|
|
Από τη μικρή αυλή του σπιτιού, στο χωριό Βουρλιώτες, κοιτάζει προς το
αμπέλι του, που βρίσκεται στην απέναντι πλευρά, στη θέση Βίγλα. Στη θέα της
καταστροφής δεν μπορεί να συγκρατήσει τα δάκρυά του…
«Αγόρι μου, είμαι 73 χρόνων και τέτοια καταστροφή δεν την έχω ξαναδεί. Η Σάμος
δεν είναι πλέον το νησί που ξέρω», λέει με παράπονο ο ηλικιωμένος αγρότης. Ο
κ. Χρήστος Βουρνόβας βρίσκει, όμως, το κουράγιο και ξεσπά: «Δεν μπορώ να
καταλάβω πώς γίνεται και πριν από χρόνια, όταν έπιανε φωτιά, να τρέχουμε όλοι
και να την εμποδίζουμε με τις τσάπες, και τώρα, με όλα αυτά τα σύγχρονα μέσα
και τα αεροπλάνα, να μην μπορούν να την καταπολεμήσουν».
Δίπλα του η σύζυγός του, η κ. Ασπασία, δεν μπορεί να κρύψει την οργή της.
«Όταν τον χειμώνα προσπαθούσαμε να φτιάξουμε αντιπυρικές ζώνες δεν μας άφηναν
οι οικολογικοί σύλλογοι και το δασαρχείο, με τη δικαιολογία ότι προστατεύουν
τα δέντρα. Ας δούνε τώρα τα χάλια τους, αφού τα πυροσβεστικά οχήματα δεν
μπορούσαν να περάσουν από ‘κεί».
Στη Σάμο, το άλλοτε καταπράσινο νησί του Αιγαίου, η φωτιά από χθες τα
ξημερώματα μαίνεται στο βόρειο τμήμα και εκινείτο έως τις πρώτες πρωινές
ώρες σε ένα μέτωπο από το Κοκκάρι προς το Καρλόβασι.
|
Ατέλειωτος ο πύρινος εφιάλτης για τη Σάμο, το άλλοτε καταπράσινο νησί του Αιγαίου
|
Το μέτωπο από το χωριό Πλάτανος έως το Καρλόβασι πάντα έως τις πρώτες
πρωινές ώρες – ελέγχετο, ενώ πιο επικίνδυνο είναι το μέτωπο που εκτείνεται
δυτικά από το Κοκκάρι έως το χωριό Βουρλιώτες. Οι φλόγες είχαν περικυκλώσει το
προαναφερόμενο χωριό και τους Μανωλάτες. Μάλιστα, στο τελευταίο χωριό είχαν
εγκλωβιστεί 20 βοσκοί και οι κάτοικοι ζητούσαν συνεχώς ενισχύσεις προκειμένου
να τους απεγκλωβίσουν. Ο Καρβούνης, το πανέμορφο βουνό στο κέντρο του νησιού,
με υψόμετρο 1.160 μέτρα, δεν είναι πλέον το ίδιο. Από εδώ έπαιρναν στην
αρχαιότητα την απαραίτητη ξυλεία για να κατασκευάσουν τα πλοία σάμαινες που
κυριαρχούσαν στο Αιγαίο. Τώρα, έχει απομείνει μόνο στάχτη…
Τα προαναφερόμενα είναι τα κύρια μέτωπα. Ωστόσο, σε όλο το νησί υπάρχουν
παντού μικροεστίες, «ωρολογιακές βόμβες» τις χαρακτήριζαν οι πυροσβέστες,
έτοιμες να πάρουν μεγάλες διαστάσεις.
Από τη φωτιά στο βόρειο μέτωπο έχουν καταστραφεί τα πιο τουριστικά μέρη του
νησιού, που βρίσκονται πάνω από τις παραλίες Τσαμαδού και Λεμονάκια. Η ζημιά
στην τουριστική κίνηση της Σαμου είναι δεδομένη. Όλοι μιλούν για μείωση της
τουριστικής κίνησης και ακυρώσεις από το εξωτερικό, ειδικά από τη Γερμανία.
Οι κάτοικοι του νησιού υποστηρίζουν ότι οι υπεύθυνοι υποτίμησαν τη φωτιά,
γι΄αυτό και πήρε ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Μιλώντας στα «ΝΕΑ», ο πρόεδρος του
Νομαρχιακού Συμβουλίου Σάμου, κ. Θεμιστοκλής Δημόπουλος, υποστηρίζει πως «αν
δεν υποτιμούσαν το βόρειο μέτωπο, δεν θα αναζωπυρωνόταν προχθές το βράδυ, με
αποτέλεσμα να πάρει αυτές τις διαστάσεις και να εκκενώνονται χωριά».
Η φωτιά έμοιαζε να παίζει «κρυφτό» με τους πυροσβέστες. Εκεί που νόμιζες ότι
είχε σβήσει, ο αέρας της έδινε ζωή και ορθώνονταν τεράστιες φλόγες.
Για άλλη μια φορά, οι περισσότεροι κάτοικοι κάνουν λόγο για κακό συντονισμό,
με αποτέλεσμα η φωτιά να πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Όλοι τους, με κάθε
μέσο, έτρεχαν να συνδράμουν στο σβήσιμο. Ανάμεσά τους και μια γυναίκα, η κ.
Στέλλα Σπυριδάκη, η οποία έψαχνε να βρει την 30χρονη κόρη της, που είχε χαθεί
από προχθές το βράδυ, όταν είχε εκκενωθεί το χωριό Βουρλιώτες.
Εφιαλτική νύχτα
Προχθές ήταν η πιο εφιαλτική νύχτα το παραδέχθηκε και ο υπουργός Αιγαίου, κ.
Νίκος Σηφουνάκης , αφού η φωτιά κατάφερε να γυρίσει από το βουνό και να
απειλήσει τους Βουρλιώτες και το Κοκκάρι. Μάλιστα, πολλά ξενοδοχεία στο
Κοκκάρι μετέφεραν με πούλμαν τους τουρίστες σε άλλα μέρη του νησιού.
Από τη φωτιά δεν γλίτωσε ούτε το ιστορικό μοναστήρι 600 χρόνων της Παναγίας
της Βροντιανής. Η φωτιά έκαψε το μοναστήρι και τα κελιά των μοναχών, αλλά δεν
ακούμπησε το μικρό εκκλησάκι. Ο ηγούμενος πήρε τη θαυματουργή εικόνα της
Παναγίας και έφυγε μόλις είδε πως δεν μπορούσε να κάνει τίποτε άλλο.
Οι πυροσβέστες, ανήμποροι να κάνουν οτιδήποτε… προσεύχονταν στον Αίολο να
αλλάξει ο άνεμος και να γυρίσει από νοτιά σε βοριά! Ο κίνδυνος ήταν μεγάλος,
αφού έξω από το Κοκκάρι υπάρχει σταθμός της ΔΕΗ με αποθήκες καυσίμων.
Σύσκεψη
Χθες έγινε στη Σάμο σύσκεψη προκειμένου να αποτιμηθεί το ύψος της καταστροφής.
Στη σύσκεψη, που πραγματοποιήθηκε στο Επιμελητήριο του νησιού, πήραν μέρος ο
υπουργός Ανάπτυξης, κ. Νίκος Χριστοδουλάκης, ο υπουργός Αιγαίου, κ. Νίκος
Σηφουνάκης, οι υφυπουργοί ΠΕΧΩΔΕ κ. Νάσος Αλευράς και Γεωργίας κ. Φώτης
Χατζημιχάλης, καθώς και τοπικοί φορείς. Οι τελευταίοι, ζήτησαν να μεταβεί στο
νησί ο πρωθυπουργός και επίσημη δέσμευση από την κυβέρνηση ότι θα υπάρξει
πρόγραμμα ανασυγκρότησης.
Όπως είπε στα «ΝΕΑ» ο κ. Νίκος Σηφουνάκης, εντός των ημερών η κυβέρνηση θα
εξαγγείλει μέτρα για την αντιμετώπιση της καταστροφής.
Ο Αρχιεπίσκοπος
Στη Σάμο έφθασε χθες με ελικόπτερο, προερχόμενος από το Βόλο, ο Αρχιεπίσκοπος
Αθηνών και πάσης Ελλάδος. Ο κ. Χριστόδουλος επισκέφθηκε 13 χωριά που επλήγησαν
από τη φωτιά, συζήτησε με τους κατοίκους για τα προβλήματά τους, ενώ ρώτησε να
πληροφορηθεί σχετικά με το συντονισμό της κατάσβεσης. «Είναι μια δοκιμασία
αυτό που περνάτε», τους είπε. «Μόνο με την πίστη θα αισθανθείτε καλύτερα».
Έφερε μάλιστα ως παράδειγμα τον φοίνικα, ο οποίος, όπως είπε, «ξαναγεννιέται
μέσα από την τέφρα του…». Η συζήτηση έφθασε κάποια στιγμή και στο θέμα των
ταυτοτήτων. «Είμαστε χριστιανοί Ορθόδοξοι και είμαστε μαζί σου», του είπαν
ορισμένοι από τους συγκεντρωμένους.
Αλλά αρκετοί κάτοικοι ζήτησαν διευκρινίσεις από τον Αρχιεπίσκοπο όταν άκουσαν
να τους λέει για βοήθεια από την Εκκλησία. Δεν πήραν απάντηση.
Ο κ. Χριστόδουλος, καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας, που έμεινε στη Σάμο, δεν
συναντήθηκε με το κυβερνητικό κλιμάκιο. Το απόγευμα, όταν ρωτήθηκε για την
επίσκεψη του Αρχιεπισκόπου ο υπουργός Αιγαίου, κ. Νίκος Σηφουνάκης, απάντησε:
«Δεν τον συναντήσαμε. Εμείς ήρθαμε για δουλειά κι αυτός για τα ευχέλαιά
του…».
Αποτίμηση
Σύμφωνα με τους έως τώρα υπολογισμούς, η φωτιά αποτέφρωσε πάνω από 25.000
στρέμματα δάσους και αγροτικών καλλιεργειών. Στη μάχη με τις φλόγες έχουν
ριχθεί 550 πυροσβέστες με 60 οχήματα και δυνάμεις του στρατού, ενώ στην
κατάσβεση παίρνουν μέρος 6 πυροσβεστικά αεροσκάφη και 4 ελικόπτερα.
«Κάνω ό,τι μπορώ, αλλά έχω να κοιμηθώ από την Παρασκευή»
|
Ο 25χρονος Κώστας Ξηροκώστας, ένας από τους 550 πυροσβέστες οι οποίοι κατάκοποι και άυπνοι δίνουν με όλες τους τις δυνάμεις τη μάχη με τη φωτιά
|
Τα μάτια του είναι κατακόκκινα. Δείχνει κατάκοπος από την κούραση, έτοιμος να
πέσει κάτω. Και όμως προσπαθεί να σταθεί με όλες του τις δυνάμεις απέναντι στη
φωτιά και να δώσει τη μάχη του!
«Φίλε, έχω να κοιμηθώ πάνω από πενήντα ώρες. Ήμουν υπηρεσία στην Ελευσίνα και
από εκεί ήρθα την Παρασκευή κατ’ ευθείαν στη Σάμο. Ούτε στο σπίτι μου δεν
πρόλαβα να πάω…».
Ο 25χρονος Κώστας Ξηροκώστας είναι ένας από τους 550 πυροσβέστες, οι οποίοι
δίνουν μάχη με τις πύρινες φλόγες που καίνε το νησί του Πυθαγόρα. Χθες πέρασε
όλη την ημέρα στην περιοχή του Τσαμαδού, προσπαθώντας να εμποδίσει τις φλόγες
να κατέβουν στην παραλία και να κάψουν τα ξενοδοχεία. Το βράδυ τον βρήκε σε
άλλο μέτωπο της φωτιάς… «Κάνω ό,τι μπορώ για να πολεμήσω τη φωτιά. Έχω να
κοιμηθώ από την Παρασκευή. Άνθρωπος είμαι και κάποια στιγμή οι δυνάμεις μου με
εγκαταλείπουν», λέει. «Προσπαθώ να πολεμήσω την έλλειψη του ύπνου. Άλλωστε
αυτή είναι η δουλειά μου. Δεν αντέχω, όμως, να λένε πως οι συνάδελφοί μου κι
εγώ δεν κάνουμε καλά τη δουλειά μας…».
Με ανθρώπους… φαντάσματα μοιάζουν τις τελευταίες ημέρες οι πυροσβέστες, οι
οποίοι έφθασαν στο νησί μόλις ξέσπασε η καταστροφική φωτιά της Πέμπτης. Οι
περισσότεροι μεταφέρθηκαν στο νησί από άλλα πύρινα μέτωπα, απ’ όλη την Ελλάδα,
και από την κούραση είναι έτοιμοι να καταρρεύσουν. Ωστόσο, δεν το βάζουν
κάτω…
Ξημερώματα Δευτέρας στο χωριό Πύργος. Πριν από μερικές ώρες δόθηκε εντολή να
εκκενωθεί η περιοχή. Οι φλόγες έκαψαν σπίτια και οι καπνοί κάλυψαν τα πάντα.
Μια ομάδα πυροσβεστών σταμάτησε μπροστά στον επικεφαλής τους. «Κύριε διοικητά,
δεν αντέχουμε άλλο», του λένε. «Έχουμε να κλείσουμε μάτι από την Παρασκευή.
Είμαστε έτοιμοι να σωριαστούμε κάτω από την κούραση. Πού να πάμε;»…
Τι να τους απαντήσει ο επικεφαλής, αφού ο ίδιος δεν είναι σε καλύτερη
κατάσταση. «Ρε παιδιά, σας καταλαβαίνω. Κουράγιο, όμως. Δεν γίνεται αλλιώς,
αυτοί είμαστε, δεν μπορούμε να κάνουμε πίσω τώρα», τους λέει προσπαθώντας να
τους καθησυχάσει…
Η κούραση είναι οφθαλμοφανής και στο πρόσωπο του 30χρονου πυραγού Θανάση
Καραχάλιου. Αυτός και η ομάδα του ήταν οι τελευταίοι πυροσβέστες που έμειναν
προχθές το βράδυ στον δρόμο πάνω από το χωριό Βουρλιώτες ναανακόψουν τη φωτιά
και να προστατεύσουν από τις φλόγες δύο σπίτια.
Και παρά το ξενύχτι έχει και αυτός να κοιμηθεί από την Παρασκευή όλη την
ημέρα χθες έτρεχε με τους συναδέλφους του στο βουνό να σβήσει τις φλόγες.
«Είναι άδικο να μας κατηγορούν για ολιγωρία», λέει με παράπονο και μαζί του
συμφωνεί όλη η ομάδα…
«Με τα χίλια ζόρια προσπαθούμε να κρατήσουμε τους τουρίστες»
Περισσότεροι από 1.500 τουρίστες βρέθηκαν χθες με τις βαλίτσες τους στους
δρόμους σε διάφορες περιοχές του Δήμου Σαμίων. Το χωριό Κοκάρι όπου διέμεναν
κινδύνευε από τη φωτιά και έπρεπε να εκκενωθεί. Έτσι οι τουρίστες αναγκάστηκαν
να αδειάσουν τα δωμάτια των ξενοδοχείων μέσα σε δέκα λεπτά. Και αυτή δεν ήταν
η πρώτη φορά. Τις τελευταίες πέντε μέρες, τουρίστες έχουν μεταφερθεί δύο ή
τρεις φορές από τη μία περιοχή στην άλλη. «Όταν η φωτιά ξεκίνησε στα νότια του
νησιού, μεταφέραμε τους τουρίστες στα βόρεια. Και όταν το βόρειο μέρος άρχισε
να κινδυνεύει αναγκαστήκαμε να ξαναμεταφέρουμε τους τουρίστες σε άλλες
περιοχές», είπε στα «ΝΕΑ» απελπισμένος ο πρόεδρος των ξενοδόχων Σάμου κ.
Κωνσταντίνος Κυριαζής, ενώ προσέθεσε χαρακτηριστικά ότι «με τα χίλια ζόρια
προσπαθούμε να κρατήσουμε τους τουρίστες». Ο ίδιος, εκ μέρους όλων των
συναδέλφων του στο νησί, κάνει έκκληση σε όλους τους αρμοδίους να συμβάλουν
«ώστε να ξεπεραστεί η δύσκολη κατάσταση». «Παλεύουμε ακόμη με τη φυσική
καταστροφή. Όταν όμως το κακό περάσει, το νησί δεν θα πρέπει να μείνει
αβοήθητο. Θα προχωρήσουμε μπροστά, όμως όλοι οι αρμόδιοι πρέπει να βοηθήσουν
γι’ αυτό. Η Σάμος και μετά τη φωτιά θα εξακολουθήσει να έχει πράσινο και
πολλές άλλες ομορφιές», λέει. Πάντως μέχρι στιγμής το ποσοστό των ακυρώσεων
στις κρατήσεις των ξενοδοχείων για το επόμενο διάστημα είναι, σύμφωνα με τους
ξενοδοχειακούς παράγοντες, πολύ μικρό.
