Τι φέρνει {CR}το πέρασμα στην Αραβία

Στο τρίπτυχο «ασφάλεια – ενέργεια – επενδύσεις» εστιάζουν οι επαφές με αναπτυξιακές διαστάσεις και γεωπολιτικές προεκτάσεις που θέλει η Ελλάδα με την Αραβική Χερσόνησο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μετέβη για τρίτη φορά από το 2020 στο Αμπου Ντάμπι για συζητήσεις με τον διάδοχο του θρόνου, σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζαγέντ αλ Ναχιάν, ενώ στις 20 Μαΐου αναμένεται στην Αθήνα ο διάδοχος του θρόνου της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, με ανοιχτό το ενδεχόμενο πρώτης συνεδρίασης του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας.  «Προβάλλουμε πολύπλευρη, διεκδικητική διπλωματία» λένε στο Μαξίμου, χαρακτηρίζοντας στρατηγική επιλογή τη διεύρυνση του πεδίου των διεθνών σχέσεων της χώρας, με μότο ότι μέσα από την περιφερειακή συνεργασία «εμπεδώνεται η σταθερότητα». Εξάλλου η Ελλάδα, έχοντας πάντα υπό αξιολόγηση τις ενέργειες της Τουρκίας, ποντάρει (και) σε ισχυρούς δεσμούς, διπλωματικούς και οικονομικούς, με τα αραβικά κράτη. Για τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, Αθήνα και Αμπου Ντάμπι στέκονται στην ίδια πλευρά, ενώ έχουν σφραγίσει τον στρατηγικό χαρακτήρα στις σχέσεις τους με την υπογραφή αμυντικής συμφωνίας. Ταυτόχρονα στη Σαουδική Αραβία η Ελλάδα έχει αποστείλει συστοιχία του πυραυλικού συστήματος Patriot, ενώ η επίσκεψη του πρίγκιπα Σαλμάν στην Αθήνα (ο ίδιος αναμένεται στις 17 Μαΐου στην Κύπρο) θα γίνει έπειτα από τις πρόσφατες διαβουλεύσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο Ριάντ.

ΤΙ ΕΙΠΑΝ ΟΙ ΔΥΟ ΗΓΕΤΕΣ. Στη χθεσινή συζήτηση με τον διάδοχο του θρόνου του Αμπου Ντάμπι, ο Μητσοτάκης ενημέρωσε πάντως αναλυτικά για την προκλητική συμπεριφορά της Τουρκίας, επαναλαμβάνοντας ότι αυτή θέτει σε κίνδυνο τη σταθερότητα στην περιοχή. Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν πως «η υπονόμευση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας οποιασδήποτε από τις δύο χώρες αποσταθεροποιεί την περιφερειακή ειρήνη και ασφάλεια» και στην κοινή διακήρυξη εξέφρασαν τη δέσμευσή τους «στην υποστήριξη των προσπαθειών προώθησης της ειρήνης και της σταθερότητας, στη βάση του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του Δικαίου της Θάλασσας». Σύμφωνα με τον διάδοχο του θρόνου «η στρατηγική συμφωνία που υπογράψαμε το 2020 έδωσε μεγάλη ώθηση στις σχέσεις μας», ενώ ο Μητσοτάκης τόνισε ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις καταδεικνύουν την ανάγκη προσέγγισης ΕΕ και ΗΑΕ σε θέματα ασφάλειας αλλά και στα ενεργειακά.

ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΑ ΕΜΙΡΑΤΑ. Στον απόηχο των συζητήσεων για τις επιπτώσεις από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ο Μοχάμεντ μπιν Ζαγέντ αλ Ναχιάν ξεκαθάρισε ότι «ενδιαφερόμαστε για τη σταθερότητα της αγοράς ενέργειας, καθώς είμαστε και εμείς προμηθευτές». Στο πλαίσιο αυτό διερευνήθηκαν οι δυνατότητες συμμετοχής κεφαλαίων από τα Εμιράτα σε επενδύσεις – ενεργειακά πρότζεκτ. Ο Πρωθυπουργός έβαλε συγκεκριμένα στο τραπέζι και την επανεκκίνηση του προγράμματος εξόρυξης για την εξεύρεση φυσικού αερίου εντός της ελληνικής επικράτειας και άρα την προοπτική συνεργασίας. Επιπλέον συζητήσεις έγιναν συνολικά για τη δυνατότητα εμπλοκής του Αμπου Ντάμπι σε επενδύσεις στο πλαίσιο των έργων του REPowerEU για ενεργειακή αυτονομία της ΕΕ. Και αυτό με την Ελλάδα ως «ενεργειακή πύλη», όπως τόνισε ο Μητσοτάκης, από τη Μέση Ανατολή και από τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο προς την Ευρώπη. «Συζήτησαν νέες ευκαιρίες συνεργασίας», αναφέρεται στην κοινή διακήρυξη, «συμπεριλαμβανομένων στρατηγικών κοινών επενδύσεων (…) με ιδιαίτερη έμφαση στις φιλικές προς το περιβάλλον τεχνολογίες, τις ΑΠΕ, το υδρογόνο και την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας».

Εννέα συμφωνίες και επενδυτικό σχέδιο 4 δισ. ευρώ

Για στρατηγική συμφωνία επενδυτικής συνεργασίας μιλά η κυβέρνηση καθώς η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Επενδύσεων και η ADQ των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων προωθούν νέα «επενδυτική πρωτοβουλία 4 δισ. ευρώ» για τη διευκόλυνση επενδύσεων στην ελληνική οικονομία σε ευρύ φάσμα τομέων. Ανάμεσά τους, οι υποδομές, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, οι κλάδοι των φαρμάκων, των τροφίμων, της γεωργίας και της εφοδιαστικής αλυσίδας. Επιπλέον, το κρατικό επενδυτικό ταμείο Mubadala και η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα Επενδύσεων συμφώνησαν επέκταση της σχέσης στην κοινή επενδυτική πλατφόρμα 400 εκατ. ευρώ που συστάθηκε το 2018.

Σε ό,τι αφορά τα ενεργειακά, η Εθνική Εταιρεία Πετρελαίου του Αμπου Ντάμπι (ADNOC) και η Motor Oil υπέγραψαν συμφωνία-πλαίσιο για διερεύνηση ευκαιριών παροχής φορτίων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένης της μελλοντικής πλωτής μονάδας αποθήκευσης υγροποιημένου φυσικού αερίου και της μονάδας επαναεριοποίησης (FSRU) της «Dioriga Gas» στην περιοχή των Αγ. Θεοδώρων Κορινθίας. Οπως αναφέρεται στην κοινή διακήρυξη Ελλάδας – ΗΑΕ, η διμερής συνεργασία στον τομέα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας εμβαθύνεται μέσω τριών νέων συμφωνιών από την Abu Dhabi Future Energy Company (Masdar): «Μνημόνιο Κατανόησης με την ελληνική κυβέρνηση για την ανάπτυξη των ΑΠΕ και λύσεις ενεργειακής απόδοσης στα οικολογικά νησιά· Μνημόνιο Κατανόησης για τη σύσταση κοινοπραξίας με τον τοπικό εταίρο Kyoto ΑΕ για την ανάπτυξη χερσαίων έργων ΑΠΕ στην Ελλάδα· ένα Μνημόνιο Κατανόησης με τη Motor Oil για την ανάπτυξη υπεράκτιων αιολικών πάρκων». Συνολικά εννέα ήταν οι συμφωνίες στους τομείς της οικονομικής συνεργασίας, βιομηχανίας και προηγμένων τεχνολογιών, κλιματικής δράσης, ενέργειας, υγείας, αστυνομικής συνεργασίας, με την παρουσία στο Αμπου Ντάμπι πολυπληθούς κυβερνητικής αποστολής.