Πανάκριβη ομελέτα

Την εβδομάδα που μας πέρασε μάθαμε ότι εκτός από τις τιμές του ηλεκτρικού θα μας κοστίσει κάτι παραπάνω και η πρωινή μας ομελέτα. Κυριολεκτώ.

Οι τιμές λέει για τα μεγάλα αβγά έχουν εκτιναχθεί σε ρεκόρ άνω των 3 δολαρίων η ντουζίνα, στις ΗΠΑ, μετά το ξέσπασμα της γρίπης των πτηνών που οδήγησε στον θάνατο πάνω από 30 εκατομμυρίων εμπορικών και άγριων πτηνών.

Εκτιμούν μάλιστα ότι οι τιμές θα αυξηθούν περαιτέρω, καθώς θεωρούνται πολύ πιθανές νέες επιμολύνσεις. Αυτά στις ΗΠΑ. Εμείς εδώ στην Ελλάδα πληρώνουμε ακριβά την… ομελέτα εδώ και πολλά χρόνια από ό,τι φαίνεται από τα στοιχεία. Δεν περιμέναμε δηλαδή την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία που αύξησε τις τιμές των ζωοτροφών – κυρίως δημητριακά και καλαμπόκι – και βέβαια της ενέργειας για να τα πληρώσουμε ακριβά.

Αναζητώντας πόσο στοιχίζουν αντίστοιχα τα μεγάλα αβγά στην Ελλάδα, των επώνυμων εταιρειών, όχι τα βιολογικά ή αχυρώνα. Τα απλά μεγάλα αβγά. Με τα 3 δολάρια που πωλούνται τα 12 (ντουζίνα) στις ΗΠΑ, στην Ελλάδα ο καταναλωτής αγοράζει σε πολλές περιπτώσεις τα μισά. Μόλις 6 αβγά, στην τιμή των 2,80. Αν πρόκειται για μικρά μεγέθη, τα βρίσκεις λίγο κάτω από τα 2 ευρώ. Αν αγοράσεις δηλαδή μία ντουζίνα μεγάλα αβγά, πρέπει να δώσεις σχεδόν 6 ευρώ. Το διπλάσιο από ό,τι στις ΗΠΑ που χτυπήθηκαν από τη γρίπη των πτηνών. Με την ισοτιμία ευρώ / δολαρίου στο 1 προς 1, είναι απόλυτα συγκρίσιμες οι δύο τιμές.

Αυτό που δεν είναι συγκρίσιμο είναι γιατί το ελληνικό αβγό να είναι τόσο πολύ πιο ακριβό. Ο ελληνικός πληθωρισμός των αβγών κινείται σε πρωτοφανή επίπεδα. Μόνο τον τελευταίο χρόνο σύμφωνα με την Ελληνική Στατιστική Αρχή η τιμή τους αυξήθηκε κατά 15%. Τεράστιο ποσοστό για ένα τόσο βασικό καταναλωτικό αγαθό. Ακόμα ωστόσο και χωρίς το +15% «καπέλο» του τελευταίου χρόνου, η ψαλίδα με τα αμερικανικά αβγά είναι μεγάλη.

Στο χρηματιστήριο των αβγών, τα ελληνικά απλής εκτροφής βρίσκονται στο limit up. Τα αντίστοιχα «αχυρώνα» ή «βιολογικής» εκτροφής κινούνται σε επίπεδα τριπλάσια και τετραπλάσια των τιμών των αμερικανικών.

Το αβγό είναι το παράδειγμα. Δεν είναι το μόνο προϊόν που πληρώναμε σε τσουχτερά επίπεδα πριν από την ενεργειακή κρίση. Η ακρίβεια ήταν εδώ σε πολλά προϊόντα και πριν από τον Πούτιν. Η τιμή του γάλακτος είναι επίσης χαρακτηριστικό παράδειγμα. Στο κρέας το ίδιο. Και σε πολλά άλλα.

Μια σειρά παραγόντων συντελεί σε αυτό. Από τη διάρθρωση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, που λόγω του μικρού μεγέθους τους έχουν αυξημένα κόστη παραγωγής, μέχρι την κυριαρχία των προσφορών στα σουπερμάρκετ που κρατάει σε υψηλά επίπεδα τις ονομαστικές τιμές και δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού. Προφανώς στον δικό μας εσωτερικό πληθωρισμό συντελούν και οι υψηλοί έμμεσοι φόροι, δημιουργώντας ένα σημαντικό ανελαστικό κόστος στην τιμή των προϊόντων το οποίο καταλήγει ως οριζόντια επιβάρυνση στην τσέπη των ελληνικών νοικοκυριών…