Σχέδιο περιορισμού της κυκλοφορίας των φορτηγών και των βαρέων οχημάτων στην Κηφισού και σε άλλους κομβικούς οδικούς άξονες της Αττικής επεξεργάζεται η κυβέρνηση, επιχειρώντας να δώσει άμεσες «ανάσες» στο οξύ κυκλοφοριακό πρόβλημα της πρωτεύουσας.
Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών εξετάζει την πιλοτική απαγόρευση κίνησης των φορτηγών από τις 7 έως τις 10 το πρωί, σε πρώτη φάση για μία εβδομάδα, με στόχο τη μείωση της συμφόρησης κατά τις ώρες αιχμής.
Σύμφωνα με τις μετρήσεις του υπουργείου, στο επίμαχο τρίωρο τα φορτηγά ευθύνονται περίπου για το 20% της κυκλοφορίας στην Κηφισού, ποσοστό δυσανάλογο σε σχέση με τον συνολικό αριθμό τους, που αντιστοιχεί στο 8% του συνόλου των οχημάτων που κινούνται στον συγκεκριμένο άξονα.
Οπως επισημαίνουν συγκοινωνιολόγοι, η επιβάρυνση που προκαλεί ένα βαρύ όχημα στο οδικό δίκτυο είναι πολλαπλάσια από αυτή ενός επιβατικού, γεγονός που μεταφράζεται σε σημαντική επιδείνωση της ροής της κυκλοφορίας σε δρόμους που «κοκκινίζουν» καθημερινά, όπως οι Λεωφόροι Κηφισού, Αθηνών και Σχιστού.
«Τις ώρες αιχμής, το ποσοστό του κυκλοφοριακού φόρτου των φορτηγών στην Κηφισού φτάνει το 20%. Διαχειριστικά μέτρα έπρεπε να έχουν ληφθεί εδώ και καιρό», σημειώνει ο πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων Θανάσης Τσιάνος, υπογραμμίζοντας ότι «το πρόβλημα δεν είναι μόνο ποσοτικό αλλά και λειτουργικό». Συγκεκριμένα, σύμφωνα με συγκοινωνιακά μοντέλα, ένα βαρύ όχημα επιβαρύνει το δίκτυο περίπου τρεις φορές περισσότερο από ένα επιβατικό αυτοκίνητο, γεγονός που μεταφράζεται σε συνολική επίδραση που προσεγγίζει το 20% της συμφόρησης στις ώρες αιχμής.
Στο ίδιο τρίωρο (7-10 π.μ.), οι κεντρικές οδικές αρτηρίες της πόλης μετατρέπονται σε καθημερινές δοκιμασίες αντοχής. Η Κηφισού, η Κηφισίας, μεγάλοι άξονες του κέντρου της Αθήνας αλλά και η Αττική Οδός εμφανίζουν σε πολλά τμήματα του δικτύου τους συχνά εικόνες κορεσμού, με οδηγούς εγκλωβισμένους σε ατελείωτες ουρές.
Εφοδιασμοί το βράδυ
Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση φέρνει στο τραπέζι ένα πακέτο στοχευμένων παρεμβάσεων με βασικό άξονα τη διαχείριση της κυκλοφορίας των βαρέων οχημάτων στον αστικό ιστό. Η κυβερνητική στρατηγική δεν περιορίζεται σε μια οριζόντια απαγόρευση, αλλά στηρίζεται στη χρονική ανακατανομή των μετακινήσεων των φορτηγών. Μεταξύ άλλων, εξετάζονται αλλαγές στα ωράρια λειτουργίας της εφοδιαστικής αλυσίδας, ώστε οι παραδόσεις και οι παραλαβές προϊόντων να μετακινηθούν σε βραδινές ή νυχτερινές ώρες.
Μεταξύ των προτάσεων που βρίσκονται στο τραπέζι είναι το άνοιγμα των εργοστασίων και των αποθηκών νωρίτερα ή αργότερα μέσα στην ημέρα, καθώς και η αντίστοιχη προσαρμογή των ακτοπλοϊκών δρομολογίων. Ορισμένες πρωινές αφίξεις πλοίων στο λιμάνι του Πειραιά προκαλούν μαζική έξοδο φορτηγών την ίδια χρονική στιγμή, τα οποία διοχετεύονται αναγκαστικά στην Κηφισού, επιβαρύνοντας περαιτέρω την ήδη κορεσμένη αρτηρία.
Για τον συντονισμό των παρεμβάσεων αναμένεται τις επόμενες ημέρες ευρεία διυπουργική σύσκεψη με τη συμμετοχή των υπουργείων Υποδομών και Μεταφορών, Ναυτιλίας και Εργασίας, της Περιφέρειας Αττικής, του ΕΒΕΑ και εκπροσώπων της αγοράς, με στόχο τη διαμόρφωση ενός ενιαίου πλαισίου αποφάσεων.
Ωστόσο, το σχέδιο για την Κηφισού προκαλεί ήδη έντονες αντιδράσεις στους επαγγελματίες των οδικών μεταφορών. Οπως λένε οδηγοί φορτηγών, η απαγόρευση κυκλοφορίας τις πρωινές ώρες μεταθέτει το πρόβλημα στην υπόλοιπη ημέρα, επιβαρύνοντας σημαντικά τα ωράρια εργασίας και το κόστος λειτουργίας.
Η Πανελλήνια Ενωση Επιχειρήσεων Διαμεταφοράς (ΠΕΕΔ), μέσω του προέδρου της Δημήτρη Κιούση, επισημαίνει ότι «το μέτρο μπορεί να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από όσα υποτίθεται ότι θα λύσει, ενώ τίθεται και το πρακτικό ζήτημα πού θα σταθμεύουν χιλιάδες φορτηγά κατά τη διάρκεια της απαγόρευσης». «Αν ξεκινάμε τη διανομή το μεσημέρι, θα τελειώνουμε βράδυ. Και μετά πότε θα ξεκουραστούμε για να ξανασηκωθούμε χαράματα;», αναφέρει χαρακτηριστικά οδηγός φορτηγού, εκφράζοντας τον προβληματισμό του κλάδου.
Από την πλευρά του, το ΕΒΕΑ αντιπροτείνει πακέτο μέτρων αντί για απαγόρευση, όπως κίνητρα για παραδόσεις εκτός αιχμής, κόμβοι μεταφόρτωσης, δυναμικοί περιορισμοί μόνο όταν χρειάζεται, εξαιρέσεις για κρίσιμα φορτία και πιλοτική εφαρμογή με αξιολόγηση.
Βραχυπρόθεσμα μέτρα – μακροπρόθεσμες λύσεις
Το κυκλοφοριακό πρόβλημα της Αθήνας παραμένει μια διαχρονική «ανοιχτή πληγή». Παρά την ενίσχυση των δημόσιων συγκοινωνιών και την ένταξη νέου στόλου λεωφορείων, η εξάρτηση από το ΙΧ και η συγκέντρωση δραστηριοτήτων σε συγκεκριμένους οδικούς άξονες διατηρούν τη συμφόρηση σε υψηλά επίπεδα.
Στο κυβερνητικό επιτελείο αναγνωρίζεται ότι τα μέτρα για τα φορτηγά αποτελούν βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις άμεσης απόδοσης. Παράλληλα, στο βάθος του χρόνου επανέρχεται ακόμα και το σενάριο της υπογειοποίησης του Κηφισού, ενός έργου υψηλού κόστους και μεγάλης ωρίμασης, που θα απαιτήσει σημαντικούς πόρους και χρόνο.
Η στρατηγική που επιχειρείται να χαραχθεί σηματοδοτεί μια αλλαγή φιλοσοφίας: όχι περισσότερους δρόμους, αλλά καλύτερη διαχείριση της κυκλοφορίας και της ζήτησης μετακινήσεων. Για τους χιλιάδες οδηγούς που εγκλωβίζονται καθημερινά στην άσφαλτο, η επιτυχία του εγχειρήματος δεν θα κριθεί στις εξαγγελίες, αλλά στην πράξη.
Τα βασικά σημεία του «πειράματος»
Σκοπός: Μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης στην Κηφισού
Ωράριο: Πιθανή απαγόρευση κυκλοφορίας των φορτηγών
από τις 7 π.μ. έως τις 10 π.μ.
Συµµετοχή: Φορτηγά ΔΧ και βαρέα οχήματα
Αιτία: Αν και τα φορτηγά αποτελούν περίπου το 8% της κυκλοφορίας, ευθύνονται για το 20% της κυκλοφοριακής συμφόρησης
Συνδυασµός: Το μέτρο αναμένεται να συνδυαστεί με άλλες παρεμβάσεις σε Λεωφόρο Αθηνών, Λεωφόρο Σχιστού και Αττική Οδό
Αντιδράσεις: Εχουν εκφραστεί προβληματισμοί σχετικά με την τροφοδοσία καταστημάτων, βιομηχανιών, σταθμών, εταιρειών κ.λπ.
