Το χρηματιστήριο μείωσε τον δανεισμό

Με δανεικά που αντιστοιχούσαν στο περίπου 88% των συνολικών κεφαλαίων που
χρησιμοποιούσαν, λειτουργούσαν το 1985 οι ελληνικές βιομηχανικές μονάδες.
Σήμερα, τα δανεικά έχουν μειωθεί στο 55%

Περαιτέρω μείωση της δανειακής επιβάρυνσης των ελληνικών επιχειρήσεων
προβλέπει με δήλωσή του στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών
Βιομηχανιών κ. Ιάσων Στράτος, καθώς εκτιμά ότι η «ελληνική βιομηχανία θα
προσφέρει ελκυστική διέξοδο στα αποταμιευτικά κεφάλαια της χώρας». Σήμερα,
όπως προκύπτει από στοιχεία του ΣΕΒ, τα ίδια κεφάλαια των 5.473 μεταποιητικών
μονάδων της Ελλάδος ανέρχονται σε 4 τρισ. δρχ. έναντι 4,9 τρισ. δρχ. που είναι
τα ξένα κεφάλαια, δηλαδή τα δανεικά.

Η σημαντική βελτίωση του λεγόμενου δείκτη δανειακής επιβάρυνσης των ελληνικών
επιχειρήσεων φαίνεται από το γεγονός ότι πριν από δεκαπέντε χρόνια τα ίδια
κεφάλαια 3.176 βιομηχανικών μονάδων ανέρχονταν σε 326,6 δισ. δρχ., ενώ τα ξένα
σε 908 δισ. δρχ.

Το 1982 τα ίδια κεφάλαια αποτελούσαν μόλις το 26,5% των συνολικών κεφαλαίων,
ενώ το 1997 το 45,3% αντίστοιχα.

Η κατακόρυφη πτώση του λεγόμενου χρηματοοικονομικού κόστους των επιχειρήσεων
είχε ως αποτέλεσμα τη σημαντική αύξηση της κερδοφορίας τους, καθώς το
περιθώριο καθαρού κέρδους επί των πωλήσεων από το επίπεδο, του περίπου 3% που
ήταν στις αρχές της δεκαετίας του 1990 αυξήθηκε στο 5% στην τριετία 1995-1997.
Στη μείωση του χρηματοοικονομικού κόστους των ελληνικών επιχειρήσεων συντέλεσε
όχι μόνο η άντληση φθηνών κεφαλαίων μέσω της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, αλλά και
η ταχεία αποκλιμάκωση των επιτοκίων δανεισμού τους από τις τράπεζες.

Συγκεκριμένα, το 1995 τα επιτόκια για κεφάλαια κίνησης ήταν 21,1% και έπεσαν
το 1998 στο 17,6%, ενώ τα επιτόκια για επενδυτικά δάνεια από 19,5% έπεσαν στο
16% στο τέλος του 1998.

Από την οδό Σοφοκλέους οι επιχειρήσεις άντλησαν από το 1990 μέχρι τέλος του
1998 συνολικά κεφάλαια ύψους 55,7 τρισ. δρχ.

Η σχέση ιδίων κεφαλαίων προς συνολικά κεφάλαια είχε φθάσει το 1985 στο
χειρότερο σημείο της μεταπολεμικής περιόδου, όπου οι ελληνικές επιχειρήσεις
λειτουργούσαν κατά 87,4% με ξένα κεφάλαια. Η αντίστροφη μέτρηση άρχισε το 1985
για να φθάσει στο υψηλότερο σημείο το 1996 όπου η σχέση ιδίων κεφαλαίων προς
συνολικά έφθασε στο 43,4%.

Βέβαια, η αύξηση των ιδίων κεφαλαίων το 1996 επηρεάστηκε και από τη λογιστική
αναπροσαρμογή της αξίας των γηπέδων και κτιρίων των εταιρειών. Η βελτίωση,
πάντως, της σχέσης ιδίων προς συνολικά κεφάλαια είναι σαφής και σταθερή, με
αποτέλεσμα ο δείκτης δανειακής επιβάρυνσης των ελληνικών επιχειρήσεων να
πλησιάζει τον αντίστοιχο δείκτη των άλλων χωρών – μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
αλλά οπωσδήποτε να υπολείπεται αυτού των Ηνωμένων Πολιτειών.

Ο δείκτης κατά κλάδους

Η βελτίωση της σχέσης ιδίων προς ξένα κεφάλαια δεν είναι βέβαια η ίδια για
όλους τους κλάδους της ελληνικής βιομηχανίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ICAP
για το 1997 ο μεγαλύτερος δείκτης δανειακής επιβάρυνσης αφορά με ποσοστό 74%
τις καπνοβιομηχανίες, ενώ ο χαμηλότερος αφορά στις βιομηχανίες παραγωγής ποτών
με ποσοστό 36%.

Ο μέσος όρος δανειακής επιβάρυνσης για όλους τους κλάδους της βιομηχανικής
παραγωγής ήταν το 1997 56%.

Με βάση τα συγκριτικά στοιχεία 1996 προς 1995 που είναι ενδεικτικά των τάσεων
βελτίωσης του λόγου ίδια προς ξένα κεφάλαια οι κλάδοι που αυξάνουν τα ίδια
κεφάλαιά τους σε βάρος των ξένων ανέρχονται στους δεκαοκτώ, ενώ μόνο τρεις, ο
κλάδος προϊόντων καπνού, ξύλου και φελλού και μη μεταλλικών ορυκτών ακολουθούν
αντίθετη πορεία.

Η μεγαλύτερη βελτίωση της σχέσης ιδίων προς συνολικά κεφάλαια για το 1996 (σε
ποσοστό 15,9%) παρουσιάστηκε στον κλάδο κατασκευής μεταφορικών μέσων στον
οποίο είχε σημειωθεί σημαντική βελτίωση και κατά τον προηγούμενο χρόνο.
Ακολούθησαν με σημαντικές βελτιώσεις οι κλάδοι κατασκευής ηλεκτρικών και
ηλεκτρονικών μηχανών γραφείου και συσκευών επεξεργασίας πληροφοριών,
βιομηχανιών παραγώγων πετρελαίου και άνθρακος και κατασκευής προϊόντων από
μέταλλο, εκτός από μηχανές και μεταφορικό υλικό.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει η διαχρονική εξέλιξη του λόγου ιδίων προς συνολικά
κεφάλαια στις κερδοφόρες και ζημιογόνες επιχειρήσεις.

Το 1992 οι ζημιογόνες λειτουργούσαν με μόλις 1,2% δικά τους κεφάλαια, ενώ
μόλις το 1996 βελτιώνεται ουσιαστικά η κεφαλαιακή τους διάρθρωση με ποσοστό
ιδίων κεφαλαίων 37,3% έναντι 45,2% ιδίων κεφαλαίων για τις κερδοφόρες
επιχειρήσεις. Μια άλλη ενδιαφέρουσα επισήμανση, που αφορά τη δανειακή
επιβάρυνση των ελληνικών επιχειρήσεων είναι η τάση αύξησης του μακροπρόθεσμου
δανεισμού και αντίθετα η τάση μείωσης του βραχυπρόθεσμου δανεισμού. Το 1992 ο
μακροπρόθεσμος δανεισμός που αφορά κυρίως δάνεια για επενδύσεις αντιστοιχούσε
μόλις στο 2% του συνολικού δανεισμού, ενώ το 1996 τα μακροπρόθεσμα δάνεια
αντιστοιχούσαν στο 21,7% του συνολικού δανεισμού.

Εξέλιξη των κεφαλαίων

Το 1982, οι 3.176 ελληνικές βιομηχανικές επιχειρήσεις λειτουργούσαν με ίδια
κεφάλαια 327 δισ. δρχ., ενώ τα ξένα κεφάλαια ανέρχονταν σε 908 δισ. δρχ.,
δηλαδή τα ίδια κεφάλαια αποτελούσαν το 26,5% των συνολικών κεφαλαίων.

Δεκαπέντε χρόνια αργότερα, το 1997 τα ίδια κεφάλαια 5.473 βιομηχανικών
επιχειρήσεων ανέρχονταν σε 4 τρισ. δρχ. και αποτελούσαν το 45,3% των συνολικών
κεφαλαίων. Ο ρυθμός αύξησης των ιδίων κεφαλαίων προς τα συνολικά κεφάλαια
είναι σταθερός από το 1985 και μετά και όπως εκτιμούν τεχνοκρατικά στελέχη του
ΣΕΒ, η υψηλή κερδοφορία των επιχειρήσεων, αλλά και τα φθηνά κεφάλαια που
αντλούν από το Χρηματιστήριο, εγγυώνται τη σταθερή μείωση του δείκτη δανειακής
επιβάρυνσης, που αποτελεί βασικό συντελεστή ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας
των ελληνικών προϊόντων.