Ώρα κρίσης για τα κλειστά επαγγέλματα

Με βάση τρία κριτήρια θα κριθεί το μέλλον των λεγόμενων “κλειστών”
επαγγελμάτων ή επιχειρηματικών δραστηριοτήτων που βρίσκονται στο στόχαστρο της
κυβέρνησης ύστερα από σχετική παρέμβαση του ΟΟΣΑ.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τους σχεδιασμούς του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας,
τα κριτήρια με βάση τα οποία θα αποφασισθούν ενδεχόμενες νομοθετικές ή άλλες
παρεμβάσεις στα “κλειστά” επαγγέλματα είναι τα εξής:

1 Η λειτουργία ή μη του ανταγωνισμού σε ό,τι αφορά την πρόσβαση σε αυτά
και την άσκησή τους. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, στα επαγγέλματα του
συμβολαιογράφου ή του ιδιοκτήτη ταξί, για παράδειγμα, δεν υπάρχει ελεύθερη
πρόσβαση, τουλάχιστον στην επαρχία. “Αυτό απεικονίζεται και στην αξία μιας
άδειας ταξί στην επαρχία”, αναφέρουν χαρακτηριστικά στο ΥΠΕΘΟ.

2 Η ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών. Το παράδειγμα των ταξί είναι
και πάλι χαρακτηριστικό, σύμφωνα με τις πηγές του υπουργείου Εθνικής
Οικονομίας.

3 Τα διοικητικά εμπόδια, όπως για παράδειγμα η ανάγκη να προσκομίσει
κανείς 25-30 έγγραφα για να ασκήσει μία επαγγελματική δραστηριότητα. “Γιατί να
μην αντικατασταθούν οι διάφορες άδειες με μια απλή ειδοποίηση;”, παρατηρούν οι
ίδιες πηγές.

Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας έχει ήδη συνταχθεί ένας πρώτος κατάλογος
επαγγελμάτων που έχουν θέσει σοβαρή υποψηφιότητα για αλλαγές διαφόρων ειδών,
θεσμικού χαρακτήρα και μη.

Όμως ο κατάλογος αυτός φυλάσσεται ως επτασφράγιστο μυστικό, αφού κάθε πιθανή
διαρροή μπορεί να προκαλέσει αντιδράσεις της σχετικής επαγγελματικής ομάδας.

Ήδη, άλλωστε, από την περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας κ.
Γιάννος Παπαντωνίου έγινε, σύμφωνα με πληροφορίες, αποδέκτης των πρώτων αυτών
αντιδράσεων, οι οποίες αντανακλώνται και σε κυβερνητικό επίπεδο. Γι’ αυτό και
θέλει να σχεδιάσει με τη μεγαλύτερη δυνατή προσοχή τις αλλαγές που θα γίνουν,
ώστε να αποφύγει ή τουλάχιστον να περιορίσει τις πιθανές αντιδράσεις.

Οπωσδήποτε, σύμφωνα με όσα αφήνουν να εννοηθούν αρμόδιες πηγές στο υπουργείο,
στα επαγγέλματα στα οποία σχεδιάζονται παρεμβάσεις θα περιλαμβάνονται,
πιθανότατα, εκτός από τους οδηγούς ταξί και τους συμβολαιογράφους, που
προαναφέρθηκαν, οι περιπτεριούχοι, τα φαρμακεία, τα αρτοποιεία, τα συνεργεία
αυτοκινήτων, οι ιδιοκτήτες φορτηγών, οι εισαγωγείς τροφίμων.

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας αναμένεται να αποφασίσει την ερχόμενη εβδομάδα
τη διαδικασία που θα ακολουθήσει για να προωθήσει αυτόν τον φιλόδοξο στόχο
του.

Έναν στόχο που ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα, μόλις η Ευρωπαϊκή Επιτροπή
και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έδωσαν στη δημοσιότητα τις εκθέσεις τους για
την ένταξη της Ελλάδας στην ΟΝΕ. Καθώς και οι δύο εκθέσεις αναφέρονταν στην
ανάγκη διαρθρωτικών παρεμβάσεων για την τιθάσευση του πληθωρισμού, ο κ.
Παπαντωνίου θέλησε να ξεκαθαρίσει αμέσως το τοπίο εξαγγέλλοντας τις
διαρθρωτικές παρεμβάσεις που θα κάνει η κυβέρνηση.

Και ανάμεσά τους εξέχουσα θέση είχε αυτή που αφορά την διευκόλυνση της
πρόσβασης σε επαγγελματικές και επιχειρηματικές δραστηριότητες.

Το τελικό αποτέλεσμα της προσπάθειας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη
συγκεκριμενοποίηση του στόχου που θα τεθεί και από το μηχανισμό ο οποίος θα
αναλάβει να τον προωθήσει. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο μηχανισμός αυτός, για τον
οποίο εξετάζονται εναλλακτικά σενάρια, θα είναι έτοιμος μέσα στον Μάιο.

Σε βάθος χρόνου

Ένα από τα προς εξέταση σενάρια, το οποίο κυκλοφορεί σε κύκλους του ΥΠΕΘΟ,
προβλέπει τη σύσταση μιας διυπουργικής επιτροπής σε επίπεδο γενικού γραμματέα,
η οποία θα υποστηρίζεται από μια τεχνική επιτροπή, σε υπουργικό επίπεδο.

Ο μηχανισμός που θα δημιουργηθεί θα κληθεί:

1 Να εντοπίσει τα επαγγέλματα εκείνα στα οποία υπάρχουν προβλήματα, με
βάση τα τρία κριτήρια που προαναφέρθηκαν.

2 Να αποφασίσει ποια λύση θα ακολουθηθεί για κάθε επάγγελμα ή κατηγορία
προβλήματος.

3 Να προτείνει ένα μηχανισμό παρακολούθησης, ώστε να μην επαναληφθούν
αντίστοιχα φαινόμενα στο εξής.

Έτσι, όπως αναφέρουν και οι αρμόδιες πηγές του ΥΠΕΘΟ, η προσπάθεια θα
επεκταθεί σε βάθος χρόνου. Χαρακτηριστικά επικαλούνται το παράδειγμα της
Πορτογαλίας, όπου ξεκίνησε αντίστοιχη πρωτοβουλία, η οποία διαρκεί ήδη τρία
χρόνια.

Πάντως, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας εξαγγέλλοντας το μέτρο είπε: “Θέλω να
ελπίζω ότι μέσα στο 2000 θα έχουν ληφθεί όλες οι αναγκαίες αποφάσεις” σε ό,τι
αφορά την κατάργηση των διοικητικών εμποδίων και των γραφειοκρατικών
στρεβλώσεων για την άσκηση επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Προφανώς, η πλήρης
αναμόρφωση του συστήματος των επαγγελμάτων θα πάρει περισσότερο χρόνο.

Ο ΟΟΣΑ

Νέα ώθηση στην πρωτοβουλία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας αναμένεται να
δοθεί με τη δημοσιοποίηση, στις 5-7 Ιουνίου, της έκθεσης του ΟΟΣΑ για τις
συνθήκες ανταγωνισμού στην Ελλάδα.

Εκεί προφανώς θα αναφέρονται χαρακτηριστικά παραδείγματα αγορών όπου ο
ανταγωνισμός δεν ασκείται με ικανοποιητικές συνθήκες. Άλλωστε, ήδη ο ΟΟΣΑ
γνωστοποίησε ότι θα κάνει ειδική παρουσίαση για τρεις επαγγελματικές
δραστηριότητες, στις οποίες θεωρεί ότι υπάρχει πρόβλημα: τους ιδιοκτήτες
φορτηγών αυτοκινήτων, την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος και την ακτοπλοΐα.

Οι ΔΕΚΟ

Θερμό καλοκαίρι αναμένεται άλλωστε και για τις δύο μεγάλες ΔΕΚΟ, στις οποίες
εντοπίζονται σε μεγάλο βαθμό οι διαρθρωτικές παρεμβάσεις που εξήγγειλε ο κ.
Παπαντωνίου. Έτσι, σύμφωνα πάντα με πηγές του ΥΠΕΘΟ:

1 Εντός του καλοκαιριού θα κατατεθεί στη Βουλή το νομοσχέδιο για την
απελευθέρωση των τηλεπικοινωνιών του υπουργείου Μεταφορών, με το οποίο θα
αναβαθμίζεται η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών.

2 Ετοιμάζονται ήδη τα Προεδρικά Διατάγματα για την απελευθέρωση της
αγοράς ενέργειας, κατ’ εφαρμογήν του σχετικού νόμου, ενώ αναμένεται να
λειτουργήσει η ρυθμιστική αρχή ενέργειας.

3 Ως το τέλος του χρόνου προβλέπεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία για
την εξεύρεση στρατηγικού συμμάχου για τον ΟΤΕ.

Πράσινο φως για τις αλλαγές

Πράσινο φως για την απελευθέρωση των κλειστών επαγγελμάτων και την κατάργηση
γραφειοκρατικών διαδικασιών στη λειτουργία της αγοράς έδωσε χθες το Υπουργικό
Συμβούλιο. Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κ. Γιάννος
Παπαντωνίου έκανε εισήγηση για τους τρεις άξονες στους οποίους θα κινηθεί η
οικονομική πολιτική τη διετία 2000-2001. Ο υπουργός ανέφερε ότι θα προχωρήσει
η γρήγορη κατάργηση των δομών της αγοράς που στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό,
καθώς και των γραφειοκρατικών διαδικασιών. Σε αυτές περιλαμβάνεται και το
καθεστώς που ισχύει στα κλειστά επαγγέλματα, το οποίο ήδη είναι υπό
επανεξέταση στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Ο κ. Παπαντωνίου έκανε επίσης
σαφές ότι η εισοδηματική πολιτική θα παραμείνει σφιχτή και μετά την ένταξη της
χώρας στην ΟΝΕ

Παράλληλα, είπε ότι θα προωθηθούν οι διαρθρωτικές αλλαγές που έχει ήδη
ανακοινώσει η κυβέρνηση και αφορούν την απελευθέρωση των αγορών (ηλεκτρικής
ενέργειας και τηλεπικοινωνιών) καθώς και οι ιδιωτικοποιήσεις και οι
μετοχοποιήσεις. Ο υπουργός τόνισε ότι θα δοθεί βάρος στην ενίσχυση του
ανταγωνισμού στην αγορά, γι’ αυτό και θα ενισχυθεί ο εποπτικός ρόλος και η
λειτουργία των Επιτροπών Ανταγωνισμού, Κεφαλαιαγοράς, Τηλεπικοινωνιών και η
Επιτροπή Ηλεκτρικής Ενέργειας.

Ο κ. Παπαντωνίου ανέφερε ότι θα υλοποιηθούν όλες οι δεσμεύσεις που ανέλαβε
προεκλογικά η κυβέρνηση και αφορούν τη χορήγηση του δεκαχίλιαρου σε όσους
αμείβονται με τους κατώτερους μισθούς και ημερομίσθια, η αύξηση των κατώτατων
συντάξεων του ΙΚΑ και του ΟΓΑ, καθώς και η μείωση των φόρων, στο πλαίσιο των
περιθωρίων που δίνει η αυστηρή εκτέλεση του προϋπολογισμού.

Ο τρίτος άξονας της πολιτικής της κυβέρνησης αφορά τις διαπραγματεύσεις για
την ένταξη της Ελλάδας στην ΟΝΕ, οι οποίες θα ολοκληρωθούν και τυπικά στις 19
Ιουνίου στην Πορτογαλία στη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όπου θα
ληφθούν οι αποφάσεις. Ο κ. Παπαντωνίου ανέφερε ότι η Ελλάδα εκπληρώνει με
άνεση όλα τα κριτήρια γα την ένταξή της στην ΟΝΕ.