Με το Δημογραφικό να βρίσκεται πλέον σε αδιέξοδο, καθώς ολόκληρα χωριά αλλά και πόλεις της περιφέρειας… αργοπεθαίνουν, το πρόγραμμα μετεγκατάστασης στον Εβρο που ξεκίνησε πιλοτικά πριν από έναν χρόνο φαίνεται πως δεν είχε το επιθυμητά αποτελέσματα. Οι αριθμοί, δε, είναι αποκαρδιωτικοί: από τις 600 αιτήσεις για ένταξη στο πρόγραμμα, μόλις δύο (!) έχουν εγκριθεί και έχουν λάβει την πρώτη δόση.
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα στοιχεία από την αντίστοιχη πλατφόρμα (https://relocation.vouchers.gov.gr) από τον συνολικό αριθμό των ατόμων που εισήλθαν στο σύστημα, δημιουργώντας αίτηση, οι 153 τελικά υπεβλήθησαν, ενώ εκτός από τις δύο αιτήσεις που πήραν το πράσινο φως, ακόμη μία βρίσκεται στο στάδιο της προέγκρισης. Ωστόσο, σύμφωνα με στελέχη του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ένα μεγάλο ποσοστό, κατά τουλάχιστον 90%, των υπόλοιπων αιτήσεων αναμένεται να απορριφθεί.
Οι λόγοι απόρριψης
Ποιοι είναι, όμως, οι βασικοί λόγοι απόρριψης της πλειονότητας των αιτούντων; Αρχικά, όπως εξηγούν στα «ΝΕΑ» στελέχη του υπουργείου, δεν επιβεβαιώνεται η μεταφορά της κύριας κατοικίας του νοικοκυριού στις περιοχές του Εβρου. «Πιστεύουν, δηλαδή, ότι πρώτα εισπράττεις τα χρήματα και μετά μετακομίζεις. Αγνοούν ότι τα χρήματα δεν προκαταβάλλονται». Παράλληλα, κάποιοι, που υπέβαλαν αίτηση είχαν ήδη εγκατασταθεί σε περιοχές του Εβρου ή είχαν ήδη προβεί σε έναρξη επιτηδεύματος/επιχειρηματικής δραστηριότητας πριν από την ημερομηνία που ορίζει η ΚΥΑ, δηλαδή πριν από την 1η/1/2025.
Με στόχο να μην επαναληφθεί η ίδια αστοχία, αναμένεται να ξεκινήσει τον Μάρτιο το διευρυμένο πρόγραμμα μετεγκατάστασης, το οποίο πλέον επεκτείνεται σε έξι Περιφερειακές Ενότητες και πιο συγκεκριμένα στην Καστοριά, τις Σέρρες, τη Φλώρινα, το Κιλκίς, την Πέλλα και τη Δράμα.
Σύμφωνα με το υπουργείο, η βασική αρχιτεκτονική παραμένει ίδια με το πιλοτικό σχήμα του Εβρου, ωστόσο υπάρχουν δύο σημαντικές διαφοροποιήσεις, που θα περιορίσουν στο μέτρο του δυνατού να έχουμε μία κακή πορεία αντίστοιχη του προγράμματος στον Εβρο: καταργείται το καθεστώς των 6.000 ευρώ (για εγκατάσταση σε οικισμό άνω των 500 κατοίκων) και παγιώνεται πλέον ενιαία ενίσχυση 10.000 ευρώ, χωρίς εισοδηματικά κριτήρια. Την ίδια στιγμή, το πρόγραμμα επεκτείνεται ώστε να καλύπτει και την εγκατάσταση στα αστικά κέντρα των Περιφερειακών Ενοτήτων, με στόχο οι άνθρωποι να μπορούν να ζουν και να εργάζονται εκεί όπου συγκεντρώνονται οι βασικές υπηρεσίες, οι θέσεις εργασίας και οι υποδομές.
Επιπλέον κατηγορίες
Ετσι, το διευρυμένο πρόγραμμα γίνεται πιο ευέλικτο ενώ ταυτόχρονα δίνει τη δυνατότητα συμμετοχής και σε επιπλέον κατηγορίες, όπως είναι οι φοιτητές, οι στρατιωτικοί, καθώς και οι Ελληνες του εξωτερικού που επιθυμούν να επιστρέψουν και να εγκατασταθούν μόνιμα στη χώρα.
«Αξιοποιήσαμε την εμπειρία της πρώτης εφαρμογής του και με βάση τα δεδομένα και τις αιτήσεις που έχουμε ήδη, προχωρούμε σε προσαρμογές ώστε να ανταποκρίνεται καλύτερα στις πραγματικές ανάγκες όσων θέλουν να ζήσουν και να εργαστούν μόνιμα στην περιφέρεια», σημειώνει στα «ΝΕΑ» η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου. Προσθέτει δε, πως το ποσό της οικονομικής ενίσχυσης σίγουρα δεν αποτελεί από μόνο του κίνητρο, «είναι όμως μια ουσιαστική βοήθεια ώστε η απόφαση για μετεγκατάσταση να μην προσκρούει στα πρώτα έξοδα που λειτουργούν ανασταλτικά».
Δημογραφικό
Πάντως, αξίζει να σημειωθεί πως το υπουργείο κατέληξε σε αυτές τις Περιφερειακές Ενότητες έπειτα από εκτενή διαβούλευση με περισσότερα από 40 στελέχη – βουλευτές και τοπικούς φορείς – των περιοχών που εντάσσονται. Παρ’ όλα αυτά, ήδη περιοχές που αντιμετωπίζουν σοβαρό δημογραφικό πρόβλημα ζητούν να ενταχθούν στο πρόγραμμα επιδοτούμενης μετεγκατάστασης.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Δημοτικής Κοινότητας Αιανής, η οποία με ομόφωνη απόφαση του συμβουλίου της έστειλε επιστολή στην υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, όπου κάνει λόγο για δραματική δημογραφική συρρίκνωση της κωμόπολης. Οπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην επιστολή, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, ο πληθυσμός της Αιανής μειώθηκε από 2.012 κατοίκους το 2011 σε 1.585 το 2021 (πτώση 21%), με την τάση για το 2026 να εκτιμάται ότι αγγίζει πλέον το 25%. «Επίσης, η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας καταγράφει τη μεγαλύτερη μείωση πληθυσμού στην επικράτεια, καθιστώντας την εξαίρεση της ΠΕ Κοζάνης από το πρόγραμμα (όταν έχουν ήδη ενταχθεί άλλες ΠΕ της Δυτικής και Κεντρικής Μακεδονίας) ζήτημα άνισης μεταχείρισης», υπογραμμίζεται στην επιστολή.
