Εγινε ο μαραθώνιος πιο «εύκολος»;

Ο μαραθώνιος θεωρείται διαχρονικά ως η απόλυτη δοκιμασία αντοχής – μια πρόκληση που απαιτεί μήνες εντατικής προετοιμασίας και παρατεταμένη περίοδο ανάρρωσης. Ομως, έχει γίνει αυτή η απόσταση πιο «βατή» με το πέρασμα των χρόνων; Αν ρωτήσει κανείς έναν έμπειρο δρομέα μεγάλων αποστάσεων, θα συμφωνήσει ότι σήμερα ο μαραθώνιος είναι λιγότερο εξαντλητικός για το σώμα απ’ ό,τι πριν από μία δεκαετία.

Παραδοσιακά, οι ελίτ (αλλά και οι ερασιτέχνες) δρομείς ακολουθούσαν τον λεγόμενο «χρυσό κανόνα» των δύο μαραθωνίων τον χρόνο – έναν την άνοιξη και έναν το φθινόπωρο. Σήμερα, όλο και περισσότεροι επαγγελματίες συμμετέχουν σε τρεις ή και τέσσερις αγώνες τον χρόνο, αναρρώνοντας ταχύτερα από ποτέ. Ο Ρόρι Λίνκλετερ – ο δεύτερος ταχύτερος μαραθωνοδρόμος του Καναδά μοιράζεται τις σκέψεις του για το φαινόμενο αυτό: γιατί δηλαδή περισσότεροι δρομείς αναλαμβάνουν την πρόκληση της απόστασης και τι σημαίνει αυτό για το άθλημα.

«Νομίζω ότι από πλευράς προπόνησης, υπάρχουν πολλοί παράγοντες», λέει στο περιοδικό Canadian Running. «Η τελευταία λέξη της τεχνολογίας στα παπούτσια και στους αφρούς απορρόφησης παίζει καθοριστικό ρόλο, γιατί μειώνει σημαντικά την καταπόνηση από την προπόνηση και τον αγώνα σε σχέση με το παρελθόν».

Πριν από την εμφάνιση των παπουτσιών με ενσωματωμένη πλάκα από ανθρακονήματα, οι μαραθωνοδρόμοι δεν φορούσαν υποδήματα με σόλα ύψους 40 χιλιοστών. Οι κατασκευαστές στόχευαν κυρίως στη δημιουργία ελαφρών και ανθεκτικών παπουτσιών αγώνων. Η Hoka ήταν από τις πρώτες εταιρείες που προώθησαν σχέδια με αυξημένο ύψος σόλας και υψηλή απορρόφηση κραδασμών. Ωστόσο, η «εποχή του άνθρακα» ξεκίνησε ουσιαστικά όταν η Nike εισήγαγε για πρώτη φορά πλάκα από ανθρακονήματα στη μεσαία σόλα του Vaporfly 4% το 2017. Από τότε, τα αγωνιστικά παπούτσια με πλάκα άνθρακα εξελίσσονται διαρκώς, προσφέροντας αυξημένη ενεργειακή απόδοση, πιο ομαλές μεταβάσεις και μειωμένη καταπόνηση των αρθρώσεων – όλα αυτά επιτρέπουν στους δρομείς να αναρρώνουν ταχύτερα και να αγωνίζονται συχνότερα.

Ο Λίνκλετερ σημειώνει και έναν ακόμη καθοριστικό – αλλά λιγότερο εμφανή – παράγοντα: τη διατροφή κατά τη διάρκεια των αγώνων. Πλέον, πολλοί δρομείς γνωρίζουν πώς να «τροφοδοτούν» σωστά το σώμα τους κατά τη διάρκεια ενός μαραθωνίου, χρησιμοποιώντας εξειδικευμένα προϊόντα όπως εκείνα των Maurten, Science in Sport ή Tailwind. Αυτά βοηθούν τόσο στην απόδοση όσο και στην ταχύτερη αποκατάσταση, εξασφαλίζοντας ότι ο οργανισμός λαμβάνει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για να ανακάμψει.

Οι εποχές που οι μαραθωνοδρόμοι βασίζονταν μόνο σε νερό και λίγα ενεργειακά τζελ έχουν περάσει. Σήμερα, πολλοί χρησιμοποιούν ποτά με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες, ηλεκτρολύτες και εξειδικευμένα συμπληρώματα αποκατάστασης, με στόχο την ενίσχυση της απόδοσης και την επιτάχυνση της ανάρρωσης. Οι περισσότερες εταιρείες αθλητικής διατροφής έχουν αναπτύξει προϊόντα που βοηθούν στην πρόληψη της εξάντλησης και στην αποτελεσματική αναπλήρωση των αποθεμάτων γλυκογόνου. Το κρίσιμο στοιχείο, πλέον, δεν είναι μόνο το «τι» καταναλώνει ένας δρομέας, αλλά και το «πότε» και το «πώς». Αυτή η στρατηγική προσέγγιση στη διατροφή μειώνει τις μυϊκές βλάβες και καθιστά την ανάρρωση αισθητά ταχύτερη και λιγότερο επώδυνη. Οπως παραδέχεται και ο ίδιος ο Λίνκλετερ, η αποκατάσταση είναι σήμερα σαφώς πιο εύκολη από ό,τι ήταν όταν έτρεξε τον πρώτο του μαραθώνιο, το 2019.

Εκτός από τα παπούτσια και τη διατροφή, ο Λίνκλετερ πιστεύει ότι έχει αλλάξει και η νοοτροπία γύρω από τον μαραθώνιο. «Για πολλά χρόνια, η προσέγγιση ήταν: σκληρή προπόνηση, αγώνας, μεγάλο διάλειμμα και ξανά απ’ την αρχή. Τώρα, με τα νέα παπούτσια και τη βελτιωμένη διατροφή, οι προπονητές ανακαλύπτουν πως μπορείς να μειώσεις την επιβάρυνση, χωρίς απαραίτητα να διακόψεις πλήρως την προετοιμασία, και να συνεχίσεις να αναρρώνεις παράλληλα».

Είναι λοιπόν οι μαραθώνιοι «εύκολοι» σήμερα; Οχι – η ολοκλήρωση των 42,2 χιλιομέτρων εξακολουθεί να απαιτεί μήνες συστηματικής και απαιτητικής προπόνησης. Ωστόσο, οι τεχνολογικές εξελίξεις στον εξοπλισμό και η νέα αντίληψη γύρω από τη διατροφή έχουν διευκολύνει σημαντικά τόσο την προετοιμασία όσο και την ανάρρωση. Αν και ο ίδιος ο Λίνκλετερ δεν προτείνει να τρέξει κανείς δύο μαραθωνίους μέσα σε έξι εβδομάδες – όπως έκανε φέτος στη Βοστώνη και την Οτάβα – παραδέχεται πως η εμπειρία αυτή του δίδαξε πολλά και ότι αποδέχθηκε την πρόκληση με ενθουσιασμό.