Σταδιακά θα αρχίσουν να εφαρμόζονται οι νέες διατάξεις που απορρέουν από τον πρόσφατο εργασιακό νόμο. Μια από τις μεγάλες αλλαγές, που αναμένεται να τεθεί άμεσα σε εφαρμογή, αφορά τη δυνατότητα απασχόλησης έως 13 ώρες σε έναν εργοδότη, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Η δυνατότητα για 13 ώρες (δηλαδή 1+3 ώρες υπερεργασία και υπερωρία πέρα του οκταώρου) ισχύει κατ’εξαίρεση και μόνο με τη σύμφωνη γνώμη του εργαζομένου, υπό την προϋπόθεση διασφάλισης τουλάχιστον 11 ωρών καθημερινής ανάπαυσης. Σε περίπτωση άρνησης του εργαζομένου, δεν επιτρέπεται η απόλυση.
Οι 5 μεγάλες αλλαγές που έρχονται στα εργασιακά το 2026 είναι οι παρακάτω:
Σε πλήρη παραγωγική λειτουργία τίθεται στις 16 Φεβρουαρίου 2026 το πληροφοριακό σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ», ενώ ήδη βρίσκεται σε πειραματική εφαρμογή διευκολύνοντας προσλήψεις και απολύσεις, εργασιακές μεταβολές και αντικαθιστώντας πολλαπλά έντυπα και αποσπασματικές διαδικασίες.
Μέσω του νέου, αναβαθμισμένου συστήματος καθίσταται δυνατή η πλήρης εφαρμογή ρυθμίσεων που θεσμοθετήθηκαν με τους δύο τελευταίους εργασιακούς νόμους, αλλά παραμένουν ανενεργές έως την ολοκλήρωση της μετάβασης στο νέο ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον, στο οποίο συγκεντρώνονται όλα τα δεδομένα για την απασχόληση και την κοινωνική ασφάλιση.
Η φιλοσοφία του νέου συστήματος συνοψίζεται στη λογική «όλα σε ένα»: ενιαία καταγραφή, ενιαία ροή δηλώσεων και ενιαίο σημείο αναφοράς για επιχειρήσεις, εργαζομένους και ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Ολες οι μορφές εργασιακών σχέσεων – πλήρης, μερική, εκ περιτροπής, δανειζόμενη εργασία, παράλληλη απασχόληση – αποτυπώνονται σε πραγματικό χρόνο, με ενιαία κωδικοποίηση. Στο «Εργάνη ΙΙ» συγχωνεύονται στοιχεία των εντύπων Ε5 Αναγγελία οικειοθελούς αποχώρησης μισθωτού, Ε6 Καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου (με ή χωρίς προειδοποίηση), Ε7 Βεβαίωση-Δήλωση εργοδότη για συμβάσεις ορισμένου χρόνου ή έργου. Επίσης, δηλώνονται περιπτώσεις λήξης ή λύσης της σύμβασης εργασίας, όπως οικειοθελής Αποχώρηση, Δήλωση Οχλησης για δυνατότητα Οικειοθελούς Αποχώρησης, Καταγγελία Σύμβασης Χωρίς Προειδοποίηση ή με Προειδοποίηση κ.λπ.
Τους πρώτους μήνες του έτους θα προωθηθεί νομοθετική ρύθμιση στη Βουλή με βάση την κοινωνική συμφωνία των κοινωνικών εταίρων, με στόχο την αύξηση του ποσοστού των εργαζομένων που καλύπτονται από συλλογική σύμβαση. Ζητούμενο είναι η κάλυψη να προσεγγίσει το 80%, από το 30% που είναι σήμερα. Κομβικό σημείο είναι η μείωση ή και η απάλειψη του απαιτούμενου ποσοστού κάλυψης, προκειμένου η σύμβαση να επεκταθεί σε όλο τον κλάδο. Σε κάθε περίπτωση, ο απώτερος στόχος είναι οι μέσοι μισθοί να αυξηθούν στα 1.500 ευρώ το 2027, σύμφωνα με την κυβερνητική δέσμευση.
Ελευθερία στην κατανομή της ετήσιας καλοκαιρινής άδειας προβλέπεται από τον νέο εργασιακό νόμο για το 2026. Μέχρι σήμερα, βάσει νόμου, η άδεια έπρεπε να λαμβάνεται από τον εργαζόμενο αδιαίρετη, σε μία περίοδο, ενώ με αίτημα του εργαζομένου ήταν δυνατή η κατάτμηση του χρόνου αδείας, ωστόσο έπρεπε οι 2 εβδομάδες να λαμβάνονται συνεχόμενα. Με τον νέο νόμο δίνεται η δυνατότητα στον εργαζόμενο να αιτηθεί επιμερισμό της άδειάς του σε περισσότερα χρονικά διαστήματα, εφόσον το επιθυμεί. Για παράδειγμα, θα μπορεί να λάβει την ετήσια άδειά του τμηματικά σε 4 διαφορετικές περιόδους εντός του ίδιου έτους αν επιθυμεί κάτι τέτοιο. Η χρονική περίοδος λήψης της αδείας επιλέγεται σε συνεννόηση με τον εργοδότη. Η χρονική περίοδος λήψης της άδειας καθορίζεται κατόπιν συνεννόησης με τον εργοδότη, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τις ανάγκες της επιχείρησης όσο και τις προσωπικές ανάγκες του μισθωτού.
Τουλάχιστον ένα τμήμα της άδειας πρέπει να περιλαμβάνει:
- Πάνω από έξι (6) εργάσιμες ημέρες σε εξαήμερη εβδομαδιαία εργασία.
- Πέντε (5) εργάσιμες ημέρες σε πενθήμερη εβδομαδιαία εργασία.
- Δώδεκα (12) εργάσιμες ημέρες για ανήλικους εργαζομένους.
Παράλληλα, καταργείται η δυνατότητα του εργοδότη να χορηγεί μονομερώς το υποχρεωτικό συνεχόμενο τμήμα άδειας οποτεδήποτε εντός του έτους.
Εντός του 2026 θα εφαρμοστεί η διάταξη που προβλέπει προσλήψεις ακόμη και μέσω εφαρμογής στο κινητό με fast track διαδικασίες, ώστε να μπορεί να προσλαμβάνεται προσωπικό ειδικά σε έκτακτες περιπτώσεις, όπως είναι οι αργίες και τα Σαββατοκύριακα, όταν παρουσιαστούν αυξημένες ανάγκες εξυπηρέτησης πελατών στην εστίαση, τα καταλύματα και τις ξενοδοχειακές μονάδες. Ο εργαζόμενος θα μπορεί να κάνει αυτόματα αποδεκτή την πρόσληψη, ενώ ταυτόχρονα η διαδικασία θα ελέγχεται από το σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ».
Πάνω από 4,5% αναμένεται να αυξηθεί ο κατώτατος μισθός στον ιδιωτικό τομέα από την 1η Απριλίου 2026. Ισόποσα θα αυξηθούν οι μισθοί από την 1η Απριλίου και στον δημόσιο τομέα. Πρόκειται για την 5η συνεχόμενη αύξηση του κατώτατου μισθού, η οποία αφορά άμεσα 575.684 εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα (22,8%) και περίπου 600.000 στον δημόσιο τομέα. Η επόμενη αύξηση το 2027 πιθανότατα θα ξεπεράσει τα 4%, ώστε ο κατώτατος μισθός να φτάσει στα 960 ευρώ, δηλαδή να ξεπεράσει τη δέσμευση της κυβέρνησης για κατώτατες αποδοχές στον ιδιωτικό τομέα 950 ευρώ. Αντίστοιχα, στόχος στον δημόσιο τομέα είναι το εισαγωγικό κλιμάκιο να φτάσει στα 950 ευρώ το 2027, που είναι μια προεκλογική χρονιά.
