Εκλογές, πέντε μέρες μετά

Αν είχαμε διάθεση, σαν σε παιχνίδι, να ψάχναμε εκπλήξεις, οι εκλογές της Κυριακής δίκαια θα κέρδιζαν μια θέση. Πέντε μέρες μετά και η έκπληξη των αποτελεσμάτων παραμένει κυρίαρχη εντύπωση και η πρώτη παρατήρηση στις σχετικές συζητήσεις.

Είναι οι επαναλαμβανόμενες δημοσκοπήσεις που είχαν απομακρύνει την αναμονή και περιορίσει την αγωνία της κάλπης, αφού κέρδιζαν την εντύπωση ωσάν να πρόκειται κάθε φορά για τελικό αποτέλεσμα, χωρίς οι ίδιες να ευθύνονται για την παραπλανητική στιγμιαία εντύπωση.

Η πραγματική ζωή διατηρεί τον τελευταίο λόγο και η πρόσφατη εκλογή το θυμίζει, ως έκπληξη, εντυπωσιακά. Δεν ισχύει αυτό που νομίζουμε, δεν έρχεται πάντα αυτό που ως προσδοκία φανταζόμαστε. Διδακτική η κάλπη. Οχι μόνο για τον πολίτη ψηφοφόρο. Κυρίως για την πολιτική μας πραγματικότητα. Αυτά που κρύβει και αυτά που φανερώνει. Και φανερώνει ειδικά τόσα αυτή η κάλπη ως προς τις πολιτικές μας δυνάμεις και τις πραγματικές τους δυνατότητες να ανταποκριθούν στις νέες ανάγκες που σε έναν κόσμο σε κίνηση και μεταβολή δεν φάνηκε να κρίνονται επαρκείς και στο ύψος των απαιτήσεων της πραγματικής ζωής.

Για την αντιπολίτευση κυρίως ο λόγος. Την αξιωματική. Η εκλογική της αποδοκιμασία, σε βαθμό μη αναμενόμενο, είναι αυτό που καθορίζει το μετεκλογικό σκηνικό πέντε μέρες μετά – αλλά και στο εξής -, παρασύροντας όλον τον διάλογο που υποχρεωτικά συνοδεύει τη στιγμή προς τον ΣΥΡΙΖΑ, προσανατολίζοντας και τη νέα εκλογική περίοδο της επαναληπτικής αναμέτρησης στο ισχυρό ως χθες αυτό κόμμα, τη συνοχή του, την αντοχή του, τη φύση του, τη δυνατότητα ανασυγκρότησής του.

Ετσι η νέα συνθήκη έχει στο κέντρο της τις συνέπειες της εκλογικής κατακρήμνισης του ΣΥΡΙΖΑ, θα εξελιχθεί γύρω από την άμεση ανταπόκρισή του στο νέο περιβάλλον, τις δυνατότητές του να δει καθαρά, να ακούσει τη βουή του κραδασμού, την ένταση και το εύρος του κοινωνικού και πολιτικού βάθους του. Ανάλογα με τη συνέχεια της πράξης αυτής σε εξέλιξη, θα φανεί τι κυοφορεί ως προς τους συσχετισμούς στην Κεντροαριστερά όλη αυτή η αδήριτη και ανελέητη κίνηση, που η αφετηρία της βρίσκεται στο βράδυ της Κυριακής. Ενδιαφέρουσα κατάσταση.

Σε αυτή την κατάσταση ήδη, με την ασθενή αισιοδοξία που γεννάει στο ΠΑΣΟΚ η βελτίωση της επίδοσής του, δειλά ένα παρελθόν επιστρέφει, συνοδευόμενο από τη φαντασία αναγέννησης του εαυτού του. Στη νέα συνθήκη το «παλαιό» και το «νέο», αργά ή γρήγορα, θα συναντηθούν σε μια σύγκρουση σφοδρή, όπου η υπαρκτή από την κοινωνική ανάγκη πίεση θα ωθήσει σε μια ριζοσπαστικοποίηση στο πολιτικό μέτωπο, με άδηλη την εξέλιξη.

Το ενδιαφέρον της μετεκλογικής φάσης μεταφέρεται στην αντιπολίτευση. Εκεί θα μείνει. Ακόμη και αν απρόοπτα γεγονότα κερδίσουν προσωρινά την προσοχή. Στον κύκλο αυτόν, προσερχόμενος τραυματισμένος ο ΣΥΡΙΖΑ, είναι δύσκολο σύντομα να προκύψει μια νέα ισορροπία. Θα χρειαστεί χρόνος. Αν κρίνουμε από την ως τώρα πολιτική δυνατότητα των πρωταγωνιστών της Κεντροαριστεράς, θα τον χαρακτηρίσει η βραδύτητα.

Οπου και όταν χάνονται από πολιτική αδυναμία οι ευκαιρίες στον χρόνο, κάποιος άλλος στο μέτωπο της σύγκρουσης θα τον κερδίσει. Η νέα συνθήκη έχει εξασφαλίσει τον αναγκαίο πολύτιμο χρόνο για την ανεμπόδιστη άσκηση μιας πολιτικής μεταρρυθμίσεων και αλλαγών, αν σχετική βούληση υπάρξει, στον θριαμβευτή των εκλογών, στο κόμμα της Νέας Δημοκρατίας.

Ο Λευτέρης Κουσούλης είναι πολιτικός επιστήμονας