Χωλαίνουν οι έλεγχοι για τις δαπάνες

H ΕΕ δεν κατάφερε να μειώσει σημαντικά τα επίμονα σφάλματα στις δαπάνες της πολιτικής συνοχής καθώς το σύστημα ελέγχου δεν λειτουργεί, σύμφωνα με επισκόπηση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ECA). Κατά τους ευρωπαίους ελεγκτές αφενός οι αρμόδιες αρχές των κρατών – μελών θα μπορούσαν να εντοπίζουν και να αποτρέπουν περισσότερα σφάλματα και αφετέρου η Κομισιόν όχι μόνο υποεκτίμησε το συνολικό επίπεδο των παράτυπων δαπανών, αλλά δεν αξιοποίησε αρκετά τα εργαλεία της για να ενθαρρύνει τα κράτη – μέλη να βελτιώσουν τον τρόπο και τα συστήματα διαχείρισης.

Σύμφωνα με το ECA στην Ελλάδα, η οποία είναι ένας από τους εννιά μεγαλύτερους λήπτες κεφαλαίων συνοχής και όπου μέχρι το τέλος του 2023 έχουν απορροφηθεί σχεδόν όλα τα κεφάλαια (κατά 99%), οι ελληνικές ελεγκτικές αρχές ανέφεραν 581 παρατυπίες με αντίκτυπο 56,7 εκατ. ευρώ. Βάσει των πρόσθετων λαθών που εντόπισε το ECA, η Ελλάδα βρίσκεται στο μέσο της κατάταξης με τους υψηλούς αποδέκτες. Οι μη επιλέξιμες δαπάνες είναι ο πιο συνηθισμένος τύπος αυτών των σφαλμάτων, για παράδειγμα ανεπαρκείς έλεγχοι επιλεξιμότητας συμμετεχόντων που οδηγούν σε μη επιλέξιμους συμμετέχοντες και μη επιλέξιμες σχετικές δαπάνες ή δαπάνες που δηλώθηκαν από τον δικαιούχο, αλλά στην πραγματικότητα δεν πραγματοποιήθηκαν. «Βρήκαμε επίσης ένα μη επιλέξιμο έργο, το οποίο ολοκληρώθηκε πριν απ’ την αίτηση για χρηματοδότηση. Και σε περισσότερο από το ένα τρίτο των ελεγχόμενων συναλλαγών διαπιστώσαμε ελλείψεις στο έργο των ελληνικών ελεγκτικών αρχών» διαπιστώνεται στην έκθεση του ECA.

Πάνω από το όριο

Τα αποτελέσματα του ελέγχου του ECA υποδεικνύουν ότι το επίπεδο σφαλμάτων για τα ελληνικά προγράμματα είναι πάνω από το όριο του 2%. Επίσης, η Κομισιόν υπολόγισε εκ νέου το (υπολειπόμενο) ποσοστό σφάλματος για τα ελληνικά πακέτα διασφάλισης πάνω από το επίπεδο του 2%. Αυτό ίσχυε για το 45% των πακέτων που υποβλήθηκαν, φτάνοντας στην υψηλότερη κατάταξη μεταξύ της ΕΕ των «27». Αυτό όμως οφείλεται και στο γεγονός ότι η Ελλάδα συγκεντρώνει και τα 19 προγράμματα σε ένα ενιαίο πακέτο διασφάλισης, κάτι που δεν συμβαίνει στις περισσότερες άλλες χώρες. Κατά το ECA το εκτιμώμενο επίπεδο σφάλματος δεν υποδηλώνει το μέγεθος της απάτης, της μη αποδοτικότητας των δαπανών ή της διασπάθισης πόρων, αλλά αποτελεί εκτίμηση των ποσών που δεν χρησιμοποιήθηκαν σύμφωνα με τους ισχύοντες ενωσιακούς και εθνικούς κανόνες.