Το επίπεδο των πτυχιούχων

Ο κ. Ξενοφώντας Δ. Μουσάς, αναπληρωτής Καθηγητής της Φυσικής Διαστήματος στο
Πανεπιστήμιο Αθηνών και Διευθυντής του Εργαστηρίου Αστροφυσικής, υπερασπίζεται
το επίπεδο των πτυχιούχων από τα ελληνικά πανεπιστήμια:

«Τα αμφιβόλου κύρους αποτελέσματα των εξετάσεων του ΑΣΕΠ για τους υποψηφίους
καθηγητές των θετικών επιστημών χρησιμοποιήθηκαν κατά κόρον εναντίον των
πανεπιστημίων και των πτυχιούχων μας. Η πραγματικότητα είναι τελείως
διαφορετική. Οι πτυχιούχοι μας έχουν υψηλού επιπέδου γνώσεις. Συναγωνίζονται
με αξιοθαύμαστη επιτυχία τους πτυχιούχους αρίστων ξένων πανεπιστημίων.
Υπερέχουν έναντι των ξένων σ’ ευρύτητα και στο βάθος των γνώσεων. Η υπεροχή
των πτυχιούχων μας βασίζεται και στην άριστη γνώση Μαθηματικών. Αυτή η
σύγκριση γίνεται από έγκριτους ξένους συναδέλφους σε όλους τους τομείς των
θετικών επιστημών. Όλοι οι πτυχιούχοι μας γίνονται σχεδόν πάντοτε αποδεκτοί
για μεταπτυχιακές σπουδές στα καλύτερα πανεπιστήμια, συχνά χωρίς να γράψουν
καλές συστάσεις. Πάρα πολύ συχνά τούς δίνονται υποτροφίες από τα ξένα
ιδρύματα. Οι πτυχιούχοι μας, ακόμη και οι όχι καλοί φοιτητές, διαπρέπουν
σχεδόν χωρίς εξαίρεση. Τα ελληνικά πανεπιστήμια έχουν στελεχώσει με καθηγητές
υψηλού επιπέδου όλα τα καλά ξένα πανεπιστήμια όπου υπάρχουν Έλληνες καθηγητές,
πτυχιούχοι ελληνικών πανεπιστημίων σε ποσοστό που συνήθως κυμαίνεται σε 2% με
4%. Χαρακτηριστικό είναι ότι υπάρχουν μερικές ξένες ερευνητικές ομάδες που σε
πολύ μεγάλο ποσοστό απαρτίζονται από Έλληνες.

Θα αναφερθώ στις εξετάσεις των υποψηφίων καθηγητών που έκανε το ΑΣΕΠ εν
συντομία, επειδή περιμένω τα αναλυτικά αποτελέσματα όλων των εξετασθέντων με
στοιχεία όπως πανεπιστήμιο λήψεως πτυχίου, έτος λήψεως, βαθμός, ειδικότητα,
βαθμός των βαθμολογητών ανά μάθημα κ.λπ. πριν να βγάλω τα τελικά συμπεράσματα.

Οι εξετάσεις του ΑΣΕΠ σχεδιάσθηκαν με λανθασμένο τρόπο που δεν επέτρεψε ακόμη
και σε πρώτης κατηγορίας αρίστους πτυχιούχους μας να αντεπεξέλθουν. Υπενθυμίζω
ότι η βάση είναι το 14 με άριστα το 20 και οι εξεταζόμενοι υποβλήθηκαν σε
οκτάωρες εξετάσεις σε μία ημέρα ή 16 ώρες, σε λιγότερο από 36 ώρες,
πολιορκημένοι από διαδηλωτές. Ασφαλώς με άκρως αντιπαιδαγωγικό τρόπο. Οι
πτυχιούχοι των θετικών επιστημών εξετάσθηκαν σε δύο επιστημονικά αντικείμενα
(π.χ. και Φυσική και Γεωλογία – Γεωγραφία, ή Χημεία και Γεωλογία, Γεωγραφία,
Φυσική και Βιολογία κ.λπ.) σε επίπεδο πτυχιακών εξετάσεων αντιστοίχων Τμημάτων
του Πανεπιστημίου. Τους ζητήθηκε δηλαδή να έχουν σχεδόν δεύτερο πτυχίο με
γνώσεις που θα έπρεπε να αποκτήσουν σε λίγες ημέρες με διάβασμα από μόνοι
τους, χωρίς να πάνε στο Πανεπιστήμιο για το συγκεκριμένο αντικείμενο.
Επισημαίνω ότι πουθενά στον κόσμο (όποιος γνωρίζει διαφορετικά, ας με
πληροφορήσει σχετικά) δεν διδάσκονται σε ένα πτυχιούχο δύο από αυτά τα
αντικείμενα σε πανεπιστημιακό επίπεδο.

Πιστεύω ότι ακόμη και ένας κάτοχος του βραβείου Nobel δεν θα ήταν σε θέση να
περάσει με προβιβάσιμο βαθμό τα τέσσερα μαθήματα στα οποία εξετάσθηκαν οι
υποψήφιοι. Είμαι βέβαιος ότι μεγάλα ονόματα των θετικών επιστημών θα
αποτύγχαναν παταγωδώς αν εξετάζονταν από το ΑΣΕΠ.

Το ίδιο πιθανότατα θα συνέβαινε αν εξετάζονταν οι παιδαγωγοί που εισηγήθηκαν
αυτές τις αλλαγές στο υπουργείο Παιδείας. Αν οι εκλεκτοί συνάδελφοι έχουν άλλη
γνώμη, είμαι έτοιμος να οργανώσω τέτοιες εξετάσεις που θα δείξουν την αλήθεια
των ισχυρισμών μου.

Αν θέλει ο κ. υπουργός, να αξιολογήσει το επίπεδο των σπουδών, ας κάνει μια
περιοδεία στα άριστα ξένα πανεπιστήμια όπου υπάρχουν Έλληνες πτυχιούχοι
μεταπτυχιακοί φοιτητές για να συλλέξει γνώμες ξένων καθηγητών.

Τελειώνοντας, θα επαναλάβω μια φράση μου που έχω πει και στη Σύγκλητο του
Πανεπιστημίου Αθηνών: Οι αλλαγές στο εκπαιδευτικό σύστημα πρέπει να γίνονται
με τρόπο που να μην ταράσσεται η εκπαιδευτική διαδικασία.

Το εκπαιδευτικό σύστημα αποτελείται από απειράριθμους αλληλεπιδρώντες
παράγοντες (φοιτητές, καθηγητές, υπουργείο) και δεν γνωρίζουμε εκ των προτέρων
πώς θα αντιδράσει σε επιβαλλόμενες αλλαγές.

Ένα τέτοιο σύστημα στα μαθηματικά χαρακτηρίζεται ως χαοτικό (με τη μαθηματική
έννοια) και είναι γνωστό ότι επιθυμητές και ανεπιθύμητες σταθερές καταστάσεις
τέτοιων συστημάτων, βρίσκονται κοντά η μία στην άλλη και η μετάβαση, αν και
είναι συχνά εύκολη, δεν είναι αμφίδρομη».