«Μία λέξη δημιούργησε ρωγμή στη ζωή μου»

Μεγαλώσατε στην Παλιά Κοκκινιά και χωρίς να έχει καμία σχέση η οικογένειά σας με τα καλλιτεχνικά. Πώς αρχίσατε να ονειρεύεστε την πορεία σας στο θέατρο;

Μια φτωχική γειτονιά όπου συνυπήρχαν κομμουνιστές, βασιλικοί, Μικρασιάτες, Μανιάτες, που όλους μάς ένωνε όμως ο Ολυμπιακός. Ζούσε τότε και ένας ηθοποιός επαγγελματίας που είχε τρία παιδιά και τα έβγαζε δύσκολα τότε. Οταν λοιπόν στο δημοτικό εξέφρασα την επιθυμία μου στη μητέρα μου, μου είπε “ναι, βρε αγοράκι, αλλά δεν βλέπεις τον τάδε ηθοποιό;”. Μια χαρά όμως τα πήγε μετά. Είναι ο Γιώργος Τσιδίμης, τον οποίο εκτιμώ πάρα πολύ. Ηταν από τους πρώτους μου δασκάλους στα μαθήματα θεάτρου στο πολυκλαδικό Λύκειο Κορυδαλλού.

Τι εδραίωσε μέσα σας την απόφαση να κάνετε ένα τόσο επισφαλές επάγγελμα;

Θεωρούσα ότι το θέατρο ήταν κάτι μαγικό. Να ανεβαίνεις δηλαδή πάνω στη σκηνή να παίζεις με άλλους ανθρώπους, υποδυόμενος άλλους ψυχισμούς. Αρχικά πίστευα ότι θα ασχοληθώ ερασιτεχνικά. Οταν σπούδαζα τουριστικές επιχειρήσεις, βρέθηκα σε μια θεατρική ομάδα στον Κορυδαλλό, απ’ όπου πολλά παιδιά έδιναν εξετάσεις στις δραματικές σχολές. Σκέφτηκα να σπουδάσω υποκριτική, πάλι για τη δική μου διασκέδαση. Πέρασα στο Εθνικό Θέατρο και έτσι ξεκίνησαν όλα.

Η ατμόσφαιρα που βρήκατε εκεί ανταποκρινόταν στα οράματά σας;

Νομίζω πως κάναμε ό,τι καλύτερο μπορούσαμε, και οι δάσκαλοί μου και οι συμμαθητές μου. Ημουν στο κλείσιμο ενός «κύκλου», τελείωνε μια «φουρνιά» στο Εθνικό. Οταν τελείωσα τη σχολή και ενώ είχαν περάσει τρία χρόνια, συνάντησα μια φιλόλογο που είχα στο γυμνάσιο και τη θεωρώ από τους πιο σημαντικούς δασκάλους που είχα στη ζωή μου, γιατί μου άνοιξε την πόρτα της πνευματικής αναζήτησης. Θυμάμαι ότι μου είπε: «Χαίρομαι πάρα πολύ που θα ασχοληθείς με το θέατρο γιατί θα συναντάς πάρα πολύ όμορφους ανθρώπους». Εκεί συνειδητοποίησα ότι δεν συνέβαινε αυτό. Αυτό ήθελα και δεν συνέβαινε! Ζούμε μια εποχή τρομερής σύγχυσης και χάους. Είμαστε αρκετά θολοί. Ακόμα και να συναντήσουμε την ομορφιά, δεν θα δούμε την καθαρότητά της, την αρμονία της, γιατί είναι θολά τα μάτια μας.

Ποια είναι η ομορφιά της τέχνης σας και από τι θολώνει;

Θολώνει απ’ όλο αυτό που ζούμε. Την αγωνία που μας διακατέχει όχι μόνο εδώ στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό! Ταξιδεύω λόγω της δουλειάς μου σε άλλες χώρες και διαπιστώνω πως πολλοί πιστεύουν ότι κάτι τελειώνει. Υπάρχει κάτι «οργουελικό» στην ατμόσφαιρα και είναι παρόν.

Η τέχνη μπορεί να συνθέσει έναν χώρο φωτός;

Το σύνολο της κοινωνίας νοσεί. Δεν μπορεί οι καλλιτέχνες να είναι το υγιές κομμάτι. Αυτές τις μέρες υπάρχουν κάποιοι πρόσφυγες αποκλεισμένοι σε μια νησίδα και ένα κοριτσάκι πέθανε από τσίμπημα σκορπιού. Είμαστε μια κοινωνία που τα ανεχόμαστε. Μπορεί να μιλάμε στα social media, να κινητοποιούνται κάποιες οργανώσεις, αλλά ως σύνολο το δεχόμαστε μοιρολατρικά και σε έναν βαθμό μάλιστα αδιάφορα. Επίσης τα φαινόμενα με τις σεξουαλικές παρενοχλήσεις και τις κακές συμπεριφορές είναι απόρροια της εποχής, της παντοδυναμίας. Ολοι γνωρίζαμε ότι συνέβαιναν αλλά αν δεν έχεις αποδεικτικά στοιχεία δεν μπορείς να κάνεις τίποτα.

Ομολογώ ότι αυτό το επιχείρημα για τους περισσότερους είναι αδύναμο.

Την ακούω την κριτική και πολλές φορές την κάνω και στον εαυτό μου. Υπάρχουν πρόσωπα για τα οποία ξέραμε αλλά μόνο «από κουβέντα σε κουβέντα». Δεν υπήρχε κάτι απτό.

Αν είχατε, θα το κάνατε;

Θέλω να πιστεύω πως ναι.

Πότε εντοπίσατε το στοιχείο της νοσηρότητας που αναφέρατε;

Αν βάλεις έναν βάτραχο σε ένα τσουκάλι με κρύο νερό και αρχίσεις σταδιακά να το θερμαίνεις, αυτός θα προσαρμοστεί – γιατί η αλλαγή γίνεται σιγά και σταδιακά – και στο τέλος θα εξαντληθεί, θα πεθάνει. Επειδή μεγαλώνουμε σε κοινωνίες που νοσούν, μαθαίνουμε να ζούμε σε αυτές. Οταν κάποιος πει «κάτι δεν πάει καλά εδώ», μπορεί να μας ξυπνήσει όλους.

Αναρωτηθήκατε ποτέ «εγώ γιατί δεν μίλησα;».

Φυσικά και την έχω κάνει αυτή την ερώτηση σε μένα. Αλλά θα επαναλάβω πως όταν μεγαλώνεις σε μια κοινωνία που νοσεί κάποια πράγματα τα θεωρείς αυτονόητα. Ενα πολύ μεγάλο ποσοστό των ανθρώπων που δουλεύουμε στο θέατρο θεωρούσαμε αυτονόητο ότι ένας σκηνοθέτης μπορεί να βασανίζει τους ηθοποιούς ή να μιλάει άσχημα. Το συζητούσαμε λίγο μεταξύ μας, αλλά την άλλη μέρα πηγαίναμε και δουλεύαμε μαζί του. Και στην ερώτηση «γιατί τώρα;», απαντώ ότι δεν είναι υποκρισία, αλλά ένα «ξύπνημα», απελευθερώθηκαν κάποιες δυνάμεις.

Η δική σας πορεία στον χώρο ήταν εύκολη;»

Αυτό που κάνω το κάνω με αγάπη και έχω παλέψει πολύ. Δούλεψα πολύ στη ζωή μου. Θεωρώ όμως ότι είμαι από τους τυχερούς. Γιατί και άλλοι άνθρωποι αγαπούν αυτό που κάνουν, έχουν δουλέψει πολύ αλλά δεν κατάφεραν να έχουν μια διαδρομή που να τους ικανοποιεί. Στην πρώτη μου ακρόαση για παράδειγμα, πριν τελειώσω τη σχολή, πήγα στην ακρόαση του Βαγγέλη Θεοδωρόπουλου με τον οποίο γίναμε συνεργάτες. Αν δεν πήγαινα σε εκείνη την ακρόαση, δεν ξέρω πώς θα εξελίσσονταν τα πράγματα. Οπως λέει ο Μαρκ Τουέιν, «η επιλογή είναι μία».

Είπατε ότι παλέψατε πολύ. Ποια ήταν η πιο καθοριστική μάχη για εσάς;

Το 2005, και συνδέεται με την Επίδαυρο που βρίσκομαι τώρα (σ.σ.: αύριο και μεθαύριο υποδύεται τον Πρεσβύτη και τον Αγγελιαφόρο στην «Ιφιγένεια εν Αυλίδι», σε σκηνοθεσία Θέμη Μουμουλίδη). Τότε μια γιατρός η οποία με παρακολουθούσε γιατί είχα μια νόσο στον θυρεοειδή μού είπε ότι έχω καρκίνο. Ημουν πολύ τυχερός που βρέθηκε στη ζωή μου, διότι η διάγνωσή της ήταν – κατά πολλούς άλλους γιατρούς – ακραία. Θεωρούσαν ότι οι πιθανότητες ήταν μία στο εκατομμύριο. Αυτό μού το είπαν και όταν πήγα να κάνω την παρακέντηση.

Εργαζόσασταν τότε;

Εκανα πρόβες με τον Βαγγέλη Θεοδωρόπουλο για τους «Αχαρνής» – έπαιζε και ο Λάκης Λαζόπουλος – και θα κατεβαίναμε στην Επίδαυρο. Το σοκ ήταν πολύ μεγάλο. Ημουν τριανταενός και τον ήχο της λέξης «καρκίνος» ήταν δύσκολο να τον αντιληφθώ. Σου αλλάζει αυτή η λέξη την πραγματικότητα της ζωής σου. Είναι το πριν και το μετά. Είναι η λέξη που δημιούργησε ρωγμή στη ζωή μου. Ενιωσα ότι καταρρέω. Εχασα τη γη κάτω από τα πόδια μου. Θυμάμαι το σώμα μου σαν να ήταν «μετέωρο» στο σύμπαν. Δεν μπορούσα να κάνω ούτε μπρος ούτε πίσω. Και πάλι όμως στάθηκα τυχερός.

Γιατί το εντοπίσατε νωρίς χάρη στην επίμονη γιατρό σας.

Και γιατί ήταν ένας τύπος καρκίνου στον θυρεοειδή σε πάρα πολύ αρχικό στάδιο, ιάσιμος. Μετά το χειρουργείο έκανα μια θεραπεία με ραδιενεργό ιώδιο. Είναι μια κάψουλα, απομονώνεσαι τρεις μέρες στο νοσοκομείο – γιατί δεν μπορείς να έρθεις σε επαφή με άλλους ανθρώπους – και μετά επιστρέφεις σπίτι σου και μένεις άλλες δέκα μόνος σου.

Εκπαιδευθήκατε σε ανύποπτο χρόνο σε συνθήκες καραντίνας.

Ακριβώς, και εγώ την έκανα δύο φορές: και το 2005 και το 2006. Διαβαζα, έκανα βόλτες με το αυτοκίνητο μόνος μου. Κανονική καραντίνα. Ομως τότε είχα και την Επίδαυρο, στην οποία κατέβαινα για πρώτη φορά. Μια από τις θεραπείες που έπρεπε να κάνω συνέπιπτε με την παράσταση. Λέω στον γιατρό ότι πρέπει να πάω και μου απαντά: «Καρκίνο έχεις, όχι γρίπη». Ηταν ένα γερό χαστούκι! Ωστόσο επέμεινα: «Το ξέρω, αν είναι δυνατόν θέλω να τα κάνω και τα δύο». Τότε με βοήθησαν πολύ – πέρα από την οικογένειά μου και τους φίλους μου – ο Λάκης Λαζόπουλος, ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος αλλά και η τότε σύντροφός μου – και νυν κουμπάρα μου – Ελίτα Κουνάδη. Τα κατάφερα. Ακυρώθηκε ένα ραντεβού, έκανα εγώ τη θεραπεία και έτσι, οριακά, για να έχω το διάστημα των 10 ημερών της καραντίνας, έπαιξα στην Επίδαυρο για πρώτη φορά.

Πού βρίσκατε εκείνες τις στιγμές το κουράγιο να σκέφτεστε την Επίδαυρο;

Νομίζω ότι δεν είχα άλλη επιλογή. Επρεπε να κάνω τη δουλειά μου. Ο θάνατος θα έρθει έτσι κι αλλιώς. Οπότε είμαστε, σε αυτό, από χέρι χαμένοι. Σαφώς την ίδια στιγμή περνούσε από το μυαλό μου το «γιατί σε μένα». Ημουν 31 ετών. Πέρασα από πολλά στάδια σε ψυχολογικό και σωματικό επίπεδο. Από την τρομερή αισιοδοξία, τη δύναμη, τη σιγουριά, στο χειρότερο «εδώ τελειώνουν τα πράγματα, δεν έχεις πολύ καιρό». Τότε άρχισα να σκέφτομαι ότι δεν θα κάνω ποτέ οικογένεια ή δεν πρέπει να κάνω οικογένεια, γιατί ακόμα και αν θεραπευτώ ανά πάσα στιγμή μπορεί ο καρκίνος να επανέλθει – κάτι που το έχω ακόμη στην ψυχολογία μου. Θυμάμαι πριν από την περιπέτεια έβλεπα τους γερασμένους ανθρώπους και έλεγα «Θεέ μου, δεν θέλω να γεράσω». Επίσης δύο χρόνια πριν από τον καρκίνο έλεγα «Θεέ μου, πάρε με γιατί δεν μπορώ να το κάνω μόνος μου».

Γιατί θέλατε να πεθάνετε;

Δεν ήμουν καλά ψυχολογικά, είχα χάσει το κουράγιο μου.

Ερωτική απογοήτευση;

Ο έρωτας και αυτού του είδους η ματαίωση ήταν κάτι πάρα πολύ βασικό στη ζωή μου.

Τώρα τι πιστεύετε;

Τώρα θεωρώ ότι ο έρωτας πρέπει κατά 95% να είναι μόνο χαρά.

Τον χειμώνα πού θα παίζετε;

Θα είμαι με τη Σοφία Πάσχου στο Εθνικό Θέατρο σε ένα έργο με τίτλο «Ο άλλος» που το έγραψε η Πένυ Φυλακτάκη. Επίσης, θα σκηνοθετήσω το έργο «Big in Japan» της Κατερίνας Λούβαρη-Φασόη για το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος.