Το «κλειδί» των εκλογών

«Βρίσκω σοκαριστικό να μιλάτε σαν να έχετε το μονοπώλιο της καρδιάς. Ξέρετε, έχω κι εγώ καρδιά!». Η φράση αυτή του Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν σε τηλεοπτική μονομαχία του με τον Φρανσουά Μιτεράν θεωρείται μία από τις εμβληματικές στιγμές στην αιώνια διαμάχη Κεντροδεξιάς – Αριστεράς. Η ευαισθησία των σοσιαλιστών, σοσιαλδημοκρατών και κομμουνιστών στα θέματα ισότητας και κοινωνικής αλληλεγγύης δεν αμφισβητείται αλλά με την τοποθέτησή του ο Ζισκάρ πράγματι πέτυχε ένα επικοινωνιακό γκολ. Αυτό που με επιτυχία εξέφρασε ο γάλλος πρόεδρος το 1974 ήταν ότι και η άλλη παράταξη έχει δεσμούς με τα λαϊκά στρώματα και ότι οι ηγέτες της δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως «καπιταλιστικά τέρατα».  Σε αυτό το μονοπάτι βάδισε χθες στη Βουλή ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Προκάλεσε συζήτηση για την κοινωνική πολιτική και αφιέρωσε την ομιλία του στο έργο της κυβέρνησής του που μπορεί να υποστηριχθεί ότι έχει κοινωνική ευαισθησία. Από τα μέτρα για τη στήριξη στην ενεργειακή κρίση μέχρι τη μείωση εισφορών και φόρων, τη νομοθεσία για την κακοποίηση των γυναικών μέχρι την ακύρωση της απαγόρευσης αιμοδοσίας σε ομοφυλόφιλους. «Δεν έχετε το μονοπώλιο της κοινωνικής ευαισθησίας» ήταν η φράση του που θύμισε Ζισκάρ!

Ο Αλέξης Τσίπρας δεν έδειξε διάθεση να παίξει για πολύ σε αυτό το γήπεδο – και αυτό έχει ενδιαφέρον γιατί άφησε χώρο στον αντίπαλό του (ιδιαίτερα στην πρωτολογία του) με το να μην επιχειρήσει να τον αντιμετωπίσει κατά μέτωπον στο ζήτημα της «κοινωνικής ευαισθησίας». Προτίμησε να χρησιμοποιήσει την ευκαιρία της συζήτησης στη Βουλή για μια συνολική επίθεση στην κυβέρνηση δίνοντας έμφαση στα προβλήματα που προκαλεί ο πληθωρισμός στους πολίτες και αφιερώνοντας πολύ χρόνο και στα εθνικά θέματα. Αυτά είναι τα δύο θέματα που όλες οι μετρήσεις δείχνουν ότι απασχολούν περισσότερο τον πολίτη και είναι φανερό ότι ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης θέλησε να ρίξει σε αυτά το βάρος του. Αυτή θα είναι σίγουρα και η τακτική που θα ακολουθήσει στην προεκλογική περίοδο. Δεν φαίνεται να ενδιαφέρεται να ανοίξει πολλά «μέτωπα». Μάλλον επιλέγει μια καμπάνια σχεδόν μονοθεματική με έμφαση στη δύσκολη για τον κόσμο οικονομική συγκυρία. Ταυτόχρονα φαίνεται ότι θα επιχειρήσει να παίξει και το χαρτί της αμφισβήτησης της καθαρής τοποθέτησης της Ελλάδας στη Δύση, επιχειρώντας να συνομιλήσει με τα ρεύματα αντιαμερικανισμού και φιλορωσικής στάσης που όντως υπάρχουν σε σημαντικό κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας. Με λίγα λόγια, η χθεσινή συζήτηση (κάθε άλλο παρά συναρπαστική) μας έδειξε πώς θα πάμε στις εκλογές. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιμένει να θυμίζει ότι δεν είναι κλασικός δεξιός αλλά κινείται στο Κέντρο με συμπεριληπτικές για τους φτωχότερους και τους μεσαίους πολιτικές. Και σίγουρα, όπως έδειξε με τις αναφορές του στο 2015, θα παίξει με το δίλημμα «ποιος μπορεί να αντιμετωπίσει τις κρίσεις καλύτερα». Ο Αλέξης Τσίπρας θα επιδιώξει συσπείρωση του προνομιακού για τον ΣΥΡΙΖΑ κοινού με υπόγειο μήνυμα «η Αριστερά θα δώσει περισσότερα στους πιο αδύναμους». Παράλληλα, θα πιέσει το ΠΑΣΟΚ να τοποθετηθεί στο αντιδεξιό μέτωπο, ώστε να έχει τις λιγότερες απώλειες ο ίδιος προς τα εκεί.

Τους άξονες της αντιπαράθεσης τους επιβεβαιώσαμε. Αυτό που μένει είναι να δούμε ποιο από τα δύο κόμματα θα καταφέρει να περάσει το κεντρικό του μήνυμα αποτελεσματικά στους πολίτες.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι το βήμα της Βουλής ή η αρθρογραφία των εφημερίδων δεν είναι πια το κύριο μέσο ενημέρωσης και επηρεασμού των ψηφοφόρων. Θα χρειαστεί πολλή δουλειά στην επαφή «πόρτα πόρτα» με ένα δύσπιστο εκλογικό σώμα και πολύς χρόνος για να περάσουν απλά (και υπόγεια) τα διλήμματα μέσα από το χάος της ιντερνετικής «αγοράς».

Ο Χάρης Γούλιος είναι επικοινωνιολόγος – διευθυντής Marketing MEGA