Δασμοί

Οπως ανέφερε σε πρόσφατη ομιλία του ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, η ανακοίνωση της νέας κυβέρνησης των ΗΠΑ για επιβολή υψηλών δασμών στις εισαγωγές από το Μεξικό, τον Καναδά, την Κίνα και την Ευρωπαϊκή Ενωση, σηματοδοτεί μια σαφή αλλαγή πολιτικής που οδηγεί σε αυξημένο εμπορικό προστατευτισμό. Οι δασμοί ύψους 25% στις εισαγωγές από το Μεξικό και τον Καναδά, 20% στις εισαγωγές από την Κίνα και 25% στα αυτοκίνητα, αποτελούν τα υψηλότερα επίπεδα περιοριστικών μέτρων στο παγκόσμιο εμπόριο από τη δεκαετία του 1940.

Παράλληλα, βρίσκονται σε εξέλιξη γεωπολιτικές εξελίξεις, ενώ τα τελευταία χρόνια η παγκόσμια οικονομία επλήγη από την πανδημία του Covid και την ενεργειακή κρίση και την κρίση στις αλυσίδες ανεφοδιασμού, με αποτέλεσμα την άνοδο του πληθωρισμού και, στη συνέχεια, την άνοδο των επιτοκίων για τη συγκράτηση των τιμών και του κόστους δανεισμού.

Επιστρέφοντας στο σήμερα, η επιβολή δασμών από τις ΗΠΑ έρχεται να χαλάσει ό,τι με κόστος έφτιαξε. Παράλληλα, επιδεινώνουν το κλίμα. Η επιβολή των δασμών επιφέρει και έμμεσες συνέπειες – πέραν της μείωσης του ΑΕΠ, μέσω των εξαγωγών, και του πληθωρισμού. Η αποδυνάμωση του δολαρίου έναντι των βασικών νομισμάτων. Το ευρώ γίνεται πιο «σκληρό» και κάνει πιο ακριβές τις ευρωπαϊκές και, κατά συνέπεια, τις ελληνικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ. Από την άλλη, η πτώση του δολαρίου μειώνει το κόστος εισαγωγής πετρελαίου και άλλων αγαθών και υπηρεσιών που αποτιμώνται σε δολάρια.

Ολα αυτά έχουν επίπτωση στο εξωτερικό ισοζύγιο, δηλαδή στον καθρέφτη της ανταγωνιστικότητας. Επομένως, η λήψη άμεσων μέτρων ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας αποτελεί επιτακτική ανάγκη για να απορροφηθούν οι συνέπειες.

Τέλος, η αβεβαιότητα αυξάνει το κόστος δανεισμού των κρατών και των επιχειρήσεων που γίνεται πιο ακριβό, όπως φάνηκε από τις αποδόσεις ομολόγων και την πτώση των χρηματιστηρίων.