Δραματική απόφαση για Συνέδριο – ανασχηματισμό

Κίνηση υψηλού κινδύνου αποτελεί η απόφαση του Κ. Σημίτη να επιχειρήσει
ξεκαθάρισμα λογαριασμών με τους εσωκομματικούς του αντιπάλους σε «έκτακτο»
συνέδριο που θα πραγματοποιηθεί από 11 έως 14 Οκτωβρίου.
![]() |
Ο Πρωθυπουργός απέδωσε την ανάγκη να επισπευσθεί το 6ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ
«στην αβεβαιότητα για τη θέληση του ΠΑΣΟΚ να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις του
τόπου, την ικανότητά του να διαχειριστεί καταστάσεις κρίσεως (…). Η
αβεβαιότητα αυτή έχει επίπτωση στην κυβέρνηση, περιορίζει την
αποτελεσματικότητά της και τη δύναμή της να αντιμετωπίσει προβλήματα (…). Η
χώρα χρειάζεται ισχυρή και αποτελεσματική κυβέρνηση».
Ο κ. Σημίτης ουσιαστικά εκβίασε την «ομόφωνη» απόφαση του Εκτελεστικού
Γραφείου, απειλώντας να παραιτηθεί από πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και Πρωθυπουργός,
στη διάρκεια της πολύωρης, δραματικής συνεδρίασης. Η απειλή προκάλεσε θύελλα
διαμαρτυριών από το σύνολο σχεδόν των μελών του Εκτελεστικού Γραφείου και
είναι χαρακτηριστικό ότι ο άλλοτε σύμμαχός του Κώστας Λαλιώτης φέρεται να του
είπε:
«Είσαι πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, έχεις κερδίσει δύο συνέδρια και δύο εκλογές, και
δεν είναι τρόπος αυτός. Δεν είμαστε εμείς αρμόδιοι για να αποδεχθούμε την
παραίτησή σου».
Παραίτηση
Ο κ. Σημίτης, φανερά οργισμένος, φέρεται να απάντησε: «Πολύ ωραία, θα πράξω
τότε ό,τι προβλέπεται από το Σύνταγμα και θα επισκεφθώ αμέσως μετά τον Πρόεδρο
της Δημοκρατίας».
Η νέα δήλωση του Πρωθυπουργού προκάλεσε καινούργιες διαμαρτυρίες από τα
στελέχη του Ε.Γ., καθώς ο κ. Σημίτης συνόδευσε την απειλή του με τη φράση «ή
θα προχωρήσουμε με βάση τα όσα ανέφερα (σ.σ.: είχε διαβάσει κείμενο εισήγησης
για την επίσπευση του Συνεδρίου) ή θα προχωρήσετε χωρίς εμένα».
Ο Κ. Λαλιώτης επισήμανε και πάλι ότι «ο τρόπος που τίθεται το θέμα δημιουργεί
εντυπώσεις για σκηνοθετημένη ενέργεια», ενώ ο Θεόδωρος Πάγκαλος φέρεται να
προειδοποίησε τον Πρωθυπουργό ότι «με απειλές όπως αυτήν, το κόμμα οδηγείται
σε διχαστικές λύσεις και το Συνέδριο σε αποτυχία». Ο κ. Σημίτης ανταπάντησε
ότι «στα κόμματα υπάρχουν πλειοψηφίες και μειοψηφίες. Οι μειοψηφίες κάποια
στιγμή πρέπει να αποφασίσουν τι θα πράξουν». Φράση που, όπως έλεγε μετά μέλος
του Ε.Γ., «ουσιαστικά προδιαγράφει και τον χαρακτήρα του Συνεδρίου θα είναι
ένα συνέδριο ξεκαθαρίσματος λογαριασμών».
Μόνο δύο μέλη του Ε.Γ. στήριξαν την απόφαση του κ. Σημίτη να προσφύγει στην
επίσπευση του Συνεδρίου: ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Αλέκος Παπαδόπουλος. Και
οι δύο, για διαφορετικούς λόγους ο καθένας, επικρότησαν την απόφαση του κ.
Σημίτη ως τη μόνη λύση για να βγει από το αδιέξοδο η κυβέρνηση και το ΠΑΣΟΚ.
Ευθύνες
Στη διάρκεια της συνεδρίασης, πάντως, ακούστηκε σκληρότατη κριτική για τομείς
του κυβερνητικού έργου και ειδικότερα για την απόδοση ορισμένων υπουργών εξ
αυτών που ο κ. Σημίτης στηρίζει. Ειδικότερα, επικρίθηκαν άγρια οι υπουργοί
Εργασίας και Δικαιοσύνης Τ. Γιαννίτσης και Μ. Σταθόπουλος. Για τον δεύτερο
λέχθηκε ότι «έχει προξενήσει τη χειρότερη ζημιά στο ΠΑΣΟΚ, από κάθε άλλον
υπουργό ή στέλεχος». Ενώ για τον κ. Γιαννίτση ειπώθηκε ότι «θα έπρεπε να είχε
παραιτηθεί για να διευκολύνει την κυβέρνηση στους χειρισμούς στο Ασφαλιστικό».
Δύο μέλη του οργάνου φέρονται να είπαν στον κ. Σημίτη «έχεις προσωπικές
ευθύνες για το Ασφαλιστικό και τις ταυτότητες», όπως και «για την επιλογή
εξωκοινοβουλευτικών υπουργών, οι οποίοι δεν έχουν καμιά πολιτική σκέψη».
«Δεν έχω καμιά ευθύνη, και όλα αυτά είναι ένα ακόμη επιχείρημα γιατί πρέπει να
πάμε στο Συνέδριο να ξεκαθαρίσει η κατάσταση. Χρειαζόμαστε καθαρές εξηγήσεις,
αλλιώς δεν μπορούμε να προχωρήσουμε», ανταπάντησε ο κ. Σημίτης.
Καμία διαρροή
Ενδεικτικό του κλίματος που επικράτησε στη σχεδόν 6ωρη συνεδρίαση του Ε.Γ.
είναι το γεγονός ότι τα μέλη του επέβαλαν να περιληφθεί στην ανακοίνωση που
διάβασε ο κ. Σημίτης και οι χειρισμοί στο Ασφαλιστικό ως μια από τις αιτίες
για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί. Οι βαριές εκφράσεις που ανταλλάχθηκαν,
το κλίμα της οξύτητας και της έντασης που επικράτησε «δεν έχουν σύγκριση με
καμιά άλλη συνεδρίαση του οργάνου υπό τον Κ. Σημίτη. Ούτε καν με την περίοδο
της ασθένειας του Α. Παπανδρέου μπορεί να υπάρξει σύγκριση», ανέφερε
συνεργάτης κορυφαίου υπουργού. Κατά την ίδια πηγή, «μόνο καρεκλιές δεν έπεσαν»
αυτά σε αντιδιαστολή με τα όσα υποστήριξε ο κ. Σημίτης για το «ομόφωνο» της
απόφασης.
Αποτελεί δε ακόμη μια απόδειξη του δραματικού χαρακτήρα της συνεδρίασης η
φράση ενός στελέχους του Ε.Γ., το οποίο, αρνούμενο να αναφέρει το παραμικρό
για τη συνεδρίαση, είπε στα «ΝΕΑ»: «Λυπάμαι, αλλά αν δημοσιοποιηθούν οι
διάλογοι, δεν θα έχει πρόβλημα μόνο το ΠΑΣΟΚ, αλλά ολόκληρη η χώρα»! Μάλιστα,
μετά το τέλος της συνεδρίασης, ο κ. Σημίτης απευθύνθηκε στον κομματικό
πατριωτισμό των στελεχών για να ζητήσει «να μη διαρρεύσει τίποτε προς τα έξω»,
και το αποτέλεσμα ήταν να εξαφανισθούν από προσώπου γης όλα τα μέλη του
Εκτελεστικού.
Η απόφαση του Ε.Γ. θα τεθεί τυπικά για έγκριση στην Κεντρική Επιτροπή που θα
συνέλθει στην Αρχαία Ολυμπία το διήμερο 13 και 14 Ιουλίου. Αλλά είναι προφανές
ότι η δήλωση του Πρωθυπουργού ενώπιον του Ε.Γ., ότι «μετά το Συνέδριο θα
προχωρήσει σε ανασχηματισμό της κυβέρνησης» (οι πληροφορίες τον φέρουν να
πραγματοποιείται στις 20 Οκτωβρίου), στην ουσία σημαίνει ότι αναστέλλεται κάθε
κυβερνητική λειτουργία. Πρώτη επίπτωση είναι το πλήρες πάγωμα του
Ασφαλιστικού, το οποίο, όπως είναι φυσικό, θα το διαχειρισθεί ο επόμενος
υπουργός Εργασίας. Μάλιστα, η σαφής αναφορά στο πρόβλημα, στην ανακοίνωση που
διάβασε ο κ. Σημίτης, έδωσε το έναυσμα χθες βράδυ για την κυκλοφορία φημών για
μίνι ανασχηματισμό εντός των ημερών. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Δημ. Ρέππας
δήλωσε ότι ρώτησε σχετικά τον κ. Σημίτη, και ο τελευταίος το διέψευσε
κατηγορηματικά.
Δεν πάει Κίνα
Ο ίδιος ο κ. Σημίτης, προκειμένου να δώσει έναν τόνο στο «έκτακτο» των
γεγονότων, ακύρωσε την προγραμματισμένη 8ήμερη επίσημη επίσκεψή του στην Κίνα
(23-30 Ιουνίου). Όπως δήλωσε ο συνεργάτης του Γ. Πανταγιάς, «επιθυμεί να δώσει
την εικόνα της συνέχειας στο κυβερνητικό έργο, διότι η κυβέρνηση εξακολουθεί
να παράγει έργο». Ο κ. Πανταγιάς, προφανώς κατ’ εντολήν του κ. Σημίτη, ανέφερε
ότι ο Πρωθυπουργός πιστεύει πως «η προσφυγή στο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ ήταν μια
επιβαλλόμενη από τα πράγματα ενέργεια, που θα λειτουργήσει λυτρωτικά για το
κόμμα. Ήταν μια κίνηση προς τα εμπρός, για να ξεφύγουμε από το μίζερο τοπίο.
Μπορεί και πρέπει να συμβάλει στην υπέρβαση από τα σημερινά προβλήματα, γιατί
μέσα από το Συνέδριο θα ξεκαθαρίσει το τοπίο. Επιλέξαμε την πολιτική των
καθαρών λύσεων, απέναντι στη συνεχιζόμενη μίζερη κατάσταση». Ο συνεργάτης του
Πρωθυπουργού υποστήριξε ακόμη ότι το Συνέδριο «δεν θα λάβει διαστάσεις
εσωτερικής σύγκρουσης ή ξεκαθαρίσματος λογαριασμών».
Συγκρουσιακό
Πάντως, αν κρίνει κανείς τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε εκβιαστικός
τρόπος του κ. Σημίτη χθες, το Συνέδριο προοιωνίζεται έντονα συγκρουσιακό.
Είναι χαρακτηριστικό ότι χθες το βράδυ κυκλοφόρησε η φήμη ότι ο Άκης
Τσοχατζόπουλος συμφώνησε απολύτως με την πραγματοποίηση του Συνεδρίου, διότι
«μπορεί να υπάρχουν δυσκολίες, αλλά θα υπάρξει συσπείρωση» πράγμα που
διέψευδαν κατηγορηματικότατα οι συνεργάτες του υπουργού Εθνικής Άμυνας. Αν και
δεν φαίνεται, σήμερα τουλάχιστον, πιθανή μια δεύτερη υποψηφιότητα στο
Συνέδριο, είναι σίγουρο ότι η εσωκομματική αντιπολίτευση θα εκφράσει τη
διαφωνία της στο πρόσωπο του κ. Σημίτη με λευκές ψήφους. Υπενθυμίζεται ότι και
στο Συνέδριο του 1999 η εσωκομματική αντιπολίτευση είχε εκφραστεί με τον ίδιο
τρόπο, και τα λευκά είχαν ανέλθει στο 35%.
Τώρα που, όπως φάνηκε χθες, ο κ. Σημίτης δεν είναι σίγουρο αν θα έχει τη
στήριξη παραδοσιακών του συμμάχων, όπως η Β. Παπανδρέου ή ο Κ. Λαλιώτης,
ενδέχεται ο αριθμός των λευκών ψηφοδελτίων να είναι μεγαλύτερος, κάτι που θα
εξαρτηθεί από τις εσωκομματικές διαδικασίες ανάδειξης των συνέδρων. Στη
χθεσινή συνεδρίαση αποφασίσθηκε να συνεδριάσει εκ νέου την Τετάρτη το
Εκτελεστικό Γραφείο, προκειμένου να συζητήσει θέματα του Συνεδρίου και κυρίως
το πότε θα γίνουν οι εσωκομματικές διαδικασίες, το ποιοι θα λάβουν μέρος, και
το πώς θα αποκλειστούν σύνεδροι-«μαϊμούδες». Για τα θέματα αυτά, αναμένεται
νέος, μεγάλος, γύρος αντιπαράθεσης μεταξύ εκσυγχρονιστών και εσωκομματικής
αντιπολίτευσης, όπως άλλωστε συνέβη και πριν από το Συνέδριο του 1999. Από
εκεί και πέρα, κύκλοι του Μεγάρου Μαξίμου ανέφεραν ότι ο κ. Σημίτης θα
επιδιώξει επαφές με όλα τα κορυφαία στελέχη, με αντικείμενο προφανώς την
πορεία προς το Συνέδριο.
Υπό προθεσμία
Το μεγάλο πρόβλημα πάντως αφορά τώρα την κυβέρνηση, που τελεί πλέον υπό
προθεσμία, καθώς, όπως προαναφέρθηκε, η παρούσα έχει ζωή τεσσάρων μηνών. Η
σύνδεση δε του ανασχηματισμού με το Συνέδριο στην πραγματικότητα σημαίνει ότι
τα μέλη της κυβέρνησης, από σήμερα κιόλας, θα επιδιώκουν την ανάδειξή τους σε
υψηλές θέσεις στην Κ.Ε., προκειμένου με τον τρόπο αυτό να διεκδικήσουν
καλύτερο υπουργείο ή παραμονή στο ίδιο πόστο.
Σε ό,τι αφορά την απόφαση του κ. Σημίτη για το «έκτακτο», με χαρακτήρα
επίσπευσης, Συνέδριο, το μυστικό τηρήθηκε απολύτως. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος
Δημ. Ρέππας, που είχε ερωτηθεί σχετικά, με παραπλανητικές απαντήσεις
υποστήριζε ακόμη και χθες το μεσημέρι ότι η συνεδρίαση «δεν θα έχει δραματικό
χαρακτήρα» και πως «δεν υπάρχει θέμα εκτάκτου συνεδρίου». Τα ίδια περίπου
δήλωνε και ο συνεργάτης του Πρωθυπουργού Γιώργος Πανταγιάς, όλες τις
προηγούμενες ημέρες. Όσο για τον σύμβουλο του κ. Σημίτη, Νίκο Θέμελη,
ισχυριζόταν σε όσους τον ρωτούσαν ότι δεν γνώριζε τίποτε, ενώ, όπως έγινε
γνωστό, είχε σημαντική συμμετοχή στη σύνταξη της δήλωσης Σημίτη για την ανάγκη
προσφυγής στο Συνέδριο…
Η Ν.Δ.
Για «βαθιά κρίση» στο ΠΑΣΟΚ και στην κυβέρνηση μίλησε ο Κ. Καραμανλής,
σχολιάζοντας τα όσα συνέβησαν χθες στο Εκτελεστικό Γραφείο, ενώ ο Θ.
Ρουσόπουλος τόνισε ότι «ο κ. Σημίτης, ακόμη και σήμερα, αδυνατεί να λάβει το
μήνυμα που του στέλνει η ελληνική κοινωνία».
Ο Μ. Έβερτ πρόσθεσε ότι «τη δυσλειτουργία της κυβέρνησης και του ΠΑΣΟΚ
δυστυχώς την πληρώνει ο ελληνικός λαός, σε μια περίοδο που η κυβέρνηση θα
έπρεπε να ασχολείται με τα μεγάλα εθνικά θέματα».
«Για επιβεβαίωση της κρίσης που συνοδεύει το τελευταίο διάστημα την πολιτική
ζωή του τόπου» έκανε λόγο ο Δ. Αβραμόπουλος.
Ολόκληρο το κείμενο της απόφασης του Εκτελεστικού Γραφείου του ΠΑΣΟΚ:
«Κυριαρχεί σήμερα αβεβαιότητα για τη θέληση του ΠΑΣΟΚ να αντιμετωπίσει τις
προκλήσεις του τόπου, την ικανότητά του να διαχειριστεί καταστάσεις
κρίσεως, όπως εκείνη, για παράδειγμα, που προέκυψε από το Ασφαλιστικό.
Η αβεβαιότητα αυτή έχει και επίπτωση στην κυβέρνηση. Περιορίζει την
αποτελεσματικότητά της και τη δύναμή της να αντιμετωπίσει προβλήματα. Ο
τόπος όμως, ιδίως αυτή τη στιγμή, που αξιοποιούμε την ένταξη στην ΟΝΕ και
χρειάζεται να σταθεροποιήσουμε και να ενισχύσουμε την ανάπτυξη της οικονομίας
μας, χρειάζεται μια ισχυρή και αποτελεσματική κυβέρνηση:
* Μια κυβέρνηση, της οποίας να μην αμφισβητείται η πολιτική
νομιμοποίηση να προχωρήσει σε τομές και μεταρρυθμίσεις.
* Μια κυβέρνηση με την οποία συντάσσονται τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ και
στηρίζουν τις δράσεις της και όχι να τις αμφισβητούν.
Η σημερινή πολιτική κατάσταση, πιστεύουμε εμείς, είναι σε βάρος της
χώρας. Χρειάζεται μια ξεκάθαρη λύση. Λύση η οποία θα επιτρέψει στο
ΠΑΣΟΚ, που πήρε τη λαϊκή εντολή στις τελευταίες εκλογές, να ολοκληρώσει την
τετραετία, πραγματοποιώντας αυτό το έργο για το οποίο ανέλαβε υποχρέωση και
έχει την εντολή: Την πιο ανεπτυγμένη Ελλάδα, την ισχυρή κοινωνία, την προώθηση
της πραγματικής σύγκλισης με τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την προσπάθεια
για περισσότερη ευημερία σε ένα περιβάλλον σταθερότητας και ανάπτυξης.
Η σημερινή κατάσταση έχει διάφορα αίτια:
* Τον χειρισμό του Ασφαλιστικού από την κυβέρνηση.
* Τις διαφορετικές κοινωνικές και οικονομικές προσεγγίσεις, όσον αφορά
την εξέλιξη της χώρας, από τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ. Αλλά όχι μόνο.
Η σημερινή κατάσταση είναι, επίσης, αποτέλεσμα μιας συνεχούς
αμφισβήτησης της κυβερνητικής πορείας:
* Από όσους αντιτίθενται στον εκσυγχρονισμό της χώρας και δεν θέλουν να
προχωρήσει με αυτόν τον τρόπο.
* Από όσους δεν θέλουν την ορθολογική οργάνωση της πολιτείας.
* Από την προσπάθεια για περιορισμό των οικονομικών και συντεχνιακών
εξουσιών.
Η αμφισβήτηση αυτή εμφανίζεται υπό διάφορες μορφές:
* Για παράδειγμα, στη συνεχή ειδησεογραφία, για μια δήθεν αρνητική
πορεία της οικονομίας που εξανεμίζει ό,τι έχει επιτευχθεί τα περασμένα τέσσερα
χρόνια.
* Στην υπερβολική δημοσιότητα για προσωπικές αντιθέσεις και διαμάχες
που δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα.
* Στην καλλιέργεια μιας εικόνας συνεχούς κρίσης της πολιτικής, συνεχούς
αδυναμίας των πολιτικών να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα του τόπου.
Όλα αυτά είναι μέσα πίεσης.
Το ΠΑΣΟΚ έχει μια διαφορετική εικόνα. Μια εικόνα με ατέλειες,
με δυσλειτουργίες, αλλά με δημιουργική παρουσία.
Και η κυβέρνηση έχει μια διαφορετική πραγματικότητα:
* Αυτή η κυβέρνηση ενέταξε την Ελλάδα στην ΟΝΕ.
* Πέτυχε, τον περασμένο χρόνο, τη συμμετοχή στη ζώνη του Ευρώ, χωρίς
κλυδωνισμούς.
* Αντιμετώπισε την πετρελαϊκή κρίση με επιτυχία.
* Κατέθεσε προγράμματα για την αξιοποίηση των πρωτόγνωρων πόρων του Γ’
ΚΠΣ που εγκρίθηκαν.
* Αύξησε τις κοινωνικές δαπάνες θεαματικά.
* Καταπολεμά την ανεργία.
* Εξασφάλισε την εφαρμογή της συμφωνίας του Ελσίνκι με την εταιρική
σχέση Τουρκίας – Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η λύση στη σημερινή αβεβαιότητα πρέπει να είναι γρήγορη,
αποτελεσματική και να μη χωρά αμφισβητήσεις.
Το Εκτελεστικό Γραφείο αποφάσισε ομόφωνα να επιταχύνει τις διαδικασίες του
Συνεδρίου και να εισηγηθεί στην Κεντρική Επιτροπή που θα συνέλθει στις 13
& 14 Ιουλίου τη διεξαγωγή του Συνεδρίου το πρώτο δεκαπενθήμερο του
Οκτωβρίου. Το Συνέδριο θα είναι συνέδριο συσπείρωσης, ενότητας
και νίκης.
Οι στόχοι μας είναι σταθεροί.
Είμαστε αποφασισμένοι να ολοκληρώσουμε το έργο μας. Να κάνουμε τις
εκλογές στο τέλος της τετραετίας του 2004.
Το Συνέδριο αυτό, οι δημοτικές και νομαρχιακές εκλογές, η
προεδρία της Ε.Ε. το πρώτο εξάμηνο του 2003 είναι ενδιάμεσοι σταθμοί
της πορείας προς το 2004.
Το ΠΑΣΟΚ θα βγει μπροστά με πίστη και αισιοδοξία. Θα βγει
μπροστά, γιατί μπορεί και θέλει να διασφαλίσει το μέλλον αυτού του
τόπου».














