ΘΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Χρωστώ στον Ανδρέα τις σημαντικές μου στιγμές

Κατηγορηματικά αντίθετος στα σενάρια περί συμφωνίας πριν από το συνέδριο
του ΠΑΣΟΚ με την εσωκομματική αντιπολίτευση δηλώνει ο Θόδωρος Παγκαλος, ο
οποίος τονίζει με έμφαση πως το συνέδριο του ’99 δεν είναι το συνέδριο του ’96
­ κι όποιος θέλει να κατέβει αντίπαλος του Κώστα Σημίτη για την προεδρία
μπορεί να το πράξει. Ο υπουργός Εξωτερικών υποστηρίζει ακόμη ότι στην
πραγματικότητα ΠΑΣΟΚ και ΣΥΝ δεν έχουν πολιτικό λόγο για να είναι δυο
διαφορετικά κόμματα ­ και θα έπρεπε να ενοποιηθούν σε έναν πολιτικό χώρο. Ο
Θόδωρος Πάγκαλος διευκρινίζει επίσης τον τρόπο που αντιμετωπίζει τον Ανδρέα Παπανδρέου

ΟΤΑΝ επισημαίνουμε στον υπουργό πως οι πρόσφατες δηλώσεις του για τον ιδρυτή
του ΠΑΣΟΚ χαρακτηρίσθηκαν «επιθετικές» ­ κι ότι έχουν δημιουργήσει απορίες για
τη χρονική στιγμή της διατύπωσής τους ­ ο κ. Πάγκαλος αντιδρά… σαν να
περίμενε την ερώτηση:

«Έχω δει τον χαρακτηρισμό “επιθετικές” ­ και στη δική σας εφημερίδα. Δεν είναι
καθόλου έτσι ­ δεν επετέθην στον μακαρίτη τον Ανδρέα Παπανδρέου ­ απλώς
εξέθεσα ένα γεγονός, το πώς μου συμπεριφέρθηκε εμένα σε μια συγκεκριμένη
χρονική στιγμή, για την οποία δεν ήμουν καθόλου ευτυχής. Δηλαδή, ότι ο
Παπανδρέου με έβαλε υποψήφιο δήμαρχο της Αθήνας όχι διότι με ήθελε για
διάδοχο, όπως κατά κόρον έχει γραφτεί, αλλά αντίθετα, διότι ήθελε να με
περιθωριοποιήσει. Βεβαια, ταυτόχρονα έκανε και μια επιλογή για τον δήμο, με
την οποία το ΠΑΣΟΚ εμφανίσθηκε ενωμένο ­ κι ήταν απόλυτο δικαίωμά του αυτό».

Ο Θόδωρος Πάγκαλος, όμως, επιθυμεί να μιλήσει συνολικότερα για τη σχέση του με
τον Ανδρέα: «Η ιδέα ενός διαδόχου ­ ή της διαδοχής ­ ήταν κάτι τελείως ξένο
για τον Ανδρέα Παπανδρέου. Όπως και σε πολλές άλλες μεγάλες ιστορικές
φυσιογνωμίες, του ήταν αδύνατο να συλλάβει την εικόνα του κόσμου, ή της
πολιτικής πραγματικότητας, χωρίς τον εαυτό του ­ και μάλιστα στο επίκεντρο.

ΣΤΟΧΟΣ

Αυτή, λοιπόν, τη συμπεριφορά του απέναντί μου εξέθεσα. Από κει και πέρα, αυτό
δεν σημαίνει ότι το γεγονός αυτό ανατρέπει όλα τα άλλα που ήταν ­ και για μένα
­ ο Ανδρέας Παπανδρέου. Χρωστώ στον Ανδρέα πολλές σημαντικές στιγμές, είμαι
ευτυχής που τις έζησα μαζί του. Έζησα και δύσκολες στιγμές μαζί του ­ δύσκολες
για τα εθνικά θέματα και την εξωτερική πολιτική, και άλλες. Επιπλέον, στη
δύσκολη εποχή για τον ίδιο, δεν βγήκα απλώς στο πρώτο χαράκωμα ­ βγήκα πέρα
από τα χαρακώματα, έγινα στόχος. Και πρέπει να σας πω ότι υπάρχουν πολλοί που
τώρα κόπτονται για τον Παπανδρέου και τη μνήμη του, οι οποίοι τότε είχαν
σιωπήσει. Και δεν εννοώ μόνο μέσα στο ΠΑΣΟΚ ­ μιλώ και για μερίδα του Τύπου».

Για Ανδρέα. Στη δύσκολη εποχή βγήκα από τα χαρακώματα, έγινα στόχος

Το ΠΑΣΟΚ έχει εισέλθει στην προσυνεδριακή του περίοδο και διαδικασία.
Στο πλαίσιο αυτό έχει πέσει στο τραπέζι ­ το με ποια δυναμική δεν το
ξέρω, εσείς γνωρίζετε ­ η ιδέα μιας συμφωνίας με την
εσωκομματική αντιπολίτευση. Και συγκεκριμένα, με τον
επίσης υποψήφιο για την προεδρία του κόμματος στο προηγούμενο
συνέδριο, τον Άκη Τσοχατζόπουλο. Μια συμφωνία που ενδεχομένως
να περιλαμβάνει και ζητήματα πολιτικής, αλλά και κάποια…
δικαιότερη μοιρασιά της πίτας εξουσίας. Αυτό θα μπορούσε να
είναι ενδεχομένως η αντιπροεδρία του κόμματος, μια ουσιαστική
θέση γραμματέα…

«Είμαι κατηγορηματικά αντίθετος. Το συνέδριο του ’99 δεν είναι το συνέδριο του
’96, αυτό να το καταλάβουμε. Εάν κάποιος επιθυμεί να είναι υποψήφιος για την
προεδρία του ΠΑΣΟΚ, να είναι αντίπαλος του Κώστα Σημίτη, δεν έχει παρά να
υποβάλει υποψηφιότητα στο συνέδριο και το σώμα θα αποφασίσει. Εγώ, βεβαίως, θα
στηρίξω μετά φανατισμού τον Κώστα Σημίτη. Από ό,τι όμως γνωρίζω ο Άκης
Τσοχατζόπουλος έχει δηλώσει ότι δεν θα είναι υποψήφιος ­ άρα δεν μιλούμε για
κάτι τέτοιο».

ΣΤΑ ΔΥΟ

«Στο προηγούμενο συνέδριο είμαστε χωρισμένοι στα δύο γιατί είχαμε δύο
υποψήφιους. Βλέπω όμως κάποιους να επιμένουν στις διαχωριστικές γραμμές του
συνεδρίου του ’96. Κάνουν λάθος. Το συνέδριο που έρχεται θα είναι πολιτικό, θα
συζητηθούν κυρίως ιδεολογικά και πολιτικά θέματα…».

… θα εκλέξετε και Κεντρική Επιτροπή…

«… βεβαίως θα εκλέξουμε και Κεντρική Επιτροπή κι αυτή θα είναι μια έκφραση
της ελληνικής κοινωνίας, όχι μόνο ενός κόμματος. Το δικό μας συνέδριο έχει
5.000 άτομα και μπορώ να πω ότι αντικατοπτρίζει όλα τα κοινωνικά στρώματα,
όλες τις τάσεις της κοινωνίας. Θέλω να σας τονίσω ότι και το προηγούμενο
συνέδριο δεν ήταν αποτέλεσμα μηχανισμών. Κανένας μηχανισμός δεν μπορεί να
ελέγξει 5.000 άτομα. Είναι ανοησία να το πιστεύει κανείς αυτό.

Το συνέδριο θα είναι ένα συνέδριο πολιτικό, θα δείτε ότι θα υπάρξουν νέες
διαχωριστικές γραμμές. Διαχωριστικές γραμμές, ας πούμε, για την μεταρρύθμιση
στην παιδεία, όπου έχουν συνενώσει τις δυνάμεις τους όλες οι αναχρονιστικές
αντιλήψεις, ή για την οικονομία, για το πώς προχωρούμε, θα σας έλεγα και για
τη θέση της γυναίκας, όπου νομικά έχουν γίνει τα πάντα, αλλά παρ’ όλα αυτά η
θέση της γυναίκας δεν είναι ισότιμη. Αυτά είναι θέματα που θα συζητήσουμε και
μπορεί να διαφωνήσουμε και να συγκρουστούμε πάνω σ’ αυτά.

Συνοψίζω, λοιπόν, ότι θα έχουμε ένα συνέδριο δημοκρατικό βεβαίως, όπου θα
μιλήσουμε και θα αποφασίσουμε πολιτικά ­ και, πάντως, δεν πρόκειται να είναι
ένα συνέδριο παρασκηνιακών ανταλλαγών, του τύπου, “πάρε αυτό”, “για να μην
πεις εκείνο” ή το “άλλο”, όποιος θέλει να πει κάτι ή να διεκδικήσει κάτι θα το
κάνει φανερά και θα πάρει την ευθύνη».

ΟΙ ΕΚΛΟΓΕΣ

Για Σημίτη. Στο συνέδριο του ’99 θα τον στηρίξω με φανατισμό

Ήθελα την τοποθέτησή σας για τρία ενδεχόμενα: α) Την
ταυτόχρονη διεξαγωγή των εθνικών εκλογών και ευρωεκλογών. β)
Να έρθει δεύτερο κόμμα το ΠΑΣΟΚ στις ευρωεκλογές και γ)
να βάλετε τη χώρα στην ΟΝΕ και να μην κερδίσετε τις εθνικές εκλογές.

«Εν αρχή, έχω έναν σεβασμό προς τους θεσμούς ­ και το Σύνταγμα ορίζει πως
εκλογές γίνονται κάθε τέσσερα χρόνια, εκτός αν η κυβέρνηση δεν έχει την
πλειοψηφία στη Βουλή ­ ή, για να είμαι ακριβής, εάν δεν μπορεί να σχηματισθεί
κυβέρνηση από την υπάρχουσα Βουλή. Και να προσθέσω ότι η δημοκρατία μας δεν
είναι πλέον νεαρά. Έχει εδραιωθεί στη χώρα μας. Οι θεσμοί πρέπει να έχουν τον
σεβασμό που δικαιούνται.

Τώρα… εάν έρθει το ΠΑΣΟΚ δεύτερο κόμμα στις ευρωεκλογές… Έχουμε την κακή
συνήθεια να θεωρούμε κάθε αναμέτρηση ως εξέταση, ως δοκιμασία για την
κυβέρνηση. Δεν είναι έτσι, το είπα και με τις δημοτικές εκλογές. Εάν το ΠΑΣΟΚ
είναι δεύτερο κόμμα στις ευρωεκλογές, αυτό δεν θα σημαίνει τίποτε άλλο από το
ότι θα είναι σε αυτές ακριβώς τις εκλογές, δεύτερο κόμμα. Προσωπικά, πιστεύω
πως θα είναι πρώτο και ότι ούτως ή άλλως οι διαφορές των ποσοστών θα είναι μικρές.

Εάν εισέλθουμε στην ΟΝΕ, πετύχουμε τον στόχο μας και παρ’ όλα αυτά ο ελληνικός
λαός αποφασίσει να δώσει την κυβέρνηση σε άλλο κόμμα, ε, τι να σας πω, αυτή θα
είναι η ετυμηγορία του ελληνικού λαού.

Όμως, να προσθέσω ότι πιστεύω πως ο ψηφοφόρος έχει ωριμότητα και ψηφίζει με
σοφία. Το ξεχνούμε και το υποτιμούμε αυτό μερικές φορές. Πιστεύω, λοιπόν, ότι
εάν έχουμε πετύχει τον στόχο ­ κι εγώ είμαι 100% βέβαιος ότι θα τον πετύχουμε
­ τότε θα ήταν λίγο παράδοξο ο ελληνικός λαός να πει, με την ψήφο του, ότι
“ναι, καλά τα πήγατε, αλλά εγώ θέλω κάτι άλλο, απροσδιόριστο και ανασφαλές, να
δοκιμάσω” ».

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ

Ο Θόδωρος Πάγκαλος προχωρά ένα βήμα παραπέρα τις διάφορες ιδέες περί
συνεργασίας των δυνάμεων της ευρύτερης Αριστεράς ­ και συγκεκριμένα, του ΠΑΣΟΚ
με τον ΣΥΝ. Όταν φέρνουμε τη συζήτηση στο ενδεχόμενο μιας συνεργασίας του
Κινήματος με την Κουμουνδούρου, ή και το ΔΗΚΚΙ, απαντά:

«Α, σε αυτό έχω μια πολύ σαφή άποψη. Κατ’ αρχήν να σας πω για τα τρία μικρά
κόμματα. Για το ΚΚΕ, είναι εμφανές ότι δεν τίθεται κανένα θέμα, άλλωστε οι
ίδιοι το λένε, “πέντε κόμματα ­ δύο πολιτικές”. Τι να πούμε όταν υπάρχει τόσο
κάθετη πολιτική διαφωνία… Για το ΔΗΚΚΙ, δεν έχω καταλάβει τι ακριβώς λέει. Ο
αρχηγός του έχει ένα λόγο εξαιρετικά ηχηρό, πλην όμως το περιεχόμενό του μου
διαφεύγει όσον αφορά την ουσία, πιστεύω ότι θα πρέπει να κατανοήσουμε πρώτα τι λέει.

Για τον ΣΥΝ, λοιπόν: Έχω την άποψη εδώ και χρόνια ότι στην πραγματικότητα δεν
υπάρχει κάποιος σαφής λόγος που πρέπει να υπάρχουν δυο κόμματα της ευρύτερης
δημοκρατικής Αριστεράς. Ποια είναι η βαθιά πολιτική διαφορά που επιβάλλει να
είμαστε σε δυο σχηματισμούς; Νομίζω ότι θα έπρεπε να συγκροτήσουμε ένα ενιαίο
κομματικό χώρο.

Όμως, γι’ αυτό βλέπω ότι πρέπει να υπάρξει μια συζήτηση και μια συνεργασία,
χωρίς όρια και τέλος προδιαγεγραμμένο. Μπορούμε να συνεργασθούμε οργανικά σε
θέματα όπως η αυτοδιοίκηση, ή ο συνδικαλισμός, λέω ένα παράδειγμα, ή σε θέματα μεταρρύθμισης.

Και, βέβαια, υπάρχει ανοικτό το ενδεχόμενο μιας κυβερνητικής συνεργασίας, στη
βάση ενός κοινού προγράμματος έπειτα από μια συμφωνία σε επίπεδο κορυφής, εάν
οι συνθήκες το επιτρέψουν ή το επιβάλουν, οτιδήποτε από τα δυο.

Η παρούσα κατάσταση είναι λιγάκι σαν τις συνενώσεις των δήμων και κοινοτήτων.
Κανείς κοινοτάρχης δεν τις ήθελε γιατί δεν ήθελε να χάσει τη δική του θέση,
σαν τα μαγαζιά που θέλουν να έχουν δυο βιτρίνες, δυο ταμπέλες. Οι ηγεσίες,
δηλαδή, δημιουργούν τα προβλήματα. Αυτή η συνεργασία θα προχωρήσει εάν το
κατανοήσουν οι ηγεσίες. Ο Κώστας Σημίτης νομίζω ότι το έχει καταλάβει πλήρως
και είναι αποφασισμένος να προχωρήσει, μένει να δούμε η άλλη πλευρά τι θα κάνει…».

ΚΛΕΙΣΤΑ κρατάει τα χαρτιά του ο Θόδωρος Πάγκαλος όταν τον ρωτάει κανείς για
τους δικούς του στόχους ή τις επιδιώξεις του.

­ Έχετε ποτέ την αίσθηση ότι έχετε γίνει ένας… ισόβιος υπουργός
Εξωτερικών;

Αναρωτιέμαι μήπως από κάποιο σημείο και πέρα όλα έχουν την αίσθηση
ενός «αυτό το έργο το έχω ξαναδεί», μήπως με αυτήν την έννοια θα
θέλατε να πάτε κάπου αλλού…

«Ισόβιος, λοιπόν… Βέβαια, τρία χρόνια είναι πράγματι πολλά…».

ΑΡΧΑΙΟΤΕΡΟΣ

­ Είναι και τα προηγούμενα, όταν είχατε τις ευρωπαϊκές υποθέσεις…

«Ναι, ξέρετε, είμαι ο αρχαιότερος στο Συμβούλιο Υπουργών της Ευρωπαϊκής
Ένωσης, μόνον ο Βαν Ντεν Μπρουκ, που ήταν υπουργός Εξωτερικών πριν από
επίτροπος, είναι πιο παλιός. Με αντιμετωπίζουν για αυτό τον λόγο και με κάποιο
σεβασμό, είμαι αυτός που τους έχει δει να φεύγουν, τους βλέπει να έρχονται.
Αυτό δεν είμαι και βέβαιος ότι μου αρέσει, γιατί ό,τι συνδέεται με τον χρόνο
δεν μου προκαλεί μεγάλο ενθουσιασμό… Ναι, πιστεύω ότι σε οποιοδήποτε άλλο
υπουργείο πράγματι θα είχα βαρεθεί, αλλά εδώ έχω το πλεονέκτημα ότι το
αντικείμενο αλλάζει διαρκώς. Το 1982 που ήρθα υπήρχε το ανατολικό μπλοκ, το
Τείχος του Βερολίνου, η συμφωνία Ισραήλ – Παλαιστινίων δεν είχε γίνει ­ είναι
ένα πλεονέκτημα για όσους ασχολούνται με τις διεθνείς σχέσεις, ότι αλλάζει
συνεχώς ο χώρος.

Όμως, έχω και μια βαθιά ικανοποίηση για το ότι αυτά τα τρία τελευταία χρόνια
έχει γίνει μια κοσμογονία στο υπουργείο. Έχει δημιουργηθεί ­ κι από πλευράς
άψυχου και από πλευράς έμψυχου υλικού ­ ένας οργανισμός εφάμιλλος των
καλύτερων στον κόσμο.

ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ

Έρχονται και μας συγχαίρουν και μας συμβουλεύονται για το πώς να βελτιώσουν τα
δικά τους υπουργεία από πολλές χώρες του Τρίτου Κόσμου ή και από τις νέες
πρώην κομμουνιστικές χώρες. Και θέλω να πιστεύω ότι όποιος και να έλθει αυτό
το πράγμα δεν θα αλλάξει γιατί, εν πάση περιπτώσει, μπορείς να αλλάξεις τους
ανθρώπους, την υποδομή όχι. Από την πολιτική φεύγει κανείς μάλλον απλά: δεν σε
ψηφίζουν και πας σπίτι σου. Από το υπουργείο… αυτό είναι το απόλυτο δικαίωμα
του Πρωθυπουργού, αποφασίζει μόνος του και χωρίς κανέναν απολύτως άλλον, ποιος
θα πάει πού. Και έτσι θα φύγω όταν μου πει να φύγω… Έχουμε πρωθυπουργικό
κοινοβουλευτικό σύστημα.

ΓΙΑ «ΓΛΟΙΩΔΗ, κτηνώδη και πίσω από την πλάτη των λαών επιδίωξη συμφερόντων
διαφόρων ιδιωτικών συγκροτημάτων» κατηγορεί ­ χωρίς να κατονομάζει ­
ορισμένους εταίρους της Ελλάδας ο Θόδωρος Πάγκαλος. Ταυτοχρόνως ­ και σε
αντιπαράθεση ­ υπογραμμίζει ότι «η Ελλάδα δεν κάνει πολιτική ευκαιριών», αλλά
«πολιτική αρχών».

Η συζήτηση επικεντρώνεται στο βέτο της Ελλάδας για τις κοινοτικές
χρηματοδοτήσεις προς την Τουρκία ­ και ο υπουργός Εξωτερικών ερωτάται κατά
πόσον «συμφέρει» τη χώρα μας να προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εναντίον
των προσπαθειών της Κομισιόν να παρακαμφθεί το βέτο.

«Η άρνηση της έγκρισης των χρηματοδοτικών κανονισμών για την Τουρκία
σχολιάζεται και δυστυχώς αυτό γίνεται και στον ελληνικό Τύπο ή ως μια τακτική
κίνηση ή ως μια κίνηση εντυπωσιασμού. Δεν είναι ούτε το ένα ούτε το άλλο.

Εμείς έχουμε την συνείδηση ότι ενεργούμε με βάση τις αρχές και είμαστε, όπως
είχα πει μια φορά στο Συμβούλιο Υπουργών, οι μόνοι που μπορούμε να
υποστηρίξουμε μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια μπροστά στην κοινή γνώμη,
μπροστά στον παγκόσμιο Τύπο και μπροστά στην ευρωπαϊκή κοινή γνώμη την
πολιτική μας. Όλοι οι άλλοι άλλα λένε έξω από το Συμβούλιο και άλλα λένε μέσα
στο Συμβούλιο…».

­ Εδώ υπάρχει ένα ζήτημα, τα χρήματα αυτά εντάσσονται στη συμφωνία
της τελωνειακής σύνδεσης…

«Εμείς έχουμε απαντήσει σε αυτό το επιχείρημα, λέγοντας ότι στην συμφωνία της
τελωνειακής σύνδεσης υπάρχει ένας πρόλογος που έχει βαρύνουσα αξία σε σχέση με
τα άρθρα, όπως γίνεται πάντα σε τέτοιου είδους κείμενα, όπου ρητά αναφέρεται
ότι η χώρα με την οποία συνάπτεται η τελωνειακή σύνδεση, δηλαδή η Τουρκία,
οφείλει να έχει καλές σχέσεις με τα κράτη-μέλη της Ε.Ε.

Είναι προφανές ότι το επεισόδιο στα Ίμια, με κατάληψη έστω και για μερικές
ώρες του ελληνικού εδάφους από τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις, και με τις
απειλές που συνεχώς έκτοτε διατυπώνονται και την συνολική στρατηγική εδαφικής
επέκτασης εναντίον της Ελλάδας ­ έχει πλέον ανοικτά ομολογηθεί από την Τουρκία
και είναι νέο στοιχείο στις διμερείς μας σχέσεις ­ δεν μπορεί να αποτελεί βάση
για μια καλή σχέση μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας. Και ότι η ευθύνη
ανήκει αποκλειστικά στην Τουρκία.

Έπειτα, υπάρχει και το ζήτημα ότι η Τουρκία με βάση αυτή την πολιτική
διαμορφώνει ένα πρόγραμμα ­ και αυτό είναι καινούργιο στοιχείο επίσης ­
τεράστιων στρατιωτικών δαπανών, το μεγαλύτερο μέρος των οποίων έχουν ως στόχο
την Ελλάδα.

Πώς είναι δυνατόν εμείς να συγκατατεθούμε να χρηματοδοτεί η Ε.Ε. την τουρκική
οικονομία, ώστε η τουρκική οικονομία να αποτελεί την τεχνική βάση μιας τέτοιας
επεκτατικής στρατιωτικής μηχανής.

Αυτά δεν τα αμφισβητεί κανείς. Κανείς ποτέ στα επιχειρήματά του απέναντι στα
επιχειρήματά μας δεν άρθρωσε ένα λόγο συγκροτημένο. Η προσέγγιση όλων των
άλλων είναι: “Ξέρουμε τα προβλήματά σας, έχετε δίκαιο, αλλά αφήστε μας τώρα να
κάνουμε τις δουλειές μας και αργότερα βλέπουμε”. Ε! Δεν είναι μια προσέγγιση,
την οποία μπορούμε να αποδεχθούμε.

Δεν είμαστε μέλος δεύτερης κατηγορίας στην Ε.Ε., δεν έχουμε λιγότερες
δυνατότητες να ερμηνεύσουμε και να εφαρμόσουμε τις κοινοτικές αρχές και το
κοινοτικό κεκτημένο ή οποιοδήποτε άλλο».

­ Το ηθικό στοιχείο το κρατάω, αλλά…

«Όχι, αυτό δεν είναι ηθικό στοιχείο. Αυτά είναι τα βασικά πολιτικά δεδομένα
του προβλήματος. Εγώ θεωρώ ότι είναι απελπισία να λέμε ή να περιγράψουμε όλα
όσα είπα ως ηθικό στοιχείο για να τα εκκενώσουμε από την συζήτηση. Τότε τι
είναι πολιτική; Η γλοιώδης, κτηνώδης και πίσω από την πλάτη των λαών επιδίωξη
συμφερόντων διαφόρων ιδιωτικών συγκροτημάτων;

Γι’ αυτό λέω ότι εμείς είμαστε οι μόνοι που μπορούμε να μιλήσουμε ανοικτά για
την πολιτική μας και κανείς άλλος δεν τολμάει να το κάνει. Κανείς άλλος δεν
τολμάει να πει δηλαδή ότι τα βάζω σε δεύτερη μοίρα και παραβλέπω τα συμφέροντα
μιας χώρας-μέλους, δηλαδή της Ελλάδας, διότι έχω συγκεκριμένα συμφέροντα
συγκεκριμένων ιδιωτικών συμφερόντων, τα οποία εξυπηρετώ.

Εάν κάποιος το έλεγε αυτό, εγώ θα σεβόμουν την άποψή του και θα έλεγα τι θα
μπορούσα να κάνω».

­ Εάν το δούμε σε επίπεδο συμφέροντος δικού μας, τώρα που έχει
περάσει αρκετό διάστημα, και με τα δεδομένα αυτά που έχουν
διαμορφωθεί, σκέπτεστε ποτέ ότι, οπορτουνιστικά εντελώς,
αν θέλετε, μπορούσαμε να είχαμε χειριστεί το βέτο με έναν
τρόπο ότι να πάρουμε κάτι, αυτή η επιχειρηματολογία που ακούγεται:
«Να πάρω κάτι από τους Ευρωπαίους»;

«Εμείς δεν έχουμε κατ’ αρχήν τη διάθεση να πάρουμε τίποτα από τους Ευρωπαίους,
πέραν των όσων μας οφείλει η Ε.Ε. στο σύνολό της ως χώρα-μέλος.

Δεν βλέπουμε τον εαυτό μας απέναντι στους Ευρωπαίους, είμαστε Ευρωπαίοι. Και
είμαστε, σας είπα και πριν, εξίσου Ευρωπαίοι με οποιονδήποτε άλλο. Ούτε
κάνουμε πολιτική ευκαιριών, αυτό το έχω πει επανειλημμένα, αλλά κανείς δεν
προσέχει τα ουσιαστικά πράγματα όταν λέγονται στον ελληνικό δημόσιο διάλογο. Η
Ελλάδα δεν κάνει πολιτική ευκαιριών.

Επομένως, δεν μπορεί να κάνει οπορτουνιστική κίνηση. Η Ελλάδα κάνει πολιτική
αρχών και η πολιτική αρχών είναι και η πιο συμφέρουσα και αυτό έχει αποδειχθεί
και θα αποδειχθεί και στο μέλλον.