι
αφιερωμένο στη μητέρα της. Η Έλεν Μίλλετ ήταν φεμινίστρια πριν ακόμη η Κέητ
καταλάβει πραγματικά τι σημαίνει η λέξη. Δούλεψε για το κίνημα των πολιτικών
δικαιωμάτων, υποστήριξε τα δικαιώματα των ομοφυλοφίλων και βγήκε στους δρόμους
για να διαμαρτυρηθεί για τον πόλεμο στο Βιετνάμ. Αλλά ήταν επίσης εξαιρετικά
αυταρχική στην οικογένειά της και η Κέητ ήταν πάντα «η παράνομη της φυλής, η
καλλιτέχνιδα, η παράξενη, ακόμη και η τρελή, αφού σε κάποια στιγμή οι αδελφές
μου, ακόμη και η μητέρα μου, θεώρησαν καλό να με παραδώσουν στο δημόσιο
ψυχιατρείο».

Πράγματι η Κέητ είχε χαρακτηρισθεί μανιοκαταθλιπτική και η οικογένειά της την
ξεγέλασε για να την κλείσει στο ψυχιατρείο· και το 1985 η ίδια οικογένεια
προσπαθούσε ακόμη να συνέλθει από το «Το ταξίδι στον τρελοτενεκέ», το βιβλίο
που έγραψε η Κέητ για να αφηγηθεί πώς είναι να βρίσκεσαι υπό ψυχιατρική
περίθαλψη. Την ίδια χρονιά όμως, η μητέρα της παρουσίασε ένα καλοήθη όγκο στον
εγκέφαλο, οι γιατροί δεν τον διέγνωσαν παρά πολύ αργότερα, και το αποτέλεσμα
ήταν να κλειστεί η Έλεν σε άσυλο. Όταν η Κέητ πήγε να την δει, η μητέρα της
τής είπε, «Τώρα που είσαι εδώ, μπορούμε να φύγουμε». Έχοντας ζήσει η ίδια σε
ψυχιατρείο, ποια επιλογή είχε παρά να την πάρει κρυφά από εκεί;

Ο εγκλεισμός ανθρώπων που οι οικογένειές τους θεωρούν απροσάρμοστους έγινε
έκτοτε το θέμα του αγώνα της Κέητ στο αντιψυχιατρικό κίνημα, αφού η αδικία που
την πληγώνει περισσότερο από κάθε άλλη είναι «ο περιορισμός, οτιδήποτε απειλεί
την ελευθερία του ανθρώπου». Η μητέρα της πέθανε το 1993 και η Κέητ χρειάστηκε
οκτώ χρόνια για να γράψει γι’ αυτήν, για «τα δικαιώματα των ηλικιωμένων που
συρρικνώνονται» και για «τη φαρμακοβιομηχανία που κάνει άλλη μια περιουσία απ’
αυτό». Και για το σκάνδαλο ότι ουδείς ενδιαφέρεται…