Ο βαθμός μηδέν της κοινωνικής ανοχής

Οποια σημασία και αν έχει αυτό την ώρα που φλέγεται το μέτωπο της Μέσης Ανατολής, η είδηση του χθεσινού δεύτερου γύρου των ελληνικών αυτοδιοικητικών εκλογών ήταν ασφαλώς η εμφάνιση των πρώτων ρωγμών στο οικοδόμημα της πολιτικής κυριαρχίας του κυβερνώντος κόμματος μία μόλις εβδομάδα μετά την πλήρη επιβεβαίωσή της από τις κάλπες του πρώτου γύρου της περασμένης Κυριακής.

Δεν είναι όλα τα ρήγματα εξίσου σοβαρά. Αλλα είναι περισσότερο, άλλα λιγότερο σοβαρά. Αλλα έχουν περισσότερο συμβολική σημασία. Αλλα πολύ πιο πρακτική. Εχουν, όμως, όλα τη δική τους ξεχωριστή σημασία. Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για αυτά που έκλεψαν τις εντυπώσεις προβαλλόμενα ως «εκπλήξεις» της αυτοδιοικητικής αναμέτρησης, καθώς και αυτά που συνιστούν μείζονες ανατροπές και προοιωνίζονται μεταβολές ισορροπιών και εξελίξεις.
Αποτελούν όλα σημεία των καιρών που αλλάζουν με αυξανόμενη ταχύτητα μαζί με τα ζητούμενα μιας νέας πολιτικής ζήτησης που αναπτύσσεται, αλλάζοντας τόσο το περιεχόμενο των πολιτικών ενδιαφερόντων της κοινής γνώμης όσο και τα ηγετικά πρότυπα των πολιτών.

Ο απρόσμενος θρίαμβος του μέχρι χθες αγνώστου Χάρη Δούκα στον Δήμο της Αθήνας αποτελεί ένα μόνον παράδειγμα του πόσο πιεστική έχει πλέον γίνει η κοινωνική ανάγκη για ανάδειξη ηγετικών προτύπων που κινούνται στον αντίποδα αυτών με τα οποία έχει ταυτιστεί διαχρονικά το επαγγελματικό πολιτικό προσωπικό και οι μηχανισμοί της αναπαραγωγής του.

Τα νέα ρεκόρ που έσπασαν και αυτή τη φορά τα ποσοστά της αποχής στέλνουν εξάλλου τα δικά τους μηνύματα για πόσο κοντά στα όρια της ανοχής του κινείται πλέον το εκλογικό σώμα, ιδιαίτερα απέναντι σε φαινόμενα και συμπτώματα αλαζονείας και καθεστωτισμού σαν και αυτά που εκδηλώθηκαν μετ’ επιτάσεως ιδιαίτερα μεταξύ του πρώτου και του δεύτερου γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών.

Το σίγουρο είναι ότι όσο η νέα πολιτική ζήτηση και οι απαιτήσεις της κοινωνίας παραμένουν ανικανοποίητες, τόσο το εκλογικό σώμα θα συρρικνώνεται ως αποτέλεσμα της κρίσης εμπιστοσύνης που το βυθίζει σε απόγνωση και το απομακρύνει από το αντιπροσωπευτικό πολιτικό σύστημα. Και όσο οι εκπρόσωποι του πολιτικού συστήματος προβάλλουν δικαιολογίες εν αμαρτίαις για να καλύψουν τις αστοχίες του και την αναποτελεσματικότητά του, τόσο το χάσμα που το χωρίζει από τους πολίτες και τις πραγματικές τους ανάγκες θα διευρύνεται πολλαπλασιάζοντας τον θυμό τους.

Πολύ περισσότερο που τον τελευταίο καιρό έχουν αρχίσει να κουράζονται κάνοντας απονενοημένα διαβήματα άλλοτε προς την κατεύθυνση της αντιπολίτευσης (βλ. εκλογή Κασσελάκη), άλλοτε προς την κατεύθυνση της συμπολίτευσης, περιμένοντας ότι κάποια διαφορά θα μπορούσε να κάνει το επιτελικό κράτος του Κυριάκου Μητσοτάκη. Το πιο δύσκολο εφεξής θα είναι για αυτόν να ξεπεράσει το γεγονός ότι μεσούσης της απόλυτης κυριαρχίας του το κόμμα του έχασε τους δύο από τους τρεις μεγαλύτερους δήμους της χώρας, που τυχαίνει μάλιστα να είναι προπύργια του ενδιάμεσου χώρου.