Στη σήραγγα του χρόνου

Η ανθρώπινη τραγωδία είναι καταγεγραμμένη σε παπύρους ή στην πέτρα, σε κάθε λογής χειρόγραφα ή έντυπα ντοκουμέντα, σε άτλαντες και φωτογραφικά λευκώματα, σε ημερολόγια και φυλλάδια αναμνήσεων. Κοιτώντας σήμερα προσεκτικά τα σπαράγματα αυτά της ξεθωριασμένης μνήμης, έχεις την αίσθηση ότι κινείσαι στη σήραγγα του χρόνου, έχοντας λιγοστό φως να ορίζει το βήμα σου, αλλά ικανό για να ξυπνήσει θύμισες, να ξεσηκώσει τον νου.

Η αναζήτηση δεδομένων από ένα μισοξεθυμασμένο παρελθόν, μοιάζει με ανασκαφή. Βλέπεις, παρατηρείς, αναπολείς και ταυτόχρονα ανατρέχεις στο σήμερα και υποχρεωτικά, σχεδόν αναπόφευκτα, ωθείσαι να συγκρίνεις. Οι δρομείς που έτρεχαν ντυμένοι με βαμβακερό (στην καλύτερη περίπτωση) φανελάκι και κοντό σορτσάκι δεν συγκρίνονται με τους σημερινούς που φορούν ισοθερμικές φανέλες και αντηλιακά μπλουζάκια ή και κολάν, που δίνουν μια επιπλέον ώθηση στον διασκελισμό.

Εκεί όπου η τεχνολογία ξεσπάθωσε αληθινά ήταν στην αθλητική υπόδηση. Παρατηρώ σε φωτογραφίες τα παπούτσια του Πάαβο Νούρμι και του Τζέσε Οουενς όταν μεσουρανούσαν στους αγώνες και φρίττω. Βλέπω τον Ρότζερ Μπάνιστερ να τερματίζει το μίλι σε λιγότερο από τέσσερα λεπτά, χαίρομαι αναδρομικά με τη χαρά του, αλλά προσέχω παράλληλα τα πάνινα παπούτσια που τον οδήγησαν στον άθλο. Και απορώ! Το ίδιο μυστήριο με διακατέχει όταν αναλογίζομαι την επικρατούσα τότε άγνοια σε διατροφικά ζητήματα και σε θέματα γύρω από συμπληρώματα διατροφής, που θα βοηθούσαν σίγουρα τον δρομέα να ξεπεράσει κατά πολύ τον εαυτό του.

Η τεχνολογία προχώρησε ακόμα μακρύτερα. Οι εξαντλητικές προπονήσεις του Εμίλ Ζάτοπεκ φέρνουν θυμηδία σήμερα. Οι κυκλικές ασκήσεις με βάρη μαζί με το εναλλασσόμενο τρέξιμο που ακολουθούσε ο Σεμπάστιαν Κόε, ακούγονται στις μέρες μας εξωπραγματικά. Ολα τούτα ανήκουν στο παρελθόν. Η τεχνητή νοημοσύνη έχει παρεισφρήσει στην επιστήμη δυναμικά, βρίσκει λύσεις για τον καθένα, αφού προηγουμένως αναλύσει τη σωματοδομή, την εμβιομηχανική τής κίνησης, τα δεδομένα του επιδιωκόμενου στόχου, το απαύγασμα όμοιων βιωματικών εμπειριών, με σκοπό τη βελτίωση των επιδόσεων, την ψηλάφηση των ατομικών του ορίων.

Ο Νίκος Μαρκέας είναι ορθοπεδικός γιατρός και δρομέας. Το τελευταίο βιβλίο του με τίτλο «Θρυλικοί δρομείς: Εμβληματικές μορφές του τρεξίματος» κυκλοφορεί από τις εκδ. Σάλτο