Καναρίνι

Συγκρίθηκε με την πρωτοβουλία για τον αφοπλισμό που είχε αναλάβει το 1984 ο Ανδρέας Παπανδρέου μαζί με άλλους πέντε ηγέτες. Η απόφαση, όμως, της Κατερίνας Σακελλαροπούλου να κινητοποιήσει τους ηγέτες των μεσογειακών χωρών για την προστασία του περιβάλλοντος παρουσιάζει μια μεγάλη διαφορά σε σχέση με εκείνη την κίνηση. Δεν εντάσσεται σε έναν ανταγωνισμό μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων, αλλά αναδεικνύει την ανάγκη μιας συστράτευσης, τόσο περιφερειακής όσο και παγκόσμιας, για την αντιμετώπιση ενός κοινού εχθρού: της κλιματικής αλλαγής.

Η κίνηση είναι κατ’ αρχάς συμβολική: έξι μη εκτελεστικοί αρχηγοί κρατών απευθύνουν έκκληση να αναληφθούν μέτρα για να προφυλαχθεί όλος ο πλανήτης, αλλά ειδικότερα η ευαίσθητη Μεσόγειος, από τους καύσωνες, τις φωτιές, τις πλημμύρες, την ερημοποίηση. «Δεν υπάρχει πλέον χρόνος για καθυστερήσεις ούτε για συμβιβασμούς για πολιτικούς ή οικονομικούς λόγους», τονίζεται με νόημα στην ανακοίνωση των έξι προέδρων. Πρέπει να ευαισθητοποιηθούν οι κυβερνήσεις, ώστε να προχωρήσουν σε μια «πράσινη» στροφή, αλλά και οι πολίτες, ώστε να εμποτιστούν από μια περιβαλλοντική ηθική της ευθύνης.

Η αεικίνητη Πρόεδρος της Δημοκρατίας, όμως, δεν περιορίζεται στους συμβολισμούς. Ηρθε ήδη σε επαφή και με έναν από τους μεγαλύτερους κοινωνικούς και οικονομικούς στοχαστές της εποχής μας, τον αμερικανό οικονομολόγο Τζέρεμι Ρίφκιν, που έχει μιλήσει εδώ και χρόνια για την ανάγκη μιας νέας οργάνωσης των κρατών γύρω από οικοσυστήματα. Σε συνέντευξη μάλιστα που παραχώρησε πριν από μερικούς μήνες στα «ΝΕΑ», ο Ρίφκιν χαρακτήρισε τη Μεσόγειο «καναρίνι στο ορυχείο», μια περιοχή δηλαδή που παρακολουθεί όλος ο πλανήτης για να δει πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα, και πρότεινε μια νέα διαπεριφερειακή διακυβέρνηση, με επίκεντρο τα θέματα του περιβάλλοντος, στα πρότυπα «βιοπεριοχών» που λειτουργούν ήδη με επιτυχία στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Επιστήμονες σαν τον Ρίφκιν, και προσωπικότητες σαν τη Σακελλαροπούλου, μπορούν να συμβάλουν αποφασιστικά στη Μεγάλη Αφύπνιση. Στη συνειδητοποίηση δηλαδή ότι η μάχη για το περιβάλλον είναι η μητέρα όλων των μαχών και πρέπει να δοθεί σήμερα, όχι να αναβληθεί για αύριο, που θα είναι πια πολύ αργά. Το ζητούν οι νέοι άνθρωποι, γιατί αφορά το μέλλον τους. Είναι χρέος μας να ανταποκριθούμε.