Ανάληψη ηγετικής ευθύνης {CR}

Οι πολιτικές εξελίξεις στην Ιταλία ανέκαθεν προκαλούσαν συνειρμούς σύγκρισης με τα δικά μας πολιτικά πεπραγμένα, όχι μόνο για λόγους γεωγραφικής γειτνίασης. Βεβαίως, κάθε χώρα έχει τις πολιτικές ιδιομορφίες και ιδιαιτερότητές της, αλλά όσο είναι καλό να διδασκόμαστε αποφεύγοντας τις πολιτικές κακοτοπιές, άλλο τόσο πρέπει να παραδειγματιζόμαστε από τις βέλτιστες πρακτικές των άλλων.

Μιλώντας με συμβατικούς όρους της πολιτικής γεωγραφίας, θα πρέπει να σημειώσουμε πως είναι πολιτικό ευτύχημα για το πολιτικό σύστημα στην Ελλάδα ότι η Δεξιά παραμένει σε οργανική σχέση με το Κέντρο. Και αυτό θα πρέπει να πιστωθεί απευθείας στην πολιτική φυσιογνωμία και πρακτική του Κ. Μητσοτάκη. Διότι, το φαινόμενο της λαϊκίστικης Δεξιάς, πέραν της Ιταλίας, εκτείνεται ήδη συνολικότερα στο ευρωπαϊκό πολιτικό σύστημα, όπως έχουν δείξει οι εξελίξεις στη Γαλλία, στη Σουηδία και αλλού.

Η Ελλάδα, επίσης, είναι «τυχερή» διότι γνώρισε και συνειδητοποίησε το λαϊκιστικό φαινόμενο στην αριστερή του εκδοχή, την τραυματική περίοδο του 2015, εν μέσω κατάρρευσης. Πρέπει όμως να επισημάνουμε πως όποιος γνωρίζει τον λαϊκισμό σε κάθε του μορφή δεν σημαίνει ότι θα τον αποφεύγει και στο μέλλον. Πάλι εδώ το ιταλικό παράδειγμα είναι καταλυτικό, διότι οι λαϊκίστικες εκδοχές είναι διαρκώς παρούσες και επανέρχονται μεταμορφωμένες. Το βασικό δεν είναι απλώς η πολιτική εμπειρία βίωσης του λαϊκισμού, αλλά η πολιτική αξιοπιστία και εναλλακτική λύση απέναντι σ’ αυτόν.

Μιλώντας για βέλτιστες πρακτικές, εντυπωσιάζει πράγματι η άμεση παραίτηση του ηττημένου των εκλογών Ενρίκο Λέτα. Κανονικά, δεν θα έπρεπε να εντυπωσιάζει το αυτονόητο. Ομως εμείς ζούμε σε μια χώρα που δύσκολα παραιτούνται οι ηγέτες. Και για να είμαστε πιο ακριβείς, οι ηγέτες της Αριστεράς. Εντυπωσιακό παράδειγμα η περίπτωση Τσίπρα. Τρεις ήττες από τον Μητσοτάκη το 2019 και εν τούτοις ακολούθησε η επιβεβαίωση της ηγεσίας του μετεκλογικά. Με παλαιοκομμουνιστικούς όρους τα πάντα είναι εξηγήσιμα, διότι εδώ ισχύει η νομοτέλεια ότι η Αριστερά δεν ηττάται ποτέ, παρά μόνο τακτικά, άρα δεν ηττάται και η ηγεσία της. Με τους πολιτικούς όρους όμως, ενός σύγχρονου δημοκρατικού πολιτικού ανταγωνισμού, μια τριπλά ηττημένη ηγεσία θα αναλάμβανε άμεσα η ίδια την ευθύνη της αποχώρησής της.

Στην περίπτωση Τσίπρα, τα πράγματα είναι ακόμα πιο επώδυνα. Μετά τις ήττες του, επί τρία και πλέον χρόνια, αρνείται έστω μια στοιχειώδη αυτοκριτική, αδυνατεί να ανατρέψει πολιτικά ή έστω δημοσκοπικά το πολιτικό σκηνικό και να δημιουργήσει κάποια ελπίδα επανόδου του στη διακυβέρνηση της χώρας. Ολα αυτά δείχνουν μια σοβαρή έλλειψη ανάληψης της ηγετικής ευθύνης του ανδρός. Δείχνει να του αρκεί ότι κρίνεται, συγκρίνεται και υπερέχει στα πλαίσια του δικού του κόμματος. Αλλά οι ηγέτες, που έχουν μάλιστα διατελέσει πρωθυπουργοί, κρίνονται επαρκείς σε σχέση με την προσδοκία και ικανότητα επανακατάκτησης αυτού του στόχου.

Ο κ. Τσίπρας θέλει διακαώς μια τελευταία ευκαιρία, την οποία το κόμμα του μεγάθυμα την προσφέρει, ελλείψει σοβαρού εσωτερικού αντιπάλου. Ομως ο κ. Τσίπρας δεν μπορεί να πείσει το εκλογικό σώμα, γι’ αυτό και ο ΣΥΡΙΖΑ είναι καθηλωμένος. Μετεκλογικά, το ίδιο του το κόμμα θα διαπιστώσει ότι αυτός ήταν η τροχοπέδη που οδήγησε σε νέες ήττες, οπότε η ευκαιρία που του δόθηκε ήταν εξαρχής χαμένη. Αλλά ο κ. Τσίπρας φρόντισε ήδη να καταργήσει κάθε δυνατότητα αμφισβήτησής του και μετά τις νέες ήττες, αφού δεν υπάρχει στον ΣΥΡΙΖΑ διαδικασία μέσω της οποίας να αμφισβητηθεί. Και όπως έχει δείξει μέχρι τώρα, η έννοια της ηγετικής ευθύνης είναι άγνωστη σ’ αυτόν.

Ο Γιώργος Φλωρίδης είναι πρώην υπουργός